Bản án 54/2022/DS-GĐTTranh chấp liên quan đến tài sản bị cưỡng chế để thi hành án theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 54/2022/KN-DS ngày 22/9/2022 của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao.
Nhận định của Tòa án
5
[1] Tài sản tranh chấp là quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở tại thửa đất số 101, tờ bản đồ số 16, diện tích 267,9m2 tọa lạc tại Tổ dân phố B, thị trấn K, huyện N, tỉnh Thừa Thiên Huế theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất số CC 342131 ngày 30/12/2016 cấp cho ông vợ chồng ông Hoàng Xuân K, bà Nguyễn Thị M bị Chi cục Thi hành án dân sự huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế tiến hành cưỡng chế kê để thi hành án cho bà Nguyễn Thị Kim H1, bà Trần Thị T, bà Phạm Thị P và ông Lại Quốc Đ theo các Quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự của Tòa án nhân dân huyện N. Bà Hoàng Kim C cho rằng nhà, đất là đối tượng bị kê biên đã được ông K, bà M chuyển nhượng cho bà vào năm 2013 để ông K, bà M lấy tiền trả nợ cho bà Trần Thị H.
[2] Hợp đồng mua bán chuyển nhượng nhà, đất viết tay đề ngày 05/5/2013 giữa ông K, bà M với bà C không có chứng thực hoặc chứng nhận của cơ quan có thẩm quyền là vi phạm về hình thức đối với hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo quy định tại Điều 127 Luật đất đai năm 2003, Điều 689 Bộ luật dân sự năm 2005.
[3] Theo quy định tại Điều 692 Bộ luật dân sự năm 2005, khoản 4 Điều 146 Nghị định số 181/2004/NĐ-CP ngày 29/11/2004 của Chính phủ về thi hành Luật Đất đai năm 2003 thì hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất có hiệu lực kể từ thời điểm đăng ký tại Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất. Sau khi chuyển nhượng, ông K, bà M vẫn ở tại nhà, đất tranh chấp; văn bản chuyển nhượng đề ngày 05/5/2013 tuy nhiên đến ngày 30/12/2016, Ủy ban nhân dân huyện N cấp đổi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất đối với nhà, đất tranh chấp vẫn đứng tên ông K, bà M.
Do đó, giao dịch chuyển nhượng nhà, đất giữa ông K, bà M với bà C chưa hoàn thành.
[4] Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng căn cứ vào lời khai của ông K, bà M, bà C để cho rằng hai bên đã bàn giao nhà, đất tranh chấp theo văn bản chuyển nhượng ngày 05/5/2013 và nhận định rằng theo Điều 132 Bộ luật dân sự năm 2015 thì Tòa án phải công nhận hiệu lực của hợp đồng chuyển nhượng ngày 05/5/2013 là không có căn cứ. Theo quy định tại Điều 156 Luật ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015 thì phải áp dụng Bộ luật dân sự năm 2005 để giải quyết vụ án này. Như vậy, giao dịch chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông K, bà M với bà C không đủ điều kiện có hiệu lực theo quy định tại Điều 122 Bộ luật dân sự năm 2005. Tòa án cấp sơ thẩm và Tòa án cấp phúc thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà C; chấp nhận yêu cầu độc lập của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Kim H1, bà T, bà P và ông Đ tuyên hợp đồng mua bán, chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở giữa bà C với ông K, bà M vô hiệu là có căn cứ. Ủy ban thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng quyết định hủy toàn bộ Bản án dân sự phúc thẩm số 09/2020/DS-PT ngày 6 15/5/2020 của Tòa án nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế để giải quyết lại là không có căn cứ.
Quyết định
Căn cứ vào điểm a khoản 2 Điều 337, khoản 2 Điều 343, Điều 344 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015;
1. Chấp nhận Quyết định kháng nghị giám đốc thẩm số 54/2022/KN-DS ngày 22/9/2022 của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao.
2. Hủy Quyết định giám đốc thẩm số 04/2021/DS-GĐT ngày 04/02/2021 của Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng về vụ án “Tranh chấp có liên quan đến tài sản bị cưỡng chế để thi hành án theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự” giữa nguyên đơn là bà Hoàng Kim C với bị đơn là bà Nguyễn Thị M, ông Hoàng Xuân K và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan khác.
3. Giữ nguyên Bản án dân sự phúc thẩm số 09/2020/DS-PT ngày 15/5/2020 của Tòa án nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế.