Bản án 349/2026/DS-PTTranh chấp hợp đồng vay tài sản
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
[1]. Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng Dân sự; Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn ông Trần Công H4, bà Phạm Thị H1 và Kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk; giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 18/2026/DS-ST ngày 02/02/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk.
Nhận định của Tòa án
Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được thẩm tra tại phiên toà; căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên toà, trên cơ sở xem xét đầy đủ, toàn diện các tài liệu, chứng cứ, lời trình bày của các đương sự và ý kiến của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1]. Về thủ tục tố tụng: Đơn kháng cáo của nguyên đơn ông Nguyễn Công H và bà Phạm Thị H1 và Quyết định kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 - Đắk Lắk trong hạn luật định; ông H và bà H1 được miễn án phí nên kháng cáo và kháng nghị trên được xem xét theo thủ tục phúc thẩm. Tại phiên tòa phúc thẩm, nguyên đơn bà Phạm Thị H1 và người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn ông Nguyễn Công H là bà Nguyễn Thanh Kim H2 thay đổi nội dung kháng cáo và đề nghị Hội đồng xét xử hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để giải quyết lại theo thủ tục chung, Hội đồng xét xử thấy sự thay đổi nội dung kháng cáo trên nằm trong nội dung kháng cáo ban đầu nên được xem xét. 9 Đối với kháng nghị về việc Tòa án cấp sơ thẩm không thêm người làm chứng là bà Nguyễn Thanh Kim H2 tại mục người làm chứng của bản án thì thấy: Việc bản án sơ thẩm không thể hiện thông tin người làm chứng là bà H2 là thiếu sót, tuy nhiên trong quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm đã thu thập lời khai của bà H2 và thể hiện trong nội dung vụ án. Tòa án cấp sơ thẩm cũng đã sửa chữa, bổ sung nội dung trên nên không xem xét là phù hợp. Đối với kháng cáo và kháng nghị về việc đưa anh Phan Đức T4 (con của ông Phan Đức T và bà Phạm Thị T1) vào tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan thì thấy: Tại thời điểm ký hợp đồng vay tài sản nêu trên, anh T4 (sinh năm 2018) chưa đủ 18 tuổi nên là người chưa thành niên. Mặt khác, trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn bà Phạm Thị H1 cũng có đơn rút yêu cầu khởi kiện về việc buộc anh Phan Đức T4 có trách nhiệm liên đới trả tiền cho bà H1, việc vay mượn trên là do ông T, bà T1 thực hiện, không liên quan đến anh T4.
Vì vậy, Tòa án cấp sơ thẩm không đưa anh T4 tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là có căn cứ pháp luật.
[2]. Xét kháng cáo nguyên đơn ông Nguyễn Công H, bà Phạm Thị H1 và Kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 - Đắk Lắk về nội dung, Hội đồng xét xử thấy rằng: - Về khoản tiền cho vay: Ngày 24/01/2024, bà Phạm Thị H1, ông Nguyễn Công H và vợ chồng ông Phan Đức T, bà Phạm Thị T1 lập giấy vay 100 lượng vàng miếng DoJi Chi nhánh S trong thời hạn 02 tháng (60 ngày) để sử dụng vào công việc gia đình. Hai bên tiến hành lập giấy vay vàng, theo đó vợ chồng ông T, bà T1 vay của vợ chồng bà H1, ông H 100 lượng vàng miếng hiệu Doji Sài Gòn và có thế chấp 03 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.
Tuy nhiên, sau khi lập giấy vay, hai bên không tiến hành bàn giao vàng mà bà Phạm Thị H1 đã chuyển số tiền 5.798.999.995 đồng từ tài khoản bà Phạm Thị H1 (0231000535851 tại ngân hàng V), sang tài khoản ông Phan Đức T số 3400100214007 tại ngân hàng Q (M). Việc ông H, bà H1 cho rằng đã đưa cho vợ chồng ông T, bà T1 số tiền mặt là 1.200.000.000 đồng nhưng không được phía bị đơn ông T, bà T1 thừa nhận, bà H1 cũng không cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh việc giao nhận tiền nêu trên nên không có cơ sở chấp nhận.
Vì vậy, có đầy đủ căn cứ xác định, ngày 24/01/2024, vợ chồng bà H1, ông H có cho vợ chồng bà T1, ông T vay số tiền là 5.798.999.995 đồng (Năm tỉ, bảy trăm chín mươi tám triệu, chín trăm chín mươi chín nghìn, chín trăm chín mươi lăm đồng). - Về khoản tiền mà ông T, bà T1 đã trả cho ông H, bà H1: Theo tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án, ông T đã nhiều lần trả nợ cho bà H1 cụ thể như sau: STT Ngày Tài khoản chuyển /Ngân hàng Tài khoản nhận /Ngân hàng Số tiền 1 25/01/2024 3400100214007/MB 0231000535851/VCB 22.000.000 10 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 23/03/2024 3400100214007/MB 0231000535851/VCB 37.000.000 25/03/2024 3400100214007/MB 0231000535851/VCB 150.000.000 16/04/2024 3400100214007/MB 0231000535851/VCB 13.000.000 17/04/2024 3400100214007/MB 0231000535851/VCB 115.000.000 17/04/2024 Tiền mặt Tiền mặt 200.000.000 24/05/2024 409001473680/BIDV 6310455326/BIDV 3.600.000.000 24/05/2024 3400100214007/MB 0839559091/VPB 499.999.999 24/05/2024 3400100214007/MB 0839559091/VPB 499.999.999 24/05/2024 3400100214007/MB 0839559091/VPB 499.999.999 25/05/2024 3400100214007/MB 0839559091/VPB 499.999.999 25/05/2024 3400100214007/MB 0839559091/VPB 400.000.000 08/08/2024 3400100214007/MB 0231000535851/VCB 300.000.000 27/01/2025 3400100214007/MB 0839559091/VPB 10.000.000 Tổng cộng 6.846.999.996 Mặc dù ông H, bà H1 không thừa nhận đã nhận số tiền 537.000.000 đồng (chuyển ngày 25/01/2024, 23/03/2024, 25/03/2024, 16/04/2024, 17/04/2024) nhưng theo bản sao kê tài khoản thì các khoản tiền trên ông T đều chuyển tiền sang tài khoản của bà H1 sau ngày vay tiền. Nguyên đơn bà H1 cho rằng số tiền chuyển khoản trên là do ông T chuyển tiền trả nợ các khoản vay khác nhưng không đưa ra được chứng cứ chứng minh nên không có căn cứ chấp nhận. Như vậy, có cơ sở xác định từ ngày 25/01/2024 đến ngày 17/4/2024 ông T đã chuyển trả nợ cho bà H1 số tiền 337.000.000 đồng. Đối với số tiền 200.000.000 đồng tiền mặt ông T xác định đưa cho bà H1 nhưng không có tài liệu, chứng cứ chứng minh, phía nguyên đơn cũng không thừa nhận nên không có căn cứ chấp nhận. Như vậy, cần xác định tổng số tiền mà ông T, bà T1 đã trả cho ông H, bà H1 là 6.646.999.996 đồng. Xét thấy hai bên tiến hành xác lập hợp đồng vay vàng nhưng thực tế hai bên thực hiện việc giao nhận tiền, ông T cũng trả tiền cho bà H1, ông H thông qua hình thức chuyển khoản. Căn cứ Điều 463 Bộ luật Dân sự 2015 quy định: “Hợp đồng vay tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên cho vay giao tài sản cho bên vay; khi đến hạn trả, bên vay phải hoàn trả cho bên cho vay tài sản cùng loại theo đúng số lượng, chất lượng và chỉ phải trả lãi nếu có thỏa thuận hoặc pháp luật có quy định”. Như vậy, hai bên tiến hành việc giao nhận và trả tiền mà không phải vàng nên cần xác định giao dịch trên là hợp đồng vay tiền. Theo đó, ngày 24/01/2024, ông H, bà H1 đã cho ông T, bà T1 vay tổng số tiền là 5.798.999.995 đồng thông qua hình thức chuyển khoản. Từ ngày 25/01/2024 đến ngày 27/01/2025, ông T, bà T1 đã trả cho ông H, bà H1 tổng số tiền là 6.646.999.996 đồng thông qua hình thức chuyển khoản. Mặc dù hai bên 11 không thỏa thuận về lãi suất, tuy nhiên tổng số tiền ông T, bà T1 đã trả cho ông H, bà H1 nếu tính cả phần lãi suất theo quy định của pháp luật thì đã vượt quá số tiền ông T, bà T1 phải trả.
Vì vậy, Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ và phù hợp với quy định của pháp luật.
Từ những phân tích, lập luận nêu trên, Hội đồng xét xử thấy rằng: Kháng cáo của nguyên đơn và Kháng nghị của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk cho rằng Tòa án cấp sơ thẩm đưa thiếu người tham gia tố tụng, đánh giá tài liệu, chứng cứ chưa khách quan và đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm căn cứ khoản 3 Điều 308, Điều 310 Bộ luật Tố tụng Dân sự hủy toàn bộ bản án sơ thẩm để giải quyết lại theo thủ tục chung nhưng không bổ sung được tài liệu, chứng cứ mới chứng minh cho nội dung trên nên không có căn cứ để chấp nhận; cần giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 18/2026/DS-ST ngày 02/02/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk.
[3]. Về án phí dân sự phúc thẩm: Ông Trần Công H4, bà Phạm Thị H1 được miễn án phí dân sự phúc thẩm.
Quyết định
[1]. Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng Dân sự; Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn ông Trần Công H4, bà Phạm Thị H1 và Kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk; giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 18/2026/DS-ST ngày 02/02/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk.
[2]. Điều luật áp dụng: Căn cứ khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 227, Điều 228, Điều 266 và Điều 273 của Bộ luật tố tụng dân sự; Áp dụng các Điều 463; 465; 466 của Bộ luật dân sự 2015; điểm đ khoản 1 Điều 12; Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
[3]. Tuyên xử: [3.1]. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Phạm Thị H1 và ông Nguyễn Công H về việc: Buộc ông Phan Đức T và bà Phạm Thị T1 phải trả cho vợ chồng bà Phạm Thị H1 và ông Nguyễn Công H 20,054 lượng vàng D. Đình chỉ yêu cầu khởi kiện của bà Phạm Thị H1 và ông Nguyễn Công H về việc yêu cầu ông Phan Phúc T2 cùng có nghĩa vụ trả nợ cùng ông Phan Đức T và bà Phạm Thị T1. [3.2]. Về án phí: Bà Phạm Thị H1 và ông Nguyễn Công H được miễn toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm và phúc thẩm. 12 Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.