Bản án 701/2026/DS-PTTranh chấp hợp đồng vay tài sản

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, trên cơ sở kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về tố tụng: [1.1] Đơn kháng cáo của ông Lưu Văn H nộp trong thời hạn luật định nên được chấp nhận xem xét theo thủ tục phúc thẩm. [1.2] Đương sự vắng mặt hoặc đã ủy quyền tham gia tố tụng hoặc đã được triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai nhưng vẫn vắng mặt không vì sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan. Do vậy, Hội đồng xét xử căn cứ vào Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự, xử vắng mặt các đương sự.

[2] Xét yêu cầu kháng cáo của ông H: [2.1] Đối với phần tuyên của bản án sơ thẩm đình chỉ phần yêu cầu khởi kiện của ông H về việc yêu cầu hủy phần chỉnh lý biến động sang tên ông Đ1 trong Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 118 và đình chỉ phần yêu cầu khởi kiện của ông H về yêu cầu trả lãi suất với số tiền là 59.400.000 đồng, buộc ông Đ bà N phải trả cho ông H số tiền nợ gốc 600.000.000 đồng thì các đương sự đồng ý, không ai kháng cáo, Viện kiểm sát nhân dân không kháng nghị, nên căn cứ Điều 293 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án cấp phúc thẩm xem xét, giải quyết trong phạm vi kháng cáo của ông H nêu trên. [2.2] Ông H cho rằng bản án sơ thẩm xét xử vụ án khi vắng mặt bị đơn ông Đ và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan là không đúng quy định của pháp luật. 8 Theo ông H thì mặc dù những người vắng mặt có đơn đề nghị xét xử vắng mặt nhưng Tòa án cấp sơ thẩm cần phải hoãn phiên tòa để làm rõ những yêu cầu của họ tại phiên tòa. Mặt khác Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét thẩm định tại chỗ hiện trạng thửa đất số 118 là có thiếu sót. - Đối với kháng cáo của ông H cho rằng bản án sơ thẩm xét xử vụ án khi vắng mặt bị đơn ông Đ và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan thì thấy: Ông Đ và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan là Văn phòng C, ngân hàng Thương mại Cổ phần C1 vắng mặt nhưng đã có đơn đề nghị xét xử vắng mặt. Đối với người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan là bà Nguyễn Thị T đã có ủy quyền cho ông H tham gia tố tụng. Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện L, Thành phố Hồ Chí Minh được Tòa án cấp sơ thẩm xác định là người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan trong vụ án do ông H có yêu cầu giải quyết hủy chỉnh lý biến động quyền sử dụng đất cập nhật sang tên ông Đ1 tại trang 4 Giấy chứng nhận quyền sử dụng (do Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện L cũ xác nhận) đối với thửa đất số 118. Tuy nhiên sau đó ông H đã rút phần yêu cầu này (BL 89-TA) nên Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện L không còn quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án. Do vậy Tòa án cấp sơ thẩm xét xử vắng mặt bị đơn ông Đ và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan nêu trên là phù hợp quy định tại điểm b Khoản 1 Điều 238 Bộ luật Tố tụng dân sự. Kháng cáo của ông H là không có cơ sở chấp nhận. - Đối với kháng cáo của ông H cho rằng Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét thẩm định tại chỗ hiện trạng thửa đất số 118 thì thấy: Theo biên bản xem xét thẩm định tại chỗ vào ngày 18-4-2025 của Tòa án cấp sơ thẩm (BL 71-TA) thể hiện sự có mặt của ông H. Ông H có tham gia và ký tên vào biên bản này. Kháng cáo của ông H cũng không có cơ sở chấp nhận. [2.3] Đối với kháng cáo của ông H về việc Tòa án cấp sơ thẩm tính toán tuyên về phần tiền lãi mà ông Đ bà N có nghĩa vụ trả cho ông H là chưa đúng theo thỏa thuận của các bên, không tuyên vô hiệu hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Đ bà N với ông Đ1 là chưa phù hợp quy định pháp luật thì thấy: [2.3.1] Tại phiên tòa phúc thẩm ông H xác định rút phần kháng cáo đối với bản án sơ thẩm tuyên về khoản tiền lãi mà ông Đ bà N có nghĩa vụ trả cho ông H, nên Hội đồng xét xử phúc thẩm đình chỉ xét xử đối với phần kháng cáo này của ông H. [2.3.2] Tại phiên tòa phúc thẩm ông Đ bà N xác định: Ông Đ bà N3 là người ký tên, ghi rõ họ tên vào Giấy vay tiền ngày 02-11-2021 (BL 07-TA). Ông bà ký nhưng không đọc nội dung, ký chỉ là để xác nhận các khoản nợ mà ông bà đã vay của ông H bà T trước đó. Giấy vay tiền này được ký vào năm 2024 nhưng ông H ghi lùi thời gian. Tuy nhiên lời khai của ông Đ bà N3 về việc cho rằng ông bà ký tên nhưng không đọc nội dung, ký là để xác nhận các khoản nợ đã vay của ông H bà T trước đó và Giấy vay tiền được ghi lùi thời gian không được ông H thừa nhận và ông Đ bà N3 cũng không đưa ra được chứng cứ chứng minh. Về phía ông H trình bày để đảm bảo cho việc vay tiền, ông Đ bà N3 đã thế chấp cho ông H Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AK 933892 do Ủy ban nhân dân huyện L, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ) cấp cho ông Đ bà N3 đối với thửa đất số 118. Cụ thể là do tại thời điểm ông Đ bà N3 thế chấp cho ông H thì thửa đất 9 số 118 đang được thế chấp tại ngân hàng nên ông H cùng ông Đ bà N3 thống nhất thỏa thuận được ghi trong Giấy vay tiền ngày 02-11-2021 (BL 07- TA), trong đó có nội dung “Hôm nay vợ chồng tôi nhất trí thế chấp phần chênh lệch là 50% giá trị tài sản này để đến hạn trả nợ nếu chúng tôi không trả anh H thì anh H liên hệ ngân hàng tất toán khoản vay và có quyền bán tài sản là quyền sử dụng đất để thu hồi nợ. Việc bán tài sản này chúng tôi sẽ đến Văn phòng công chứng ký hợp đồng chuyển nhượng”. Hội đồng xét xử xét thấy:

Căn cứ vào lời khai và tài liệu chứng cứ do ngân hàng cung cấp thì ngân hàng có ký 03 hợp đồng cho vay hạn mức với bà N3 ông Đ, cụ thể như sau: - Ngày 20-8-2018, ngân hàng có ký Hợp đồng cho vay hạn mức số 42218.038/2018-HĐVCHM/NHCT880, hạn mức cho vay 700.000.000 đồng, thời hạn vay kể từ ngày 24-8-2018 đến ngày 26-8-2019. - Ngày 19-8-2020, ngân hàng có ký Hợp đồng cho vay hạn mức số 42218.034/2020-HĐVCHM/NHCT880, hạn mức cho vay 700.000.000 đồng, thời hạn vay kể từ ngày 19-8-2020 đến ngày 19-8-2021. - Ngày 17-8-2022, ngân hàng có ký Hợp đồng cho vay hạn mức số 33883.067/2022-HĐVCHM/NHCT880, hạn mức cho vay 700.000.000 đồng, thời hạn vay kể từ ngày 17-8-2022 đến ngày 17-8-2023. Ngân hàng và ông Đ bà N3 có ký Hợp đồng thế chấp bất động sản số 42218.038/2018/HĐBĐ/NHCT880 ngày 20-8-2018 đối với thửa đất số 118, theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AK 933892 do Ủy ban nhân dân huyện L, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu (cũ) cấp cho ông Đ bà N3 ngày 17-4-2008. Việc thế chấp có đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền theo quy định của pháp luật. Ngân hàng xác định vào thời điểm ông Đ bà N3 ký Giấy vay tiền ngày 02-11-2021 thì thửa đất số 118 vẫn đang được ông Đ bà N3 thế chấp cho ngân hàng để đảm bảo khoản vay. Và sau khi ông Đ bà N3 thanh toán xong khoản nợ cho ngân hàng thì đã được xóa thế chấp vào ngày 15-9-2023.

Căn cứ vào hồ sơ sao lục tại Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện L thì thửa đất số 118 được ông Đ bà N3 thế chấp cho ngân hàng theo cập nhật tại trang 4 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vào ngày 22-8-2018, đến ngày 15-9- 2023 mới được cập nhật nội dung xóa thế chấp (BL 39-40TA). Như vậy theo sự thừa nhận của các đương sự bên trên cùng tài liệu có trong hồ sơ vụ án, xác định tại thời điểm ông Đ bà N3 ký thỏa thuận tại Giấy vay tiền ngày 02-11-2021 thì ông H cùng ông Đ bà N3 biết rõ thửa đất số 118 đang được thế chấp cho ngân hàng để đảm bảo cho khoản vay của ông Đ bà N3 nên việc các bên thỏa thuận thế chấp phần chênh lệch 50% giá trị của thửa đất là không phù hợp, hơn nữa việc ông Đ bà N3 thế chấp tài sản cho ông H cũng không thực hiện theo đúng thủ tục quy định của pháp luật nên không phát sinh hiệu lực. * Tiếp đó ông H cho rằng khi ông biết thông tin ông Đ bà N3 trả nợ cho ngân hàng và được giải chấp, đã ký hợp đồng tặng cho quyền sử dụng thửa đất số 118 sang cho ông Đ1 thì ông H gặp ông Đ bà N3 để làm việc và được ông Đ bà N3 lập hai Giấy cam kết cùng đề ngày 20-10-2023 (BL 05-06 TA), trong đó Giấy cam kết tại BL 05- TA mặc dù không ghi năm cụ thể nhưng thực tế Giấy cam kết này cũng được ông Đ bà N3 lập cùng thời điểm với Giấy cam kết tại BL số 06 – TA, theo đó ông Đ bà N3 xác định và cam kết “ …Vào ngày 20/09/2023 vợ chồng tôi có làm 10 tặng cho con trai chúng tôi là Nguyễn Văn Đ1…Mục đích vợ chồng tôi làm hợp đồng tặng cho để con trai tôi Nguyễn Văn Đ1 vay ngân hàng để có trách nhiệm trả nợ cho anh Lưu Văn H thay chúng tôi. Nếu như trường hợp con trai tôi không chịu trả được nợ thay chúng tôi cho anh Lưu Văn H thì vợ chồng tôi nhờ cơ quan có thẩm quyền hoặc Tòa án để hủy hợp đồng tặng cho này để trả lại tài sản cho hai vợ chồng tôi, vì việc hợp đồng tặng cho này mang hình thức đứng dùm tài sản riêng của hai vợ chồng tôi, chứ việc tặng cho này không liên quan bất cứ thỏa thuận mua bán nào, và lý do tôi hủy để bán tài sản trả nợ cho anh Lưu Văn H…Tên tài sản là thửa đất số tờ 50, thửa đất số 118, diện tích 237,2m2, địa chỉ thửa đất : Tổ 11 ấp P, xã P, huyện L, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu”. Về phía ông Đ bà N3 cũng xác định ông bà là người ký, ghi rõ họ tên vào hai Giấy cam kết nêu trên nhưng không đọc nội dung, thời điểm ký các Giấy cam kết cũng vào năm 2024 nhưng ông H đã viết lùi lại thời gian. Hội đồng xét xử xét thấy: Việc ông Đ bà N3 cho rằng ông bà không đọc nội dung các Giấy cam kết trước khi ký, ông H viết lùi thời gian các Giấy cam kết nhưng không được ông H thừa nhận và ông Đ bà N3 cũng không đưa ra được chứng cứ chứng minh. Theo sự thừa nhận của ông Đ1 và ngân hàng cùng tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án thì ngày 22-9-2023, ông Đ1 đã ký Hợp đồng cho vay hạn mức số 05192.13/2023-HĐCVHM/NHCT88038 với ngân hàng, hạn mức cho vay số tiền là 1.300.000.000 đồng, thời hạn vay từ ngày 22-9-2023 đến ngày 23-9-2024. Tiếp đến ngày 01-10-2024, ông Đ1 đã ký Hợp đồng cho vay hạn mức số 05192.59/2024- HĐCVHM/NHCT880, hạn mức cho vay số tiền là 1.300.000.000 đồng, thời hạn vay từ ngày 01-10-2024 đến ngày 01-10-2025, thời hạn duy trì hạn mức đến ngày 01-10-2026. Ông Đ1 đã ký Hợp đồng thế chấp tài sản số 051092.13/2023/HĐBĐ/NHCT 88038 ngày 21-9-2023, thế chấp quyền sử dụng thửa đất số 118 cho ngân hàng để đảm bảo khoản vay, việc thế chấp được đăng ký tại cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Như vậy vào thời điểm ông Đ bà N3 lập Giấy cam kết ngày 20-10-2023 thì thửa đất số 118 đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cập nhật quyền sử dụng đất sang cho ông Đ1 từ ngày 20-9-2023 và quyền sử dụng thửa đất này cũng đang được ông Đ1 thế chấp tại ngân hàng. Cam kết này của ông Đ bà N3 không có sự tham gia đồng ý của ông Đ1 nên không phát sinh hiệu lực. Hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Đ bà N3 với ông Đ1 đối với thửa đất số 118 được Văn phòng C chứng nhận, số công chứng 1724, quyển số 01/2023 TP/CC- SCC/HĐGD ngày 14-9-2023 (BL 57- 60 TA) phù hợp quy định pháp luật và ông Đ1 đã đăng ký, được cập nhật đứng tên quyền sử dụng đất vào ngày 20-9-2023 nên không có căn cứ để tuyên hợp đồng tặng cho này vô hiệu theo yêu cầu của ông H. [2.4] Ông H cho rằng hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Đ bà N3 với ông Đ1 là hợp đồng tặng cho có điều kiện nhưng không được ông Đ bà N3 và ông Đ1 thừa nhận và ông H không cung cấp được chứng cứ chứng minh. [2.5] Đối với ý kiến của ông H cho rằng Tòa án cấp sơ thẩm chưa xác định việc tặng cho giữa ông Đ bà N3 với ông Đ1 là tặng cho quyền sử dụng đất hay có bao gồm tài sản trên đất thì thấy: Như trên đã phân tích thì yêu cầu của ông H về 11 việc tuyên vô hiệu hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Đ bà N3 với ông Đ1 là không có cơ sở để chấp nhận nên Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét việc tặng cho giữa ông Đ bà N3 với ông Đ1 có bao gồm tặng cho tài sản trên đất hay không là phù hợp. Từ phân tích, nhận định trên, không có căn cứ để chấp nhận kháng cáo của ông H. Hội đồng xét xử phúc thẩm thống nhất đình chỉ xét xử phúc thẩm đối với phần kháng cáo của ông H liên quan đến khoản tiền nợ lãi mà ông Đ bà N3 có nghĩa vụ trả cho ông H, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

[3] Về án phí: - Án phí dân sự sơ thẩm: Ông H phải chịu án phí cho phần yêu cầu khởi kiện không được Tòa án chấp nhận. Ông Đ bà N3 phải chịu án phí cho phần yêu cầu khởi kiện của ông H được Tòa án chấp nhận. -Án phí dân sự phúc thẩm: Kháng cáo không được chấp nhận nên ông H phải chịu.

[4] Về chi phí tố tụng tại cấp sơ thẩm: Ông H tự nguyện nộp và đã nộp xong. Vì các lẽ trên,

Căn cứ vào Điều 289 Bộ luật Tố tụng dân sự;