Bản án 177/2026/KDTM-PTTranh chấp về mua bán hàng hóa
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của Công ty Trách nhiệm hữu hạn D. 1.1 Buộc Công ty Cổ phần Tổng Công ty X phải trả cho Công ty Trách nhiệm hữu hạn D số tiền nợ theo Hợp đồng thi công số 44/2022/HĐKT/HA1-Z ngày 07/9/2022, Phụ lục hợp đồng ngày 08/3/2023 là 1.324.148.176 (Một tỷ ba trăm hai mươi bốn triệu một trăm bốn mươi tám nghìn một trăm bảy mươi sáu) đồng, trong đó tiền gốc là 1.224.103.600 đồng, tiền lãi…
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, kết quả tranh tụng, tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:
[1] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của nguyên đơn Công ty Trách nhiệm hữu hạn D làm trong thời hạn luật định nên được chấp nhận.
[2] Xét yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn có đủ căn cứ để xác định: [2.1] Ngày 07/9/2022, Nguyên đơn và Bị đơn ký Hợp đồng mua bán số 44/2022/HĐKT/HA1-Z và Phụ lục hợp đồng ngày 08/3/2023. Theo đó nguyên đơn bán đất đắp tầng phủ do nguyên đơn được phép khai thác cho bị đơn. 8 các Xét quy điều khoản số định 44/2022/HĐKT/HA1-Z và Phụ lục hợp đồng nêu trên thì chỉ có nội dung xác định đơn giá hàng hóa, phương thức giao nhận, nghiệm thu, thanh toán, trách nhiệm của các bên nhưng không thỏa thuận cụ thể về số lượng hàng hóa giao từng đợt hoặc tổng số hàng hóa nguyên đơn bán cho bị đơn. đồng mua tại Hợp bán Tại khoản 2.1 Điều 2 của Hợp đồng mua bán số 44/2022/HĐKT/HA1-Z quy định: “2.1. Khi có nhu cầu, bên B gửi cho bên A đơn đặt hàng trong đó nêu rõ số lượng hàng hóa cần lấy, quy cách, chủng loại hàng hóa, điều kiện giao nhận, thời gian giao nhận, người nhận hàng” và tại Điều IV về Phương thức giao nhận và nghiệm thu quy định:“Khoản 4.4: Việc giao nhận phải được lập thành biên bản giao nhận theo mẫu của công ty Tổng Z hoặc Công ty Trách nhiệm hữu hạn D để thuận tiện cho việc giao nhận; Khoản 4.5: Số lượng quyết toán là số lượng thực tế hai bên giao nhận được xác định theo phiếu ký nhận hàng hóa tại chân công trình bên B (địa điểm cụ thể tại khoản 4.1 điều IV của hợp đồng này); Khoản 4.6: Bên B có trách nhiệm cử nhân viên có thẩm quyền kiểm tra hàng hóa trước khi nhận hàng và xác nhận số lượng hàng hóa thực nhận trong suốt quá trình giao nhận hàng. Trong trường hợp bên A đã thực hiện giao hàng theo các điều kiện, điều khoản tại đơn đặt hàng và đã có yêu cầu xác nhận khối lượng theo cách hợp lệ nhưng bên B không xác nhận hoặc xác nhận không kịp thời theo yêu cầu thì trường hợp này được xem là đơn hàng đã được giao đúng, giao đủ và bên A hoàn tất các nghĩa vụ tại hợp đồng” và theo khoản 6.1 Điều VI của Hợp đồng này cũng ghi nhận trách nhiệm của Bên A là nguyên đơn “Xác nhận đơn đặt hàng và thông báo cho bên B”. Từ các điều viện dẫn trên nhận thấy các bên đã thỏa thuận nguyên đơn giao hàng cho bị đơn phải trên cơ sở đơn đặt hàng của bị đơn; người nhận hàng do bị đơn chỉ định tại đơn đặt hàng và nguyên đơn phải giao nhận theo các điều kiện điều khoản tại đơn đặt hàng mới được xem là đơn hàng giao đúng và nguyên đơn mới hoàn tất nghĩa vụ của bên bán hàng cho bên mua. Căn cứ Điều V về Phương thức thanh toán, khoản 5.1 của hợp đồng quy định: “Bảng nghiệm thu đối chiếu khối lượng có xác nhận của hai bên (kèm theo các biên nhận theo mẫu Bên B), trừ trường hợp quy định tại khoản 4.6 Điều 4 Hợp đồng này”, bảng nghiệm thu đối chiếu khối lượng này phải kèm theo các biên nhận giao hàng và có xác nhận của bị đơn. Do các bên không có thỏa thuận về người ký xác nhận biên bản nên người có thẩm quyền ký biên bản nghiệm thu đối chiếu khối lượng là người đại diện theo pháp luật hoặc người được người đại diện theo pháp luật của bị đơn thực hiện việc ủy quyền. Nguyên đơn cho rằng đã thực hiện giao hồ sơ thanh toán theo các biên bản giao nhận hồ sơ do lễ tân của công ty Z ký nhận. Hồ sơ nguyên đơn đã giao cho bị đơn được thực hiện theo quy định tại khoản 5.1 Điều V của hợp đồng “Hồ sơ thanh toán bao gồm: + Bảng nghiệm thu đối chiếu khối lượng có xác nhận của hai bên (kèm theo các biên nhận theo mẫu Bên B), trừ trường hợp quy định tại khoản 4.6 Điều 4 Hợp đồng này. 9 + Hóa đơn thuế GTGT hợp lệ. + Giấy đề nghị thanh toán” Theo nguyên đơn thì các nhân viên ký xác nhận tại các biên bản nghiệm thu khối lượng đều là nhân viên của bị đơn, đối với các biên bản nghiệm thu khối lượng không có chữ ký của phía bị đơn thì nguyên đơn đã thực hiện giao hàng theo các điều kiện, điều khoản tại đơn đặt hàng và đã có yêu cầu xác nhận khối lượng theo cách hợp lệ, nguyên đơn cũng đã xuất đầy đủ hóa đơn điện tử cho bị đơn.
Tuy nhiên, bị đơn không thừa nhận việc đã nhận khối lượng hàng hóa như nguyên đơn trình bày. Căn cứ khoản 4.6 Điều IV của hợp đồng thì chỉ “Trong trường hợp bên A đã thực hiện giao hàng theo các điều kiện, điều khoản tại đơn đặt hàng và đã có yêu cầu xác nhận khối lượng theo cách hợp lệ nhưng bên B không xác nhận hoặc xác nhận không kịp thời theo yêu cầu thì trường hợp này được xem là đơn hàng đã được giao đúng, giao đủ và bên A hoàn tất các nghĩa vụ tại hợp đồng”. Việc bị đơn có nhận được hồ sơ thanh toán theo các biên bản giao nhận hồ sơ do lễ tân của bị đơn ký nhận nhưng nếu nguyên đơn không thực hiện giao hàng theo các điều kiện, điều khoản tại đơn đặt hàng và đã có yêu cầu xác nhận khối lượng theo cách hợp lệ thì cũng không được xem là nguyên đơn đã thực hiện giao hàng theo đúng đơn đặt hàng. Hơn nữa, các bên cũng không thỏa thuận thời hạn xác nhận khối lượng kịp thời là bao lâu nên việc nguyên đơn cho rằng bị đơn đã nhận hồ sơ thanh toán nhưng không phản hồi chứng tỏ bị đơn đồng ý với khối lượng hàng hóa theo các biên bản nghiệm thu khối lượng nguyên đơn giao là không có căn cứ xác thực. Nguyên đơn không giao nộp được tài liệu, chứng cứ chứng minh về đơn đặt hàng có khối lượng hàng hóa phù hợp với các biên bản nghiệm thu khối lượng theo các hóa đơn GTGT mà nguyên đơn đã xuất; và nhân viên ký trong các biên bản nghiệm thu khối lượng là người do bị đơn chỉ định nên không có căn cứ xác định bị đơn đã đặt các đơn hàng và nhận được số lượng hàng hóa như nguyên đơn trình bày. Việc nguyên đơn đã xuất các hóa đơn điện tử cho bị đơn không phải căn cứ để xác định bị đơn đã mua hàng, nhận hàng với khối lượng hàng hóa theo ghi nhận tại các hóa đơn này. Quá trình giải quyết vụ án bị đơn thừa nhận đã kê khai, báo cáo thuế đối với các hóa đơn giá trị gia tăng số 926 ngày 16/11/2022; 972 ngày 25/11/2022, 1148 ngày 29/12/2022, 1170 ngày 30/12/2022, đã thanh toán 01 phần và còn nợ là 1.205.992.000 đồng. Bị đơn thừa nhận đã kê khai, báo cáo thuế đối với các hóa đơn giá trị gia tăng số 379 ngày 11/8/2023, 304 ngày 19/7/2023, số 309 ngày 19/7/2023 đã thanh toán 01 phần tiền của các hóa đơn này, chưa thanh toán là 18.111.600 đồng.
Do đó, có cơ sở để xác định bị đơn đã có đơn đặt hàng và được giao hàng đúng như khối lượng hàng hóa được thể hiện tại các hóa đơn này nên bị đơn có nghĩa vụ thanh toán phần tiền gốc còn thiếu là 1.205.992.000 đồng + 18.111.600 đồng = 1.224.103.600 đồng. Đối với các hóa đơn giá trị gia tăng còn lại của năm 2023 không được bị đơn thừa nhận, thanh toán, nguyên đơn cho rằng các nhân viên ký tên các biên bản nghiệm thu khối lượng theo các hóa đơn mà bị đơn đã thanh toán cũng là 10 các nhân viên ký nhận tại các biên bản nghiệm thu khối lượng kèm theo các hóa đơn còn lại nên đây là cơ sở để xác định bị đơn đã nhận hàng. Bị đơn cũng thừa nhận có một số chữ ký tại các biên bản kiểm tra khối lượng là chữ ký của người lao động Công ty Z nhưng bị đơn không biết về việc những người này đã ký, kiểm tra nhận hàng vì họ không được bị đơn chỉ định, giao nhiệm vụ kiểm tra, nhận hàng. Như đã nhận định ở trên, các bên đã có thỏa thuận về “đơn đặt hàng trong đó nêu rõ số lượng hàng hóa cần lấy, quy cách, chủng loại hàng hóa, điều kiện giao nhận, thời gian giao nhận, người nhận hàng” theo thỏa thuận tại hợp đồng, nguyên đơn không giao nộp được tài liệu là đơn hàng cho từng đợt giao hàng, không được bị đơn thừa nhận nên không có cơ sở chấp nhận yêu cầu của nguyên đơn về việc buộc bị đơn trả tiền hàng của các hóa đơn này là 2.825.704.500 đồng. [2.2] Đối với yêu cầu của nguyên đơn về việc buộc bị đơn trả nợ gốc của công nợ mua bán đá là 57.623.333 đồng. Nguyên đơn và bị đơn xác nhận các bên đã thực hiện việc mua bán sản phẩm đá từ năm 2023 nhưng không ký kết hợp đồng. Nguyên đơn yêu cầu bị đơn thanh toán nợ gốc của công nợ mua bán đá là 57.623.333 đồng theo các hóa đơn giá trị gia tăng trong đó có hóa đơn giá trị gia tăng số 302 ngày 19/7/2023, số 307 ngày 19/7/2023 và số 353 ngày 03/8/2023 bị đơn đã kê khai, báo cáo thuế và đã thanh toán một phần và còn nợ 19.805.000 đồng. Bị đơn thanh toán cho nguyên đơn số tiền 19.805.000 đồng như án sơ thẩm xác định là có căn cứ. Đối với các hóa đơn còn lại có tổng giá trị là 37.818.333 đồng không được bị đơn thừa nhận, nguyên đơn giao nộp chứng cứ là các biên bản nghiệm thu khối lượng nhưng không có xác nhận của người đại diện hợp pháp của bị đơn xác nhận, không giao nộp được tài liệu chứng cứ về việc người ký xác nhận của người đại diện hợp pháp của bị đơn, không có biên bản giao hàng nên không có cơ sở xác định bị đơn đã mua và được nhận số hàng hóa theo các biên bản nghiệm thu khối lượng này.
Do đó, không có cơ sở buộc bị đơn phải thanh toán số tiền 37.818.333 đồng. [2.3] Về khoản tiền lãi do chậm thực hiện nghĩa vụ thanh toán: Nguyên đơn và bị đơn thống nhất xác định mức lãi suất chậm trả là lãi suất tiền gửi trung bình kỳ hạn 12 tháng của 05 ngân hàng là Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam, Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam, Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam là 4.28%/năm. Tổng số tiền lãi theo Hợp đồng mua bán ngày 07/9/2022 và Phụ lục hợp đồng ngày 08/3/2023 là: 98.931.543 đồng +1.113.033 đồng = 100.044.576 đồng. Tổng số tiền lãi phát sinh từ việc mua bán đá: 19.805.000 đồng x 10%/năm x 01 năm 05 tháng 7 ngày = 2.843.690 đồng. Tổng tiền gốc bị đơn phải trả là: 1.224.103.600 đồng + 19.805.000 đồng =1.243.908.600 đồng. 11 Tổng số tiền lãi bị đơn phải trả là: 100.044.576 đồng + 2.843.690 đồng = 102.888.266 đồng. Như vậy tổng số tiền bị đơn phải trả cho nguyên đơn là: 1.243.908.600 đồng +102.888.266 đồng = 1.346.796.866 đồng. Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn buộc bị đơn có trách nhiệm thanh toán cho nguyên đơn số tiền: 1.346.796.866 đồng, trong đó tiền nợ gốc là 1.243.908.600 đồng, Tiền nợ lãi 102.888.266 đồng là có căn cứ. Tại cấp phúc thẩm nguyên đơn không có chứng cứ nào khác để chứng minh cho yêu cầu kháng cáo của mình nên không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn. Từ nhận xét trên thấy rằng Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ, nên giữ nguyên án sơ thẩm.
[3] Về án phí phúc thẩm: Nguyên đơn phải chịu án phí phúc thẩm do yêu cầu kháng cáo không được chấp nhận.
Quyết định
Căn cứ Khoản 1 Điều 148, Điều 293, Khoản 1 Điều 308, Điều 313 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của Công ty Trách nhiệm hữu hạn D. Giữ nguyên bản án sơ thẩm, xử:
1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của Công ty Trách nhiệm hữu hạn D. 1.1 Buộc Công ty Cổ phần Tổng Công ty X phải trả cho Công ty Trách nhiệm hữu hạn D số tiền nợ theo Hợp đồng thi công số 44/2022/HĐKT/HA1-Z ngày 07/9/2022, Phụ lục hợp đồng ngày 08/3/2023 là 1.324.148.176 (Một tỷ ba trăm hai mươi bốn triệu một trăm bốn mươi tám nghìn một trăm bảy mươi sáu) đồng, trong đó tiền gốc là 1.224.103.600 đồng, tiền lãi là 100.044.576 đồng. Kể từ ngày tiếp theo của ngày Tòa án xét xử vụ án cho đến khi thi hành án xong, Công ty Cổ phần Tổng Công ty X còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất các bên thỏa thuận là lãi suất tiền gửi trung bình kỳ hạn 12 tháng của 05 ngân hàng là Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam, Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam, Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam tại thời điểm thanh toán. 1.2 Buộc Công ty Cổ phần Tổng Công ty X phải thanh toán tiền mua đá cho Công ty Trách nhiệm hữu hạn D là 22.648.690 (Hai mươi hai triệu sáu trăm 12 bốn mươi tám nghìn sáu trăm chín mươi) đồng, trong đó tiền nợ gốc là 19.805.000 đồng, tiền lãi là 2.843.690 đồng. Kể từ ngày tiếp theo của ngày Tòa án xét xử vụ án cho đến khi thi hành án xong, Công ty Cổ phần Tổng Công ty X còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015.
2. Không chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của Công ty Trách nhiệm hữu hạn D về việc buộc Công ty Cổ phần Tổng Công ty X trả số tiền là 3.037.854.474 (Ba tỷ không trăm ba mươi bảy triệu tám trăm năm mươi bốn nghìn bốn trăm bảy mươi bốn) đồng.
3. Án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm: 3.1 Công ty Cổ phần Tổng Công ty X phải nộp án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm là 52.403.906 đồng. 3.2 Công ty Trách nhiệm hữu hạn D phải chịu án phí kinh doanh thương mại là sơ thẩm là 92.757.089 đồng nhưng được trừ vào tiền tạm ứng án phí 56.125.000 đồng theo biên lai thu tạm ứng án phí số 0023789 ngày 15/5/2024 của Chi cục Thi hành án dân sự quận W, Thành phố Hồ Chí Minh (nay là Phòng Thi hành án dân sự khu vực W, Thành phố Hồ Chí Minh). Công ty Trách nhiệm hữu hạn D còn phải nộp 36.632.089 đồng.
4. Án phí kinh doanh thương mại phúc thẩm: Công ty Trách nhiệm hữu hạn D phải chịu 2.000.000 đồng được trừ vào Biên lai thu Ký hiệu BLTU/25E số 0020315 ngày 26 tháng 9 năm 2025 của Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2014) thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định