Bản án 108/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng vay tài sản

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh tụng, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Căn cứ theo đơn khởi kiện của anh Phan Minh T và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án thể hiện quan hệ pháp luật tranh chấp giữa các đương sự là tranh chấp hợp đồng vay tài sản theo quy định tại khoản 3 Điều 26 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Bị đơn có địa chỉ tại Phường C, tỉnh Đồng Tháp nên vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 6 – Đồng Tháp, tỉnh Đồng Tháp theo quy định tại Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[3] Các đương sự đều thực hiện đúng nghĩa vụ tố tụng quy định tại Điều 70 của Bộ luật Tố tụng dân sự, chấp hành và có mặt theo giấy triệu tập của Tòa án.

[4] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn: Anh Phan Minh T yêu cầu ông Nguyễn Trường M trả số tiền nợ vay tổng cộng gốc và lãi là 912.880.000 đồng. Trong đó, tiền vay gốc là 800.000.000 đồng, tiền lãi tính từ ngày 14/01/2025 đến ngày xét xử sơ thẩm 11/6/2026 (trên 15 tháng nhưng chỉ tính tròn 15 tháng) là 112.880.000 đồng (mức lãi suất 0.83%/tháng, số tiền lãi là 6.640.000 đồng/tháng). Bị đơn phải tiếp tục chịu tiền lãi trên số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 Bộ luật dân sự kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành xong. Hội đồng xét xử xét thấy: Các đương sự thừa nhận ngày 14/01/2025 thì anh T và ông M có xác lập hợp đồng vay tài sản, được lập thành văn bản ghi ngày 14/01/2025 do nguyên đơn giao nộp nên nội dung được thể hiện trong biên nhận trên là có thật và đây là những tình tiết, sự kiện không phải chứng minh quy định tại khoản 2 Điều 92 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Đối với đoạn ghi âm mà anh H mở nghe tại phiên tòa, theo anh H trình bày là đoạn ghi âm giữa anh H và bà T2 về việc trả lãi, được anh H ghi vào ngày 27/11/2025, lý do ghi âm là do có tranh chấp phát sinh liên quan đến khoản tiền đóng lãi cho khoản vay của ông T.

Tuy nhiên, nội dung ghi âm này không được phía nguyên đơn thừa nhận có liên quan đến vụ án này. Hội đồng xét xử xét thấy tài liệu này đã được phía bị đơn trình bày tại phiên hòa giải vào ngày 28/4/2026 và Tòa án đã cho thời hạn 15 ngày, kể từ ngày 28/4/2026 để cung cấp chứng cứ cho Tòa án nhưng phía bị đơn không cung cấp, không có văn bản giải trình cho Tòa án vì sao không cung cấp mà tại phiên tòa trình bày lý do không cung cấp được là do không biết thực hiện việc chép nội dung ghi âm vào USB và làm văn bản giải trình kèm theo để tường trình về nội dung ghi âm, xuất xứ tài liệu ghi âm (ai ghi âm, ghi thời gian nào). Bên cạnh đó, sau khi nghe nội dung ghi âm tại phiên tòa cho thấy đó là cuộc nói chuyện giữa một người nam và một người nữ, nội dung không liên quan gì đến vụ án này.

Do đó, nội dung đoạn ghi âm mà bị 3 đơn mở nghe tại phiên tòa không được xem là chứng cứ theo quy định tại Điều 93 và Điều 95 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Căn cứ vào bản chính biên nhận ngày 14 tháng 01 năm 2025, có nội dung “Tôi tên Nguyễn Trường M, sinh năm 1972, hiện cư ngụ: Tổ G, ấp T, xã T. Tôi có mượn số tiền 800.000.000 đồng của Thật. Thời hạn mượn là:....Tức đến ngày....tôi hoàn trả lại. Nếu quá thời hạn trên tôi không hoàn trả được thì tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật”. Mặc dù biên nhận không thể hiện rõ họ tên, năm sinh, nơi cư trú của bên cho vay mà chỉ ghi tên “Thật” nhưng do phía bị đơn cũng xác định và thừa nhận vay tiền của bên cho vay là nguyên đơn, tức là anh Phan Minh T. Như vậy, xác định giữa anh T và ông M có giao dịch vay tài sản vào ngày 14/01/2025, số tiền vay là 800.000.000 đồng, do các bên không xác định thời hạn vay và cũng không thỏa thuận về việc trả lãi (hợp đồng không có nội dung nào liên quan đến lãi suất) nên xác định hợp đồng vay tài sản giữa anh T và ông M là hợp đồng vay không kỳ hạn và không có lãi.

Vì vậy, phía nguyên đơn trình bày lãi suất cho vay là 9%/tháng nhưng bị đơn chưa đóng khoản tiền lãi nào cho nguyên đơn, còn phía bị đơn cho rằng đã đóng lãi theo mức lãi suất 12%/tháng và đã đóng được số tiền gần 600.000.000 đồng là hoàn toàn không có căn cứ, không phù hợp với chứng cứ được các bên thừa nhận (Biên nhận) như nêu trên. Do là hợp đồng không xác định thời hạn và không có lãi nên bên cho vay có quyền đòi lại tài sản vào bất cứ lúc nào nhưng phải báo trước cho nhau một thời gian hợp lý. Phía nguyên đơn cho rằng, sau khi hết thời hạn vay 07 ngày (khoảng ngày 21, 22 tháng 01 năm 2025) thì nguyên đơn đã nhiều lần yêu cầu bị đơn trả nợ vay nhưng phía bị đơn không trả với lý do chưa thực hiện được thủ tục tách thửa xong nên nguyên đơn cũng thông cảm mà cho thêm thời gian, tuy nhiên phía bị đơn vẫn không trả dù mục đích vay đã đạt được. Quá bức xúc, nên phía nguyên đơn đã cương quyết yêu cầu bị đơn phải trả nợ mà không cho thêm thời gian nữa, nếu không sẽ khởi kiện bị đơn (nhưng không nhớ ngày chính xác, chỉ nhớ khoảng vào giữa tháng 12/2025) nhưng bị đơn vẫn không trả nợ nên nguyên đơn làm đơn khởi kiện bị đơn vào ngày 05/01/2026. Trong khi phía bị đơn lại cho rằng nguyên đơn mới yêu cầu bị đơn trả nợ vay khoảng tháng 3, đầu tháng 4 năm 2026. Nhưng cả hai bên đều không có chứng cứ chứng minh cho lời trình bày của mình.

Căn cứ vào lời trình bày của các bên xác định các bên đã xảy ra tranh chấp, yêu cầu trả khoản vay từ khoảng tháng 11, 12 năm 2025 và đơn khởi kiện của nguyên đơn được lập sau đó là vào ngày 05/01/2026 là phù hợp về mặt thời gian, diễn biến tranh chấp.

Do đó, xác định ngày nguyên đơn thông báo đòi nợ bị đơn là ngày 05/01/2026. Theo quy định tại khoản 1 Điều 469 Bộ luật Dân sự thì đối với hợp đồng vay không kỳ hạn và không có lãi thì bên vay có quyền đòi lại tài sản bất cứ lúc nào nhưng phải báo trước cho nhau một thời gian hợp lý như vậy mới đảm bảo sự thiện chí và có cân nhắc đến hoàn cảnh của các bên. Căn cứ khoản 3 Điều 6 Nghị quyết số 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11/01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật về lãi, lãi suất, phạt vi phạm (Nghị quyết 4 số 01/2019/NQ-HĐTP), hoàn cảnh gia đình của ông M thì thời gian hợp lý yêu cầu trả nợ lẽ ra anh T phải báo trước cho ông M là 02 tháng.

Do đó, thời gian chậm trả gốc của ông M được xác định kể từ ngày 05/3/2026 đến ngày xét xử sơ thẩm 15/6/2026 là 03 tháng 10 ngày nên ông M phải trả tiền lãi theo mức lãi suất 10%/năm theo quy định tại khoản 4 Điều 466 Bộ luật Dân sự trên số nợ gốc 800.000.000 đồng tương ứng với thời gian chậm trả là 03 tháng 10 ngày, số tiền lãi là: (800.000.000 đồng x 10% x 10/3 tháng): 12 tháng = 22.222.222 đồng.

Căn cứ vào Điều 463, 466 và 469 Bộ luật Dân sự, Điều 13 Nghị quyết số 01/2019/NQ-HĐTP ông M phải có trách nhiệm trả cho anh T số tiền vốn vay là 800.000.000 đồng và tiền lãi là 22.222.222 đồng, tổng cộng gốc và lãi là 822.222.222 đồng và phải tiếp tục chịu tiền lãi chậm thanh toán phát sinh trên dư nợ gốc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 Bộ luật Dân sự cho đến khi thi hành xong. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của anh T đối với số tiền 912.880.000 đồng - 822.222.222 đồng = 90.657.778 đồng.

[5] Án phí: Do chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của anh T nên anh T phải chịu án phí dân sự sơ thẩm tương ứng với phần yêu cầu không được chấp nhận, ông M phải chịu án phí dân sự sơ thẩm tương ứng với phần yêu cầu của anh T được chấp nhận theo quy định tại khoản 1 Điều 147 của Bộ luật Tố tụng dân sự và khoản 1, 4 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.