Bản án 643/2026/DS-PTTranh chấp đất đai đối với đất nông nghiệp để trồng cây lâu năm, đất lâm nghiệp để trồng rừng, đất ở

[1] Về tố tụng: Ông Đỗ Văn T nộp đơn kháng cáo và thực hiện các thủ tục kháng cáo theo đúng quy định của Bộ luật Tô tụng dân sự; Viện trưởng Viện kiêm sát nhân dân tỉnh Đông Tháp kháng nghị nên được xem xét giải quyêt theo trình tự phúc thẩm. 6

[2] Về nội dung kháng cáo, cũng như kháng nghị của Viện kiểm sát tỉnh Đồng Tháp, thấy rằng: Ông Đỗ Văn T yêu cầu chia thừa kế thửa đất 21 diện tích 1.059,6m' và căn nhà trên đất. Theo biên bản đo đạc kèm theo hợp đồng số 1993 có nội dung "phần diện tích đất ở không đủ hạng mục tách thứa do ảnh hưởng bởi hành lang lưới điện 220kw" nhưng Tòa án không tiến hành thu thập, xác minh làm rõ tình trạng pháp lý của phần diện tích đất 1.059,6m' để làm căn cứ giải quyết vụ án theo yêu câu chia thừa kế của nguyên đơn. Trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn trình bày rằng tiền bồi thường thửa đất 21 do ảnh hưởng hành lang lưới điện chưa được chi trả, còn căn nhà thì ông Ru Y đã nhận. Ông M trình bày cả nhà và đất đều chưa được bồi thường do có tranh chấp. Nhưng Tòa án cấp sơ thẩm không thu thập ý kiến từ Ban Q - đơn vị có liên quan trực tiếp đến việc chi trả bồi thường và xác định đã chi trả tiền bồi thường chưa và chi trả cho ai để làm căn cứ giải quyết yêu cầu của đương sự. Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thấm không đưa Ban Quản lý Dự án vào tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là vi phạm nghiêm trọng quy định tại Điều 68, Điều 73 và Điều 97 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015. Ông Đỗ Văn T yêu cầu chia thừa kế 04 thửa đất, trong đó có thửa đất số 1841, tờ bản đồ ATDC1, diện tích 1.820 m' cấp cho hộ do cụ Đỗ Quới H đại diện đưng tên, hiện không có tài liệu, chứng cứ nào thê hiện cụ H đã chuyên nhượng, tặng cho ông M. Cả ông M, ông Y đêu thừa nhận đây là di sản của cụ H và đồng ý chia thừa kế. Thửa 1841 hiện có căn nhà, chuồng gà của ông M, ông M trình bày là khi mẹ còn sống cho ông cất nhà ở để gần gia đình, không có tặng cho ông thửa đất này.

Tuy nhiên, Tòa án cấp sơ thẩm lại nhận định cụ H đã tặng cho ông M, cho rằng thửa đất số 1841 không còn là di sản của cụ H là không có căn cứ, trái với lời khai của các đương sự và các tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ. Mặt khác, theo Bản án 106 ngày 21/5/2020 của Tòa án nhân dân tỉnh Tiền Giang (Nay là tỉnh Đồng Tháp) chỉ giải quyết chia phần đất diện tích 1.059,6 m' không đề cập đến căn nhà trên đất. Như vậy, căn nhà vẫn là di sản của cụ Đổ Quới H và vợ cụ Huỳnh Thị N chưa được chia thừa kế.

Do đó, căn nhà không được chia trong bản án 106 nên vẫn là di sản của cụ H và phải được chia theo yêu cầu của ông T. Việc Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đồng Tháp cho rằng căn nhà không còn là di sản và bác yêu cầu chia thừa kế theo đơn khởi kiện của nguyên đơn là không phù hợp với bản án trước và sai sót trong việc áp dụng pháp luật, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền thừa kế hợp pháp của nguyên đơn và đương sự trong vụ án. Đối với yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn tại các phần khác, xét thấy Hội đồng xét xử cấp sơ thâm không châp nhận là có căn cứ. Bởi lẽ, các phân này đã được Tòa án nhân dân tỉnh Tiên Giang giải quyết bằng một bản án số 106/2020/DS-PT ngày 21/5/2020 đã có hiệu lực pháp luật. Do đó không có căn cứ để chấp nhận yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn Đỗ Văn T ở các phần này.

Từ những phân tích nêu trên, Hội đồng xét xử cấp phúc thầm chấp nhận 7 kháng nghị và đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Tháp, hủy một phần bản án dân sư sơ thẩm.