Bản án 1668/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng vay tài sản

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa; trên cơ sở đánh giá chứng cứ một cách khách quan, toàn diện, đầy đủ theo quy định tại Điều 93 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền giải quyết vụ án: Tranh chấp giữa ông Nguyễn Quang N và bà Bùi Thị Cẩm N1 là tranh chấp hợp đồng vay tài sản. Bị đơn có nơi cư trú tại phường A, quận B, Thành phố Hồ Chí Minh (nay là phường A, Thành phố Hồ Chí Minh) nên vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 9 - Thành phố Hồ Chí Minh theo quy định tại khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; khoản 1 Điều 4 Nghị quyết số 81/2025/UBTVQH15; khoản 2 Điều 1 Luật số 85/2025/QH15.

[2] Về thủ tục tố tụng: [2.1] Xác định tư cách tham gia tố tụng: Nguyên đơn chỉ yêu cầu cá nhân bị đơn trả lại tiền; bị đơn vắng mặt và không có ý kiến về vấn đề này, đồng thời trong hồ sơ vụ án không có tài liệu, chứng cứ nào thể hiện khoản nợ này là nghĩa vụ chung của vợ chồng bị đơn.

Do đó, căn cứ Điều 5 và khoản 4 Điều 68 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Hội đồng xét xử không xác minh đưa chồng bị đơn (nếu có) vào tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan. [2.2] Về việc giải quyết vắng mặt đương sự: Nguyên đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có đơn xin vắng mặt; bị đơn được Tòa án triệu tập hợp lệ 4 lần thứ hai nhưng vắng mặt, không thông báo lý do cho Tòa án, nên căn cứ vào điểm b khoản 2 Điều 227 và khoản 1, 3 Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt các đương sự.

[3] Về yêu cầu của nguyên đơn: [3.1] Xét hợp đồng vay tiền ngày 26/10/2024 giữa ông Nguyễn Quang N và bà Bùi Thị Cẩm N1 có mục đích, nội dung không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội nên có hiệu lực pháp luật, làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của các bên kể từ thời điểm ký kết. Căn cứ nội dung hợp đồng, các bên xác định số tiền vay là 1.329.000.000 đồng, thời hạn vay 01 tháng kể từ ngày ký, không tính lãi suất. Tại Điều 1 của hợp đồng, các bên xác nhận việc giao nhận tiền do hai bên tự thực hiện tại địa điểm do hai bên thỏa thuận, quyết định trước khi ký hợp đồng này và ngoài sự chứng kiến của công chứng viên. Nội dung này thể hiện việc các bên đã xác nhận việc giao nhận tiền đã hoàn tất trước thời điểm ký kết hợp đồng; đây là tình tiết được thể hiện trong hợp đồng do các bên đã ký kết và không có đương sự nào cung cấp tài liệu, chứng cứ để phủ nhận trong quá trình giải quyết vụ án, mặc dù bị đơn đã được Tòa án triệu tập hợp lệ nhưng không có ý kiến phản đối, nên theo quy định tại Điều 92 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, có cơ sở xác định việc giao nhận tiền đã được thực hiện. Xét theo lời trình bày của nguyên đơn, phù hợp với lời khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, nội dung thể hiện trong các chứng từ chuyển tiền từ bà Bùi Thị Mai L cho bà Bùi Thị Cẩm N1, có cơ sở xác định trước khi ký kết hợp đồng vay tiền ngày 26/10/2024, bị đơn đã vay của ông Nguyễn Quang N và bà Bùi Thị Mai L tổng số tiền 1.600.000.000 đồng. Trong quá trình thực hiện, bị đơn đã thanh toán được số tiền 271.000.000 đồng, các bên không có tranh chấp về số tiền đã thanh toán này. Đối với các chứng từ chuyển tiền thể hiện nội dung Tạ Quang B chuyển tiền theo giấy vay tiền cho Bùi Thị Cẩm N1, Hội đồng xét xử xét thấy nội dung này không phản ánh đúng bản chất giao dịch.

Căn cứ vào lời khai thống nhất của ông Nguyễn Quang N, bà Bùi Thị Mai L và ông Tạ Quang B; đồng thời bị đơn không có ý kiến phản đối, không cung cấp tài liệu, chứng cứ chứng minh ông B là người cho vay thực tế; căn cứ quy định tại Điều 91 và Điều 92 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, có cơ sở xác định việc ghi nội dung chuyển tiền nêu trên là do ông N nhờ ông B đứng tên hộ khi giao dịch; thực tế số tiền cho vay là của ông N và bà L. Đồng thời, có cơ sở xác định nguồn tiền chuyển cho bị đơn là của ông Nguyễn Quang N và bà Bùi Thị Mai L. Sau khi bà N1 đã thanh toán số tiền 271.000.000 đồng, các bên tiến hành đối chiếu và ký kết hợp đồng vay tiền ngày 26/10/2024 để xác định số tiền còn nợ là 1.329.000.000 đồng.

Do đó, hợp đồng này là sự ghi nhận, xác định lại nghĩa vụ trả nợ của bị đơn đối với khoản tiền đã vay trước đó, là căn cứ xác định nghĩa vụ thanh toán còn lại của bị đơn. 5 Đối với số tiền 271.000.000 đồng mà các bên xác định bị đơn đã thanh toán, mặc dù không có biên nhận nhưng nội dung này phù hợp với lời khai thống nhất của các đương sự, không bị ai phản đối và phù hợp với diễn biến của quá trình vay và đối chiếu công nợ; do đó có căn cứ xác định bị đơn đã thanh toán số tiền này.

Do đó, việc bị đơn (nếu có) thực hiện việc vay, trả tiền hoặc thanh toán cho ông Tạ Quang B không làm phát sinh, thay đổi hoặc chấm dứt nghĩa vụ trả nợ theo hợp đồng vay tiền ngày 26/10/2024 đã được ký kết với ông Nguyễn Quang N. Xét khoản tiền cho vay là tài sản chung của vợ chồng ông Nguyễn Quang N và bà Bùi Thị Mai L; mặc dù bà L không có yêu cầu độc lập nhưng trong quá trình giải quyết vụ án, bà L xác định thống nhất với toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông N, không có tranh chấp về quyền sở hữu đối với khoản tiền này; do đó Hội đồng xét xử xác định đây là quyền, lợi ích hợp pháp chung của vợ chồng ông N, bà L và việc buộc bị đơn thanh toán khoản tiền nợ cho cả hai là phù hợp. Bị đơn – bà Bùi Thị Cẩm N1 vắng mặt trong suốt quá trình giải quyết vụ án, không có ý kiến trình bày, không cung cấp tài liệu, chứng cứ để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.

Do đó, bị đơn phải tự chịu hậu quả pháp lý của việc không thực hiện quyền, nghĩa vụ tố tụng theo quy định tại Điều 91 Bộ luật Tố tụng dân sự; Hội đồng xét xử căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án để giải quyết vụ án. Hợp đồng vay tiền ký giữa các bên là hợp đồng vay tài sản có kỳ hạn và không có lãi suất. Đã hết thời hạn thỏa thuận nhưng bà N1 không trả đầy đủ số tiền nợ gốc cho ông N, nên đã vi phạm nghĩa vụ của bên vay theo quy định tại khoản 1 Điều 466 Bộ luật Dân sự năm 2015.

Do đó, yêu cầu của nguyên đơn buộc bị đơn thanh toán số tiền còn nợ 1.329.000.000 đồng cho ông N và bà L là có căn cứ, nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[4] Xét việc ông N, bà L không yêu cầu bà N1 trả tiền lãi đối với số tiền chậm trả là có lợi cho bị đơn nên Hội đồng xét xử ghi nhận.

[5] Xét bị đơn vi phạm nghĩa vụ thanh toán theo thỏa thuận, làm phát sinh nghĩa vụ trả nợ đối với toàn bộ số tiền còn thiếu; do đó yêu cầu của nguyên đơn buộc bị đơn thanh toán số tiền còn nợ một lần ngay sau khi bản án có hiệu lực pháp luật là có căn cứ, nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[6] Ý kiến phát biểu của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 9 – Thành phố Hồ Chí Minh là có căn cứ, phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử.

[7] Về án phí: - Bà Bùi Thị Cẩm N1 phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật. - Ông Nguyễn Quang N không phải chịu án phí và được trả lại tiền tạm ứng án phí theo quy định của pháp luật. Vì các lẽ trên, 6