Bản án 1369/2026/DS-PTTranh chấp hợp đồng thuê quyền sử dụng đất

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa, sau khi nghe các bên đương sự trình bày ý kiến, sau khi nghe Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu quan điểm, sau khi nghị án, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về hình thức: - Đơn kháng cáo của bà Nguyễn Thị C làm trong thời hạn luật định, hợp lệ nên được chấp nhận để xem xét. - Về sự vắng mặt của các đương sự: Tại phiên tòa phúc thẩm, người đại diện theo ủy quyền của người kháng cáo, ông Cao Ngọc V là người đại diện 4 theo ủy quyền của nguyên đơn và bà Trần Mộng K là người đại diện theo ủy quyền của Ủy ban nhân dân phường T đều có đơn đề nghị xét xử vắng mặt. Căn cứ Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt người tham gia tố tụng nêu trên.

[2] Về nội dung kháng cáo: Xét yêu cầu kháng cáo của bà Nguyễn Thị C, Hội đồng xét xử thấy rằng: Ngày 29/11/2018, Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận T ký hợp đồng cho thuê đất số 112/HĐTĐ-QLN/2018 với bà Nguyễn Thị C. Theo thỏa thuận, Công ty cho bà C thuê phần đất có diện tích 13.5m2 thuộc một phần thửa số 58 và đường, tờ bản đồ số 8 (Tài liệu năm 2004) tại phường B, quận T (nay là phường T), Thành phố Hồ Chí Minh; thời hạn cho thuê từ ngày 01/12/2018 đến ngày 30/11/2019 với giá thuê là 3.312.000 đồng/tháng. Bà C đã ký quỹ cho Công ty với số tiền là 4.600.000 đồng. Trong quá trình thực hiện hợp đồng trên, các bên đều thực hiện đúng thỏa thuận. Hết thời hạn thuê theo hợp đồng, Công ty và bà C đã ký kết Biên bản thanh lý hợp đồng cho thuê đất vào ngày 02/12/2019.

Tuy nhiên, đến nay các bên đều xác nhận bà C chưa trả lại diện tích thuê cho Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận T với lý do bà C đã mua phần đất này vào năm 1998, Công ty phải hỗ trợ chi phí di dời cũng như trả cho bà C tiền sửa chữa, cải tạo mặt bằng thuê. Hội đồng xét xử nhận thấy, bà C cho rằng phần diện tích thuê theo hợp đồng có nguồn gốc do bà C nhận chuyển nhượng vào năm 1998 nhưng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh. Ngày 05/11/1998, Ủy ban nhân dân phường B đã gửi Thông báo số 25/TB-UB cho bà C về việc thu hồi phần đất công do Nhà nước quản lý với nội dung: “Ủy ban nhân dân phường B tạm thời thu hồi mặt bằng trên để sử dụng vào mục đích chung, mọi nguồn thu từ lợi nhuận của mặt bằng trên sẽ được nộp vào ngân sách Nhà nước. Thời điểm thu hồi tính từ ngày 01/11/1998”. Bà C cũng thừa nhận sau khi nhận được thông báo của Ủy ban nhân dân phường B, bà C đã bàn giao đất cho cơ quan Nhà nước và ký hợp đồng thuê lại từ năm 1998 đến năm 2019. Như vậy, việc bà C ký các hợp đồng thuê đất với Ủy ban nhân dân phường B và sau này là Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận T đã chứng minh bà C không phải là chủ sử dụng đất đối với phần đất trên mà chỉ là người thuê đất.

Do đó, Hội đồng xét xử không có cơ sở xem xét trình bày của bà C nêu trên. Tại Điều 9 của Hợp đồng cho thuê đất số 112/HĐTĐ-QLN/2018 ngày 29/11/2018 quy định: “…Hết thời hạn cho thuê, hai bên tiến hành thanh lý hợp đồng…..Bên A sẽ thông báo cho bên B trước 30 ngày, bên B phải thu xếp trả lại khu đất đang thuê đúng theo nguyên trạng ban đầu và không yêu cầu bồi hoàn, hỗ trợ kinh phí đã cải tạo, sửa chữa để sử dụng trong quá trình thuê”. Cũng theo hồ sơ vụ án, trong quá trình giải quyết tại Tòa án cấp sơ thẩm, bà C xác định không có yêu cầu phản tố và chưa nộp tạm ứng án phí đối với yêu cầu buộc bị đơn hỗ trợ chi phí di dời cũng như tiền sửa chữa, tôn tạo tài sản thuê.

Vì vậy, các vấn đề này sẽ không được giải quyết trong vụ án mà sẽ được 5 xem xét trong vụ án khác khi có yêu cầu, đảm bảo quyền tự định đoạt của các đương sự được quy định tại Điều 5 Bộ luật Tố tụng dân sự. Căn cứ thỏa thuận của các bên tại Điều 12 của Hợp đồng cho thuê đất số 112/HĐTĐ-QLN/2018 thì bà Nguyễn Thị C có trách nhiệm trả lại khu đất theo đúng hiện trạng nên Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận T, buộc bà C phải tháo dỡ ki-ốt, di dời đồ đạc, tài sản và giao trả quyền sử dụng đất (mặt bằng đất trống) cho nguyên đơn là có căn cứ, đúng quy định của Điều 482 Bộ luật Dân sự năm 2015. Các phần khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị nên Hội đồng xét xử phúc thẩm không xem xét. Từ những nhận định nêu trên, Hội đồng xét xử xét thấy yêu cầu kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Thị C là không có cơ sở để chấp nhận, cần giữ nguyên bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân Khu vực 2, Thành phố Hồ Chí Minh. Ý kiến của Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.

[3] Về án phí phúc thẩm: Do Hội đồng xét xử giữ nguyên bản án sơ thẩm nên người kháng cáo phải chịu án phí dân sự phúc thẩm. Tuy nhiên bà C thuộc trường hợp được miễn tiền án phí theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 và Điều 16 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án nên Hội đồng xét xử miễn án phí dân sự phúc thẩm cho bà C. Vì các lẽ trên,

Căn cứ vào,