Bản án 386/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng vay tài sản
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu bị đơn trả tiền nợ vay. Buộc bị đơn ông Bùi Thanh N có nghĩa vụ trả cho nguyên đơn ông Phan Văn T số tiền nợ vay là: 402.500.000 đồng (bốn trăm lẻ hai triệu năm trăm nghìn đồng); bao gồm nợ gốc: 300.000.000 (ba trăm triệu đồng) và nợ lãi: 102.500.000 đồng (một trăm lẻ hai triệu năm trăm nghìn đồng).
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa Hội đồng xét xử nhận định: 3
[1] Về quan hệ pháp luật tranh chấp: Nguyên đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết buộc bị đơn trả lại số tiền đã vay theo “Biên nhận” ngày 03/10/2024. Xét nội dung “Biên nhận” thể hiện việc bị đơn có vay tiền của nguyên đơn nên về bản chất giữa nguyên đơn và bị đơn đã giao kết hợp đồng theo quy định tại Điều 385 và Điều 463 của Bộ luật Dân sự. Quá trình thực hiện hợp đồng do các bị đơn vi phạm nghĩa vụ nên nguyên đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết tranh chấp.
Do đó, xác định quan hệ pháp luật tranh chấp là tranh chấp hợp đồng vay tài sản theo quy định tại khoản 3 Điều 26 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
[2] Về thẩm quyền giải quyết: Bị đơn có nơi cư trú tại phường V, thành phố Cần Thơ.
Căn cứ vào quan hệ pháp luật tranh chấp và quy định tại khoản 3 Điều 26; Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết số: 81/2025/UBTVQH15 ngày 27 tháng 6 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về thành lập Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực; quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực; Nghị quyết số: 01/2025/NQ-HĐTP ngày 27 tháng 6 năm 2025 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định về tiếp nhận nhiệm vụ, thực hiện thẩm quyền của các Tòa án nhân dân xác định vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 11 - Cần Thơ.
[3] Người đại diện hợp pháp của nguyên đơn vắng mặt và có đơn đề nghị xét xử vắng mặt. Bị đơn ông Bùi Thanh N đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai mà vẫn vắng mặt tại phiên tòa, không chứng minh được vì sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan.
Do đó, căn cứ vào quy định tại Điều 227 và Điều 228 và Điều 238 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử xét xử vắng mặt tất cả những người tham gia tố tụng.
[4] Về pháp luật áp dụng: Hợp đồng vay tài sản (tiền) giữa các bên được xác lập vào ngày 03/10/2024 nên áp dụng Bộ luật Dân sự năm 2015 để giải quyết tranh chấp. Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn:
[5] Về hiệu lực của hợp đồng: Nguyên đơn ông Phan Văn T yêu cầu bị đơn ông Bùi Thanh N trả số tiền đã vay là 300.000.000 đồng. Để chứng minh cho yêu cầu khởi kiện của mình là có căn cứ và hợp pháp, nguyên đơn đã cung cấp cho Tòa án bản gốc “Biên nhận” ngày 03/10/2024. Nội dung “Biên nhận” thể hiện: “Tôi Bùi Thanh N: SN: 1978. Thường trú ấp D xã V TP V tỉnh HG. CCCD: 093078002670. Tôi có vay A S Thảo số tiền 300.000.000 (ba trăm triệu đồng). Thời hạn 3 tháng hoàn trả. Lãi 3%/tháng. Ngày 3.10.2024”, có chữ ký và chữ viết tên người vay Bùi Thanh N. Quá trình giải quyết vụ án, Tòa án đã 4 thông báo, triệu tập hợp lệ nhiều lần nhưng bị đơn vắng mặt không có lý do và không thể hiện ý kiến hay phản đối đối với yêu cầu khởi kiện cũng như tài liệu, chứng cứ mà nguyên đơn đưa ra. Theo quy định tại Điều 91 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì: “Đương sự phản đối yêu cầu của người khác đối với mình phải thể hiện bằng văn bản và phải thu thập, cung cấp, giao nộp cho Tòa án tài liệu, chứng cứ để chứng minh cho sự phản đối đó” và “đương sự có nghĩa vụ đưa ra chứng cứ để chứng minh mà không đưa ra được chứng cứ hoặc không đưa ra đủ chứng cứ thì Tòa án giải quyết vụ việc dân sự theo những chứng cứ đã thu thập được có trong hồ sơ vụ việc”.
Do đó, căn cứ vào tài liệu, chứng cứ do nguyên đơn cung cấp, có cơ sở xác định giữa nguyên đơn và bị đơn có xác lập hợp đồng vay tài sản vào ngày 03/10/2024 với nội dung thỏa thuận về tài sản nguyên đơn cho bị đơn vay là số tiền 300.000.000 đồng, lãi suất 3%/tháng và thời hạn vay là 03 tháng. Bên cạnh đó, xét thấy hợp đồng vay tài sản giữa các bên đáp ứng đủ các điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự theo quy định tại Điều 117 của Bộ luật Dân sự năm 2015 nên hợp đồng có hiệu lực từ thời điểm giao kết.
[6] Về nợ gốc: Theo thỏa thuận trong hợp đồng, bị đơn vay của nguyên đơn số tiền tổng cộng là 300.000.000 đồng, tính đến ngày xét xử, bị đơn không chứng minh được đã trả đủ nợ gốc cho nguyên đơn. Tại khoản 1 Điều 466 của Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “Bên vay tài sản là tiền thì phải trả đủ tiền khi đến hạn; nếu tài sản là vật thì phải trả vật cùng loại đúng số lượng, chất lượng, trừ trường hợp có thỏa thuận khác”.
Vì vậy, có căn cứ chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc buộc bị đơn trả nợ gốc là số tiền 300.000.000 đồng.
[7] Về nợ lãi: Theo quy định tại khoản 2 Điều 5, điểm a khoản 3 Điều 6 của Nghị quyết số: 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11/01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Toà án nhân dân tối cao và khoản 5 Điều 466 của Bộ luật Dân sự năm 2015 thì trường hợp vay có lãi mà khi đến hạn bên vay không trả hoặc trả không đầy đủ thì bên vay phải trả lãi trên nợ gốc theo lãi suất thỏa thuận trong hợp đồng tương ứng với thời hạn vay mà đến hạn chưa trả; lãi trên nợ lãi tương ứng với thời gian chậm trả tiền lãi trên nợ gốc và lãi trên nợ gốc quá hạn chưa trả tương ứng với thời gian chậm trả, trừ trường hợp có thỏa thuận khác.
[8] Lãi trên nợ gốc:
Xét thấy, khi giao kết hợp đồng vay tài sản, các bên có thỏa thuận về lãi suất là 3%/tháng (tương đương 36%/năm) của khoản tiền vay. Theo quy định tại khoản 1 Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015, trường hợp lãi suất theo thỏa thuận vượt quá lãi suất giới hạn được quy định (20%/năm của khoản tiền vay) thì mức lãi suất vượt quá không có hiệu lực.
Do đó, nguyên đơn yêu cầu bị đơn trả tiền lãi với lãi suất 20%/năm của khoản tiền vay tính từ 5 ngày vay đến ngày xét xử sơ thẩm là phù hợp với quy định của pháp luật nên Hội đồng xét xử chấp nhận. Tiền lãi được tính như sau:
[9] Nợ gốc 300.000.000 đồng x (20%/12 tháng) x thời gian yêu cầu tính lãi từ ngày 03/10/2024 đến ngày xét xử 18/6/2026 là 01 năm 08 tháng 15 ngày = 102.500.000 đồng (một trăm lẻ hai triệu năm trăm nghìn đồng).
[10] Lãi trên nợ lãi và lãi trên nợ gốc quá hạn chưa trả: Nguyên đơn không yêu cầu nên Hội đồng xét xử không xem xét.
[11] Về án phí: Bị đơn phải chịu toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm do toàn bộ yêu cầu của nguyên đơn được Tòa án chấp nhận theo quy định tại khoản 2 Điều 26 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
[12] Về quyền kháng cáo: Đương sự được quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.
Quyết định
Căn cứ vào khoản 3 Điều 26, Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, Điều 228, Điều 244, Điều 271 và Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 385, Điều 463, Điều 465, Điều 466 và Điều 688 của Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí của Tòa án; Nghị quyết số: 81/2025/UBTVQH15 ngày 27 tháng 6 năm 2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về thành lập Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực; quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực. Tuyên xử:
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu bị đơn trả tiền nợ vay. Buộc bị đơn ông Bùi Thanh N có nghĩa vụ trả cho nguyên đơn ông Phan Văn T số tiền nợ vay là: 402.500.000 đồng (bốn trăm lẻ hai triệu năm trăm nghìn đồng); bao gồm nợ gốc: 300.000.000 (ba trăm triệu đồng) và nợ lãi: 102.500.000 đồng (một trăm lẻ hai triệu năm trăm nghìn đồng).
2. Về án phí: Bị đơn ông Bùi Thanh N phải chịu án phí dân sự sơ thẩm với số tiền là 20.100.000 đồng (hai mươi triệu một trăm nghìn đồng). 6
3. Về quyền kháng cáo: Đương sự được quyền kháng cáo bản án. Đương sự có mặt tại phiên tòa thì thời hạn kháng cáo là 15 (mười lăm) ngày, kể từ ngày tuyên án. Đương sự không có mặt tại phiên tòa hoặc không có mặt khi tuyên án mà có lý do chính đáng thì thời hạn kháng cáo là 15 (mười lăm) ngày, kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật.
4. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo Điều 2 của Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 của Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật thi hành án dân sự.