Bản án 356/2026/DS-PTTranh chấp hợp đồng vay tài sản
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
[1]. Căn cứ khoản 3 Điều 308, Điều 310 Bộ luật tố tụng dân sự; Chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Nguyễn Văn K và bà Đặng Vương S; hủy toàn bộ bản án dân sự sơ thẩm số 39/2026/DS-ST ngày 27/3/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 11 – Đắk Lắk. Tiếp tục giữ nguyên Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời số 02/2025/QĐ-BPKCTT ngày 10/9/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 11- Đắk Lắk về việc Phong tỏa tài sản của người có…
Nhận định của Tòa án
Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được thẩm tra tại phiên toà; căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên toà, trên cơ sở xem xét đầy đủ, toàn diện các tài liệu, chứng cứ, lời trình bày của các đương sự và ý kiến của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1]. Về thủ tục tố tụng: Đơn kháng cáo của nguyên đơn bị đơn ông Nguyễn Văn K và bà Đặng Vương S trong hạn luật định và đã nộp tiền tạm ứng án phí phúc thẩm nên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm. Căn cứ lời khai của bà Đặng Vương K2 tại Cơ quan Điều tra (BL45-55) thì bà S có thừa nhận vay tiền của ông L để thanh toán tiền cho cá nhân và chuyển tiền vào tài khoản Công ty TNHH T để phục vụ mục đích kinh doanh và mục đích cá nhân khác.
Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm nhận định việc bà S khai rằng vay tiền để phục vụ mục đích kinh doanh của Công ty TNHH T do vợ chồng bà S, ông K làm chủ để buộc bà S, ông K phải liên đới chịu trách nhiệm nhưng không đưa Công ty TNHH T tham gia tố tụng với tư cách người có quyên lợi, nghĩa vụ liên quan là thiếu sót.
[2]. Xét kháng cáo bị đơn ông Nguyễn Văn K và bà Đặng Vương S về nội dung, Hội đồng xét xử thấy rằng: Về kho n tiền vay: Căn cứ “Giấy cam kết trả nợ” ngày 06/4/2024 cũng như lời khai của các đương sự, có căn cứ xác định từ đầu năm 2023 đến ngày 09/5/2024, bà Đặng Vương S có vay của ông Nguyễn Thanh L số tiền 6.000.000.000đồng (Sáu tỷ đồng). Trong thời gian từ ngày 10/5/2024 đến ngày 30/9/2025, hai bên thống nhất bà S còn nợ ông L số tiền là 5.700.000.000đồng. Xét kháng cáo của bị đ n thì thấy: Tại “Giấy cam kết trả nợ” ngày 06/4/2024 và trong quá trình giải quyết vụ án, có căn cứ xác định chồng của bà S là ông Nguyễn Văn K không thực hiện việc ký kết, vay tiền của nguyên đơn ông Nguyễn Thanh L. Toàn bộ giao dịch vay tiền đều do bà S thực hiện. Căn cứ Khoản 2 Điều 37, Khoản 3 Điều 45 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định: “Điều
7. Nghĩa vụ chung về tài s n của vợ chồng V chồng có nghĩa vụ chung về tài sản sau đây:
2. Nghĩa vụ do vợ hoặc chồng thực hiện nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình…”. “Điều
45. Nghĩa vụ riêng về tài s n của vợ, chồng V chồng có nghĩa vụ riêng về tài sản sau đây: 4 …3. Nghĩa vụ phát sinh từ giao dịch do một bên xác lập, thực hiện không vì nhu cầu của gia đình…”. Căn cứ Khoản 20, Điều 3, Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định: “Nhu cầu thiết yếu là nhu cầu sinh hoạt thông thường về ăn, mặc, ở, học tập, khám bệnh, chữa bệnh và nhu cầu sinh hoạt thông thường khác không thể thiếu cho cuộc sống của mỗi người, mỗi gia đình”.
Xét thấy, tại cấp sơ thẩm chưa làm rõ cụ thể số tiền 6.000.000.000 đồng bà S vay của ông L sử dụng vào những mục đích nào? Phần nào là phục vụ cho nhu cầu gia đình, phần nào phục vụ nhu cầu cá nhân. Để làm rõ nội dung trên, cần đưa những người mà bà sang đã chuyển tiền, thanh toán tiền mặt liên quan đến số tiền vay 6.000.000.000 đồng tham gia tố tụng để làm rõ mục đích sử dụng từng khoản tiền. Ngoài ra, Công ty TNHH T là pháp nhân riêng biệt nhưng cấp sơ thẩm chưa làm rõ được số tiền cụ thể bà S chuyển vào Công ty là bao nhiêu và nhằm mục đích gì, có phải là phục vụ nhu cầu gia đình của vợ chồng bà S ông K hay không, nhưng đã nhận định toàn bộ số tiền 6.000.000.000 đồng bà S vay của ông L là để phục vụ nhu cầu của gia đình và là nợ chung trong khi ông K không xác lập giao dịch, không thừa nhận khoản nợ trên là nhận định chủ quan, chưa đầy đủ căn cứ. Đ i với yêu cầu hủy bỏ biện pháp khẩn cấp tạm thời “Phong tỏa tài s n của người có nghĩa vụ” tại Điều 1 6 ộ luật T tụng dân s của Tòa án nhân dân khu v c 11 – Đắk Lắk thì thấy: Tài sản được áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời trên là thửa đất số 951, tờ bản đồ số 255-B tại Khu phố M, phường T, tỉnh Đắk Lắk là tài sản chung của ông Nguyễn Văn K và bà Đặng Vương S. Trong hồ sơ vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm chưa tiến hành xác minh giá trị của thửa đất tại thời điểm áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời có vượt quá nghĩa vụ phải thực hiện của bị đơn theo quy định tại Điều 12 Nghị quyết 02/2020/NQ-HĐTP ngày 24/9/2020 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao hay không là thiếu sót nên cần tiến hành xác minh, thu thập thêm tài liệu, chứng cứ làm căn cứ để áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời trên. Ngoài ra, cần xác định rõ người có nghĩa vụ trả nợ cho ông L để việc áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời đúng quy định.
Vì vậy, Hội đồng xét xử phúc thẩm tiếp tục giữ nguyên Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp, tạm thời để cấp sơ thẩm tiến hành xem xét lại theo quy định.
Xét thấy, Tòa án cấp sơ thẩm chưa tiến hành xác minh, thu thập đầy đủ tài liệu chứng cứ; chưa xác định đủ người tham gia tố tụng. Đây là những thiếu sót mà tại cấp phúc thẩm không thể khắc phục được.
Vì vậy, cần chấp nhận kháng 5 cáo của bị đơn bà Đặng Vương S, ông Nguyễn Văn K; hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để giao hồ sơ lại cho cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án theo thủ tục chung.
[3]. Về án phí dân sự phúc thẩm: Ông Nguyễn Văn K và bà Đặng Vương S không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.
Quyết định
[1]. Căn cứ khoản 3 Điều 308, Điều 310 Bộ luật tố tụng dân sự; Chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Nguyễn Văn K và bà Đặng Vương S; hủy toàn bộ bản án dân sự sơ thẩm số 39/2026/DS-ST ngày 27/3/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 11 – Đắk Lắk. Tiếp tục giữ nguyên Quyết định áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời số 02/2025/QĐ-BPKCTT ngày 10/9/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 11- Đắk Lắk về việc Phong tỏa tài sản của người có nghĩa vụ”. Tòa án có thẩm quyền sẽ xem xét việc giữ nguyên, thay đổi hay hủy bỏ biện pháp khẩn cấp tạm thời nêu trên theo quy định của pháp luật khi giải quyết lại vụ án.
[2]. Về án phí: Án phí dân sự sơ thẩm sẽ được giải quyết khi Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án. Bị đơn ông Nguyễn Văn K và bà Đặng Vương S không phải chịu án phí phúc thẩm. Được hoàn trả lại 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo biên lai số 0004795 ngày 05/5/2026 tại Thi hành án dân sự tỉnh Đắk Lắk.
[3]. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án. N i nhận: - Tòa PT TANDTC tại ĐN; - VKSND tỉnh Đắk Lắk; - TAND khu vực 11 – Đắk Lắk; - Phòng THADS khu vực 11; - Các đương sự; - Lưu hồ sơ. TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM