Bản án 78/2026/LĐ-PTTranh chấp về xử lý kỷ luật, sa thải, đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động

[1] Về tố tụng: [1.1] Kháng cáo của nguyên đơn và kháng cáo của bị đơn nằm trong thời hạn luật định phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 nên được chấp nhận. [1.2] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết vụ án: Cấp sơ thẩm xác định quan hệ pháp luật tranh chấp “Tranh chấp về đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động” là đúng quy định tại điểm a khoản 1 Điều 32 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Cấp sơ thẩm xác định vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 4 (trước đây là Tòa án nhân dân Quận 10), Thành phố Hồ Chí Minh trên cơ sở nơi bị đơn có trụ sở là đúng quy định tại điểm c 6 khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015 là đúng quy định. [1.3] Về điều kiện tiền tố tụng đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc buộc Công ty TNHH N phải trả cho bà Đặng Thanh P 16 ngày lương của tháng 10/2024 là 7.446.154 đồng, Hội đồng xét xử nhận thấy Cấp sơ thẩm có thiếu sót khi không nhận định về quy định tố tụng này. Qua kiểm tra toàn bộ hồ sơ vụ án sơ thẩm, xác định giữa các bên đương sự đã tiến hành hòa giải tranh chấp lao động cá nhân vào ngày 31/12/2024 (Biên bản hòa giải lao động do Phòng L2 lập). Cấp sơ thẩm thụ lý và giải quyết yêu cầu này là đúng quy định. Cấp sơ thẩm cần rút kinh nghiệm, nhận định về điều kiện tiền tố tụng khi giải quyết các yêu cầu, các tranh chấp về lao động bắt buộc phải qua thủ tục hòa giải lao động cá nhân theo quy định. [1.4] Về việc vắng mặt của nguyên đơn tại phiên tòa sơ thẩm: Do nguyên đơn có đơn đề ngày 31/7/2025 xin vắng mặt tại tất cả các buổi làm việc, phiên họp công khai chứng cứ và hòa giải, các phiên xét xử sơ thẩm, phúc thẩm. Cấp sơ thẩm xét xử vắng mặt nguyên đơn là đúng với quy định theo đúng quy định tại khoản 1 Điều 228 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. [1.5] Về việc vắng mặt của đương sự tại phiên tòa phúc thẩm: Do nguyên đơn có đơn đề ngày 17/3/2026 đề nghị xét xử vắng mặt tại phiên tòa phúc thẩm. Bị đơn có mặt và đã trình bày, phát biểu ý kiến tại phiên tòa phúc thẩm ngày 07/4/2026, có đơn xin xét xử vắng mặt tại phiên tòa ngày 23/4/2026, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét xử vắng mặt nguyên đơn là đúng với quy định khoản 1 Điều 228 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015, tiến hành xét xử và tuyên án vắng mặt tất cả các đương sự là đúng với quy định tại điểm a, b khoản 1 Điều 238 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. [1.6] Đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đã được chấp nhận tại bản án sơ thẩm về việc “Công ty TNHH N phải trả cho bà Đặng Thanh P 16 ngày lương của tháng 10/2024 là 7.446.154 đồng” đã được bị đơn thi hành nghĩa vụ này. Đây là tình tiết mới cần ghi nhận khi sửa bản án sơ thẩm theo quy định tại Điều 309 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. [1.7] Đối với đề nghị Tòa án xem xét buộc bị đơn thanh toán khoản tiền lãi do chậm trả tiền lương theo quy định tại khoản 4 Điều 97 Bộ luật Lao động 2019, tính từ thời điểm đến hạn thanh toán theo kỳ trả lương thông thường của Công ty (tháng 10/2024) đến ngày thực tế thanh toán là ngày 19/01/2026 của nguyên đơn tại Đơn đề nghị xét xử vắng mặt ngày 17/3/2026, do vượt quá yêu cầu khởi kiện ban đầu tại Cấp sơ thẩm nên không được Hội đồng xét xử phúc thẩm xem xét. [1.8] Đối với kháng cáo một phần bản án sơ thẩm số 28/2025/LĐ-ST ngày 15/9/2025 của Tòa án nhân dân Khu vực 4 đối với nội dung đã tuyên ở mục 1.1 và 1.6 - và đề nghị sửa bản án sơ thẩm ở hai nội dung 1.1 và 1.6 nêu trên, tính tới ngày 31/7/2025. Hội đồng xét xử nhận thấy, hai nội dung này không phải là hai yêu cầu khởi kiện riêng biệt mà là hai trong số các nghĩa vụ mà người sử dụng lao động buộc phải thực hiện khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật theo quy định tại Điều 41 Bộ luật lao động 2019. Do đó Hội đồng 7 xét xử xét kháng cáo đối với toàn bộ các nội dung được Cấp sơ thẩm xét xử khi giải quyết yêu cầu của nguyên đơn về việc buộc bị đơn phải thực hiện khi yêu cầu người sử dụng lao động phải thực hiện nghĩa vụ khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật theo quy định tại Điều 41 Bộ luật lao động 2019.

[2] Về quan hệ lao động: - Theo Hợp đồng lao động số 008/2024/HĐTV-SVA ngày 01/8/2024 ký kết giữa bà Đặng Thanh P và Công ty N xác định giữa hai bên đã xác lập và thực hiện quan hệ lao động từ ngày 01/8/2024. Đây là loại hợp đồng lao động xác định thời hạn là 1 năm tính từ 01/8/2024 đến 31/7/2025. - Căn cứ xác định của hai bên đương sự về việc ngày 16/10/2024 Công ty N có thông báo cho nghỉ việc, cùng ngày Công ty N ban hành quyết định nghỉ việc đối với bà P; đối chiếu nội dung Quyết định số 01/2024/QĐ-SVA ngày 16/10/2024, Cấp sơ thẩm xác định Công ty N đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động là trái pháp luật là có căn cứ và đúng quy định.

[3] Về mức tiền lương làm căn cứ xác định nghĩa vụ bồi thường: - Căn cứ Hợp đồng lao động số 008/2024/HĐTV-SVA ngày 01/8/2024 với nội dung thỏa thuận về quyền lợi của người lao động thì: Mức lương chính là 8.000.000 đồng, các khoản bổ sung khác gồm tiền ăn 1.000.000 đồng, điện thoại 1.000.000 đồng, xăng xe 2.000.000 đồng và tiền lương hiệu quả (KPI) nếu hoàn thành 100% kết quả là 8.000.000 đồng. - Căn cứ nội dung quy định tại tiết c2 điểm c khoản 5 Điều 3, Chương II Thông tư số 10/2020/TT-BLĐTBXH ngày 12/11/2020 quy định: “Đối với các chế độ và phúc lợi khác như thưởng theo quy định tại Điều 104 của Bộ luật Lao động, tiền thưởng sáng kiến; tiền ăn giữa ca; các khoản hỗ trợ xăng xe, điện thoại, đi lại, tiền nhà ở, tiền giữ trẻ, nuôi con nhỏ; hỗ trợ khi người lao động có thân nhân bị chết, người lao động có người thân kết hôn, sinh nhật của người lao động, trợ cấp cho người lao động gặp hoàn cảnh khó khăn khi bị tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp và các khoản hỗ trợ, trợ cấp khác thì ghi thành mục riêng trong hợp đồng lao động…” thì các khoản bổ sung khác gồm tiền ăn 1.000.000 đồng, điện thoại 1.000.000 đồng, xăng xe 2.000.000 đồng theo Hợp đồng lao động số 008/2024/HĐTV-SVA ngày 01/8/2024 không được tính vào tiền lương. - Đối với thỏa thuận về tiền lương hiệu quả (KPI) nếu hoàn thành 100% kết quả là 8.000.000 đồng - khoản tiền lương này chỉ phát sinh khi người lao động thực tế thực hiện công việc theo hợp đồng lao động nên không được tính vào mức tiền lương làm căn cứ tính nghĩa vụ bồi thường. Hội đồng xét xử phúc thẩm xác định mức tiền lương làm căn cứ tính nghĩa vụ bồi thường do đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật trong trường hợp này là 8.000.000 đồng.

[4] Xét kháng cáo của nguyên đơn: 8 [4.1] Về xác định thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động để làm căn cứ bồi thường: - Cấp sơ thẩm xác định thời điểm chấm dứt hợp đồng lao động giữa hai bên là ngày 31/12/2024 trên cơ sở nhận định: + “Theo nội dung khởi kiện ngày 13/01/2025 thì bà P yêu cầu đòi tiền lương từ 01/10/2024 đến 31/12/2024 là 60.000.000đ, nay bà P thay đổi yêu cầu đòi tiền lương từ ngày 17/10/2024 đến hết thời hạn hợp đồng là ngày 31/7/2025 với số tiền 190.000.000đ”. Nhận thấy: đơn khởi kiện việc yêu cầu tiền lương đến 31/12/2024 là “Tạm tính” + “Theo nội dung tại đơn sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện ngày 31/7/2025 bà P xác định không trở lại làm việc tại Công ty N.” + “Tại bản khai ngày 07/8/2025 và tại phiên tòa, Công ty N cũng trình bày là không nhận bà P trở lại làm việc do Công ty N hiện nay cũng không còn hoạt động.” - Bản khai ngày 07/8/2025 được bị đơn lập sau khi thời hạn chấm dứt hợp đồng lao động là ngày 31/7/2025. Vì vậy không có căn cứ để cho rằng “Việc bà P và Công ty N cùng thống nhất hai bên sẽ không tiếp tục thực hiện hợp đồng lao động nữa nên xác định ngày hai bên chấm dứt hợp đồng lao động là ngày 31/12/2024” cũng như “Việc này được thể hiện theo ý chí của bà P ngay từ đầu là bà đòi tiền lương đến ngày 31/12/2024 mà không đòi đến khi chấm dứt hợp đồng” như Cấp sơ thẩm đã nhận định. - Hội đồng xét xử phúc thẩm xác định thời điểm chấm dứt Hợp đồng lao động giữa bà P và Công ty Đ tính đến ngày 31/7/2025 khi hết hạn hợp đồng theo thỏa thuận tại hợp đồng lao động. - Nguyên đơn xác định ngày chấm dứt hợp đồng là ngày 31/7/2025 để kháng cáo yêu cầu sửa án đối với các nội dung 1.1 và 1.6 là có cơ sở nên được chấp nhận. [4.2] Xét kháng cáo của nguyên đơn đối với nội dung đã tuyên tại 1.1 về tiền lương cho những ngày bà Đặng Thanh P không được làm việc từ 17/10/2024 đến 31/7/2025. Hội đồng xét xử chấp nhận tiền lương cho những ngày không được làm việc được tính đến ngày 31/7/2025. Tuy nhiên xác định lại mức tiền lương làm căn cứ tính là 8.000.000 đồng/tháng. Từ 17/10/2024 đến 31/7/2025 là 9 tháng 15 ngày (tương ứng chín tháng rưỡi) x 8.000.000 đồng/tháng là 76.000.000 đồng. [4.3] Xét kháng cáo của nguyên đơn đối với nội dung đã tuyên tại “1.6” về Công ty TNHH N có nghĩa vụ đóng Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm y tế, Bảo hiểm thất nghiệp cho bà Đặng Thanh P từ tháng 11/2024 đến tháng 7/2025 tại cơ quan Bảo hiểm xã hội có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội. Hội đồng xét xử chấp nhận tính đến tháng 7/2025 và xác định lại mức tiền lương làm căn cứ tính là 8.000.000 đồng/tháng. Đối với nội dung này, Cấp sơ thẩm đã có thiếu sót khi không tuyên người lao động là bà Đặng Thanh P có nghĩa vụ phải đóng Bảo hiểm xã hội, Bảo hiểm 9 y tế, Bảo hiểm thất nghiệp tại cơ quan Bảo hiểm xã hội có thẩm quyền theo quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội. Do đó cần bổ sung nghĩa vụ của bà Đặng Thanh P. [4.4] Xét nội dung Cấp sơ thẩm đã tuyên tại 1.2 “Buộc Công ty TNHH N phải trả thêm cho bà Đặng Thanh P một khoản tiền ít nhất bằng 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động là 40.000.000 đồng”: Do xác định lại mức tiền lương làm căn cứ tính là 8.000.000 đồng/tháng, Hội đồng xét xử phúc thẩm tính lại số tiền Công ty phải trả thêm cho bà Đặng Thanh P một khoản tiền ít nhất bằng 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động là 16.000.000 đồng. [4.5] Xét nội dung Cấp sơ thẩm đã tuyên tại 1.3 “Buộc Công ty TNHH N phải trả một khoản tiền tương ứng với tiền lương theo Hợp đồng lao động trong 30 ngày không báo trước, tổng số tiền là 20.000.000 đồng”: Do xác định lại mức tiền lương làm căn cứ tính là 8.000.000 đồng/tháng, Hội đồng xét xử phúc thẩm tính lại số tiền Công ty phải trả một khoản tiền tương ứng với tiền lương theo hợp đồng lao động trong 30 ngày không báo trước với số tiền là 8.000.000 đồng. [4.6] Tổng cộng số tiền người sử dụng lao động phải thực hiện nghĩa vụ khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật là 100.000.000 đồng. Bà Đăng Thanh P1 có nghĩa vụ nộp thuế thu nhập cá nhân đối với số tiền nhận được từ Công ty TNHH N theo quy định về Thuế thu nhập cá nhân. [4.7] Xét nội dung Cấp sơ thẩm đã tuyên tại 1.4 “Buộc Công ty TNHH N phải bồi thường thêm cho bà Đặng Thanh P 02 tháng tiền lương theo hợp đồng lao động để chấm dứt hợp đồng lao động, tổng số tiền là 40.000.000 đồng” trên cơ sở căn cứ vào khoản 3 Điều 41 Bộ luật lao động 2019. Hội đồng xét xử nhận thấy tại thời điểm xét xử sơ thẩm ngày 15/9/2025, Hợp đồng lao động giữa hai bên đã chấm dứt vào ngày 31/7/2025 nên không xảy ra “trường hợp người sử dụng lao động không muốn nhận lại người lao động và người lao động đồng ý”. Hội đồng xét xử không chấp nhận nội dung này trong yêu cầu buộc người sử dụng lao động phải thực hiện nghĩa vụ khi đơn phương chấm dứt hợp đồng lao động trái pháp luật của nguyên đơn.

[5] Các nội dung khác không bị kháng cáo nên Hội đồng xét xử phúc thẩm không xem xét.

[6] Về án phí lao động sơ thẩm: Do sửa án sơ thẩm, Hội đồng xét xử xác định lại án phí các bên đương sự phải chịu. Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 26 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội: Nguyên đơn được miễn án phí lao động sơ thẩm; Bị đơn phải chịu án phí lao động sơ thẩm tính trên số 100.000.000 đồng phải trả cho nguyên đơn, án phí phải chịu là 3.000.000 đồng.

[7] Hội đồng xét xử không thống nhất với đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh tại phiên tòa về việc chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn, sửa bản án sơ thẩm như nhận định trên. 10

[8] Về án phí lao động phúc thẩm: Do sửa án sơ thẩm, người kháng cáo, nguyên đơn không phải chịu án phí lao động phúc thẩm (nguyên đơn thuộc trường hợp được miễn án phí) theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12, khoản 2 Điều 29 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.