Bản án 71/2026/KDTM-PTTranh chấp về mua bán hàng hóa
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của Doanh nghiệp tư nhân S đối với Tổng công ty C – CTCP về việc về việc thanh toán tiền theo Hợp đồng kinh tế số 05/HĐKT – 2010 ngày 05/01/2010; Hợp đồng thuê thiết bị số 06/HĐKT/2010 ngày 05/01/2010; Hợp đồng kinh tế số 06/2014/HĐKT ngày 03/6/2014.
Nhận định của Tòa án
Căn cứ các tài liệu, chứng cứ đã được thẩm tra, xem xét tại phiên tòa, căn cứ kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử thấy:
1. Về tố tụng: Đơn kháng cáo của Doanh nghiệp tư nhân S trong hạn luật định, đã nộp tiền tạm ứng án phí nên được chấp nhận.
2. Xét kháng cáo của nguyên đơn: 2.1. Về tính hợp pháp của các hợp đồng kinh tế: Ngày 05/01/2010, Công ty TNHH N (nay là Tổng Công ty C – CTCP) và Doanh nghiệp tư nhân S ký kết 02 hợp đồng kinh tế gồm: - Hợp đồng kinh tế số: 05/HĐKT – 2010 về việc mua bán vật liệu xây dựng phục vụ thi công gói 4 – Quốc lộ A. - Hợp đồng thuê thiết bị số: 06/HĐKT/2010 về việc thi công công trình gói thầu số 4 quốc lộ A Ngày 03/6/2014, nguyên đơn và bị đơn (ủy quyền cho Ban điều hành dự án 36.25) ký kết Hợp đồng kinh tế số: 06/2014/HĐKT về việc mua bán vật liệu phục vụ thi công gói thầu Đ36 (Km511+000 – Km531+500); dự án đầu tư xây dựng đường T. Xét thấy: Nguyên đơn và bị đơn là các pháp nhân được thành lập hợp pháp theo quy định của pháp luật đã giao kết Hợp đồng tự nguyện, nội dung hợp đồng không vi phạm điều cấm của pháp luật nên có hiệu lực thi hành đối với các bên. 2.2. Về số tiền nợ gốc: * Số tiền nợ gốc tại thời điểm đối chiếu công nợ ngày 14/6/2019: Nguyên đơn và bị đơn đã nhiều lần ký biên bản đối chiếu công nợ. Riêng trong ngày 14/6/2019 hai bên đã ký 02 biên bản đối chiếu công nợ với 02 số tiền khác nhau là 1.525.880.000 đồng và 1.304.953.120 đồng. 6 Xét thấy: Theo bảng tổng hợp chi tiết tài khoản phải trả cho người bán (bút toán kế toán của bị đơn) thì số tiền còn nợ nguyên đơn là 1.304.953.120 đồng. Nguyên đơn cũng xác nhận chữ ký và con dấu trên bảng đối chiếu công nợ là của mình mà không xuất trình được chứng cứ chứng minh là bị ép buộc hay lừa dối phải ký xác nhận vào bảng đối chiếu công nợ. Do đó có căn cứ xác định số tiền nợ gốc tại thời điểm ngày 14/6/2019 là 1.304.953.120 đồng. * Số tiền nợ gốc tại thời điểm đối chiếu công nợ ngày 31/12/2021: Ngày 31/12/2021, hai bên ký biên bản đối chiếu công nợ, theo đó bị đơn còn nợ nguyên đơn số tiền nợ gốc là 705.250.000 đồng. Nguyên đơn xác nhận chữ ký và con dấu trên biên bản đối chiếu công nợ ngày 31/12/2021 là của mình nhưng cho rằng biên bản được ký là do thời điểm đó nguyên đơn đang điều trị bệnh nên rất cần tiền, mặt khác bị đơn yêu cầu phải ký biên bản mới được thanh toán tiền. Xét thấy nguyên đơn không cung cấp được tài liệu chứng cứ nào chứng minh bị ép buộc, lừa dối phải ký vào biên bản. Biên bản đối chiếu công nợ được bà T là người đại diện theo pháp luật của nguyên đơn ký, đóng dấu xác nhận, do đó có căn cứ xác định số tiền nợ gốc tại thời điểm 31/12/2021 là 705.250.000 đồng. * Số tiền nợ gốc tại thời điểm xét xử sơ thẩm ngày 23/9/2025: Căn cứ xác nhận của nguyên đơn và sao kê tài khoản, từ sau ngày 31/12/2021 bị đơn đã thanh toán cho nguyên đơn 130.000.000 đồng, cụ thể: - Ngày 17/1/2023 thanh toán 50.000.000 đồng. - Ngày 01/2/2024 thanh toán 30.000.000 đồng. - Ngày 05/2/2024 thanh toán 50.000.000 đồng. Như vậy số tiền gốc bị đơn còn nợ nguyên đơn là 575.250.000 đồng 2.3. Về số tiền lãi chậm thanh toán: Các hợp đồng kinh tế hai bên ký kết không có điều khoản thỏa thuận về việc trả lãi nhưng hai bên đã ký biên bản đối chiếu công nợ và xác nhận số tiền còn phải thanh toán. Do bị đơn chậm thanh toán nên phải chịu lãi của số tiền chậm trả với mức lãi suất nợ quá hạn trung bình theo quy định tại Điều 306 Luật Thương mại. * Về mức lãi suất: Hợp đồng hai bên ký kết không có thoả thuận về mức lãi suất chậm thanh toán. Khi giải quyết vụ án, Toà án cấp sơ thẩm áp dụng mức lãi suất 11%/năm mà không thu thập mức lãi suất trung bình của 03 Ngân hàng thương mại để xác định mức lãi suất để tính lãi chậm trả là thiếu sót. Tuy nhiên vấn đề này đã được khắc phục tại cấp phúc thẩm nhưng Toà án cấp sơ thẩm cần rút kinh nghiệm. 7 Theo mức lãi suất của 03 Ngân hàng thương mại thể hiện: Mức lãi suất cho vay của Ngân hàng N1 là 6%/năm, của Ngân hàng thương mại cổ phần N2 là 6,4%/năm, của Ngân hàng thương mại cổ phần C2 là 9,5%/năm. Do đó mức lãi suất quá hạn trung bình của 03 Ngân hàng là 10,95%/năm. * Về thời gian tính lãi: Ngày 14/6/2019 hai bên ký đối chiếu công nợ. Bị đơn xác nhận số tiền nợ gốc còn nợ nguyên đơn nhưng không thanh toán đầy đủ nên phải chịu khoản tiền lãi chậm thanh toán. Tòa án cấp sơ thẩm xác định thời gian tính lãi từ ngày 01/01/2022 là không đảm bảo quyền lợi cho nguyên đơn. Do đó có căn cứ chấp nhận phần kháng cáo này của nguyên đơn, buộc bị đơn phải chịu khoản tiền lãi chậm thanh toán từ ngày 14/6/2019. * Về số tiền lãi cụ thể: - Ngày 21/01/2020 bị đơn thanh toán 50.000.000 đồng, số tiền lãi từ ngày 14/6/2019 đến ngày 21/01/2020 là: 1.304.953.120 đồng x 10,95%/năm x 221 ngày = 86.518.391 đồng - Ngày 20/7/2020 bị đơn thanh toán 20.000.000 đồng, số tiền lãi từ ngày 22/01/2020 đến ngày 20/7/2020 là: 1.254.953.120 đồng x 10,95%/năm x 180 ngày = 67.767.468 đồng - Ngày 07/11/2020 bị đơn thanh toán 30.000.000 đồng, số tiền lãi từ ngày 21/7/2020 đến ngày 07/11/2020 là: 1.234.953.120 đồng x 10,95%/năm x 108 ngày = 40.012.481 đồng - Ngày 26/01/2021 bị đơn thanh toán 50.000.000 đồng, số tiền lãi từ ngày 08/11/2020 đến ngày 26/01/2021 là: 1.204.953.120 đồng x 10,95%/năm x 79 ngày = 39.040.481 đồng - Số tiền lãi từ ngày 27/01/2021 đến ngày 31/12/2021 (ngày đối chiếu công nợ) là: 1.154.953.120 đồng x 10,95%/năm x 338 ngày = 117.112.246 đồng - Ngày 17/01/2023 bị đơn thanh toán 50.000.000 đồng, số tiền lãi từ ngày 01/01/2022 đến ngày 17/01/2023 là: 705.250.000 đồng x 10,95%/năm x 381 ngày = 80.610.075 đồng - Ngày 01/02/2024 bị đơn thanh toán 30.000.000 đồng, số tiền lãi từ ngày 18/01/2023 đến ngày 01/02/2024 là: 655.250.000 đồng x 10,95%/năm x 379 ngày = 74.501.925 đồng 8 - Ngày 05/02/2024 bị đơn thanh toán 50.000.000 đồng, số tiền lãi từ ngày 02/02/2024 đến ngày 05/02/2024 là: 625.250.000 đồng x 10,95%/năm x 03 ngày = 562.725 đồng - Số tiền lãi từ ngày 06/02/2024 đến ngày 23/9/2025 là: 575.250.000 đồng x 10,95%/năm x 595 ngày = 102.682.125 đồng Tổng số tiền lãi bị đơn phải thanh toán là 608.807.917 đồng 2.4. Về tiền lãi chậm thi hành án: Các Hợp đồng mua bán hàng hoá giữa nguyên đơn và bị đơn không có thoả thuận về tiền lãi chậm thanh toán. Toà án cấp sơ thẩm tuyên kể từ ngày 24/9/2025 Tổng công ty C – CTCP tiếp tục trả lãi phát sinh trên số tiền nợ gốc cho đến khi tất toán toàn bộ nợ gốc theo mức lãi suất 11%/năm là không đúng hướng dẫn tại Điều 13 Nghị quyết 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11/01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Toà án nhân dân tối cao, do đó cần sửa lại cách tuyên.
Từ những phân tích trên thấy có căn cứ chấp nhận một phần kháng cáo của nguyên đơn.
5. Án phí sơ thẩm: Nguyên đơn phải chịu án phí sơ thẩm trên số tiền yêu cầu không được chấp nhận và bị đơn phải chịu án phí sơ thẩm trên số tiền phải thanh toán.
6. Án phí phúc thẩm: Do được chấp nhận một phần kháng cáo nên nguyên đơn không phải chịu án phí phúc thẩm.
Quyết định
Căn cứ khoản 1 Điều 30, Điều 148, Điều 308, Điều 309 Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ các Điều 280, 357, 440, 468 Bộ luật Dân sự; Căn cứ các Điều 50, 306 Luật Thương mại; Căn cứ Nghị quyết số 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11/01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Toà án nhân dân tối cao; Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc Hội quy định về án phí, lệ phí Toà án. - Chấp nhận một phần kháng cáo của Doanh nghiệp tư nhân S. - Sửa một phần bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 83/2025/KDTM- ST ngày 23/9/2025 của Toà án nhân dân Khu vực 2 - Hà Nội. 9 Xử:
1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của Doanh nghiệp tư nhân S đối với Tổng công ty C – CTCP về việc về việc thanh toán tiền theo Hợp đồng kinh tế số 05/HĐKT – 2010 ngày 05/01/2010; Hợp đồng thuê thiết bị số 06/HĐKT/2010 ngày 05/01/2010; Hợp đồng kinh tế số 06/2014/HĐKT ngày 03/6/2014.
2. Buộc Tổng công ty C - CTCP phải thanh toán cho Doanh nghiệp tư nhân S số tiền tính đến ngày 23/9/2025 là 1.184.057.917 đồng, trong đó nợ gốc là 575.250.000 đồng, nợ lãi là 608.807.917 đồng.
3. Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật dân sự.
4. Án phí:
– Về án phí sơ thẩm: Doanh nghiệp tư nhân S phải chịu 41.967.859 đồng án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm, được trừ vào số tiền 28.888.200 đồng tạm ứng án phí đã nộp tại biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Toà án số 0078514 ngày 02/12/2024 của Chi cục Thi hành án dân sự quận Đống Đa (Nay là Phòng thi hành án dân sự Khu vực 2 – Hà Nội). Doanh nghiệp tư nhân S còn phải nộp 13.079.659 đồng. Tổng công ty C - CTCP phải chịu 47.521.737 đồng án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm.
– Về án phí phúc thẩm: Hoàn trả Doanh nghiệp tư nhân S 2.000.000 đồng tạm ứng án phí phúc thẩm, đã nộp theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Toà án số 0000153 ngày 06/01/2025 của Thi hành án dân sự thành phố Hà Nội. Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 của Luật Thi hành án dân sự thì người thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 của Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật Thi hành án dân sự. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.