Bản án 344/2025/DS-PTTranh chấp hợp đồng thuê quyền sử dụng đất
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Trần Thị U về việc hủy hợp đồng thuê đất theo Giấy viết tay đề ngày 20/11/2020 dương lịch giữa bà Trần Thị U với ông Hứa Minh C;
Nhận định của Tòa án
[1]. Về nội dung tranh chấp: Vào ngày 20/11/2020 dương lịch giữa bà Trần Thị U và ông Hứa Minh C có lập giấy tay ghi là “Giấy hợp đồng mướn mặt bằng”, nội dung ông C cho bà U thuê diện tích đất chiều ngang 07 mét (theo đo đạc thực tế của Tòa án là diện tích ngang 8,32m x 8,41m) để bà U bán hải sản, bán nước tại số 790, KP. M, TT. M, huyện C, tỉnh Kiên Giang; thời hạn thuê là 04 năm, giá thuê mỗi năm 30.000.000đ, trả tiền thuê hàng năm vào dịp đầu năm. Bà U đã sử dụng mặt bằng để kinh doanh và trả tiền thuê đất cho ông C được hai năm với số tiền 60.000.000 đồng.
Tuy nhiên, khi bà U thuê đất đến năm thứ ba thì hai bên phát sinh tranh chấp do bà U cho rằng bà T ngăn cản bà sử dụng điện của gia đình bà T nên bà U vẫn chưa trả tiền thuê đất. Sau 9 đó, bà U gửi đơn đến địa phương yêu cầu hòa giải, sự việc được Ban lãnh đạo khu phố M hòa giải nhưng không thành, hiện nay bà U không còn sử dụng mặt bằng thuê của ông C. Bà U khởi kiện yêu cầu: Hủy hợp đồng thuê đất vào ngày 20/11/2020 giữa bà U và ông C, ông P, bà T. Yêu cầu ông C bồi thường thiệt hại số tiền 183.500.000đ tiền đầu tư trên đất do chưa hết hạn hợp đồng. Tại phiên tòa sơ thẩm, bà U yêu cầu tiếp tục thực hiện “Hợp đồng thuê mướn mặt bằng” đề ngày 20/11/2020 (giấy viết tay) giữa bà và ông C nhưng cho bà chậm đóng tiền thuê đất của năm thứ
3. Trường hợp ông C không đồng ý thì bà yêu cầu: Hủy hợp đồng thuê đất theo giấy viết tay đề ngày 20/11/2020 dương lịch giữa bà với ông C, yêu cầu ông C hoàn trả cho bà 60.000.000 đồng; yêu cầu ông C và bà T, ông P có trách nhiệm liên đới bồi thường cho bà số tiền đầu tư xây dựng trên đất là 123.627.000 đồng (Một trăm hai mươi ba triệu sáu trăm hai mươi bảy nghìn đồng).
[2]. Xét kháng cáo của nguyên đơn yêu cầu bị đơn ông C bồi thường cho bà Trần Thị U số tiền 183.627.000 đồng, bao gồm tiền thuê đất đã trả hai năm 2021, 2022 là 60.000.000đ, tiền đầu tư xây dựng trên đất là 123.627.000 đồng, Hội đồng xét xử nhận thấy: Trong quá trình giải quyết vụ án, bà U xác định phía ông C không vi phạm hợp đồng, tại phiên tòa ông C cũng xác định ông vẫn đồng ý tiếp tục thực hiện hợp đồng thuê đất với bà U với điều kiện bà U phải trả tiền thuê đất của năm thứ
3. Tuy nhiên bà U cho rằng do bà T là con ông C ngăn cản không cho bà U sử dụng mặt bằng là vi phạm hợp đồng, đồng thời đất thuê là do ông P con ông C đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất nên bà U chưa trả tiền thuê đất năm thứ ba.
Xét thấy, tại Biên bản đối chất ngày 23/7/2025 bà U trình bày ngày 10/12/2020 bà có nhờ ông P ký tên vào giấy xác nhận cho bà U thuê đất và không tranh chấp gì, thể hiện việc bà U biết ông C không phải là người đứng tên trên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từ thời điểm năm 2020 nhưng bà U vẫn tiếp tục thực hiện hợp đồng thuê đất và trả tiền thuê đầy đủ của hai năm cho ông C với số tiền 60.000.000đ, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông P cũng xác định ông biết việc ông C cho bà U thuê đất nhưng ông không ngăn cản và cũng không tranh chấp gì. Đối với việc bà U cho rằng bà T ngăn cản việc bà sử dụng mặt bằng, ngoài Biên bản hòa giải ngày 01/01/2023 của Ban lãnh đạo khu phố M, bà U không cung cấp được tài liệu, chứng cứ nào khác thể hiện bà T ngăn cản không cho bà U sử dụng mặt bằng. Tại Biên bản lấy lời khai của Tòa án cấp sơ thẩm đối với ông Lê Toàn V là trưởng khu phố M, ông V xác định tại buổi hòa giải 10 không có mặt bà T nên không xác định được bà T có ngăn cản bà U kinh doanh hay không. Tại cấp phúc thẩm bà U cung cấp tại mặt sau của Biên bản hòa giải ngày 01/01/2023 có thêm phần xác nhận của ông V nội dung bà Hứa Hoàng T có mặt trong buổi hòa giải nhưng bà T không có ký tên, ghi ngày xác nhận là ngày 21/8/2025, sau ngày Tòa án xét xử sơ thẩm vụ án và khác với Biên bản hòa giải bà U cung cấp tại thời điểm khởi kiện nên không được xem xét là chứng cứ mới.
Xét thấy, ông C là người trực tiếp giao kết hợp đồng thuê đất với bà U, bản thân bà U xác định ông C không vi phạm hợp đồng, nhưng từ việc mâu thuẫn với bà T con ông C nên bà U không tiếp tục đóng tiền thuê đất của năm thứ 3 nên bà U đã vi phạm nghĩa vụ của bà theo thỏa thuận của các bên nên không có căn cứ buộc ông C trả lại tiền thuê đất bà U đã trả là 60.000.000 đồng. Về số tiền bà U đầu tư xây dựng trên đất, xét thấy khi hai bên lập hợp đồng thuê đất không có thỏa thuận trường hợp bà U đầu tư xây dựng trên đất nếu không tiếp tục thuê thì ông C phải bồi thường. Mặt khác tại phiên toà sơ thẩm ông C cũng có ý kiến nếu bà U di dời mái che di động còn đặt trên mặt bằng thuê đi nơi khác thì ông C đồng ý cho di dời. Do vậy, sau khi thảo luận nghị án, Hội đồng xét xử thống nhất chấp nhận đề nghị của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh An Giang, không chấp nhận toàn bộ kháng cáo của nguyên đơn, giữ nguyên bản án sơ thẩm số 18/2025/DS-ST ngày 20 tháng 8 năm 2025 của Tòa án nhân dân Khu vực B - An Giang.
[3]. Về chi phí thẩm định tại chỗ và định giá: Do yêu cầu của bà U không được chấp nhận nên bà U phải chịu toàn bộ chi phí xem xét thẩm định tại chỗ: 882.792 đồng theo hóa đơn số 00002274 ngày 29/8/2024 của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện C, tỉnh Kiên Giang và 5.500.000 đồng chi phí định giá theo Hóa đơn số 524 ngày 13/5/2024 của Công ty cổ phần thông tin và thẩm định giá Miền N, bà U đã nộp xong.
[4] Về án phí: - Án phí dân sự sơ thẩm: Do yêu cầu của bà U không được chấp nhận nên bà U phải chịu án phí dân sự có giá ngạch với số tiền là 183.627.000 đồng x 5% = 9.181.350 đồng nhưng khấu trừ vào số tiền 4.600.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0005347 ngày 10/02/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện C, tỉnh Kiên Giang (Nay là Phòng Thi hành án khu vực B, tỉnh An Giang), bà U còn phải nộp tiếp là 4.581.350 đồng. - Án phí dân sự phúc thẩm: Bà U kháng cáo không được chấp nhận nên phải chịu án phí 300.000đ, khấu trừ 300.000đ tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai số 0001334 ngày 03/9/2025 của Thi hành án dân sự tỉnh An Giang. 11
Quyết định
Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, Áp dụng 116, 117, 423, 424, 427, 472, 473, 474, 481, 482 Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị Quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. - Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn bà Trần Thị U. - Giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 18/2025/DS-ST ngày 20 tháng 8 năm 2025 của Tòa án nhân dân Khu vực B - An Giang. Xử:
1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Trần Thị U về việc hủy hợp đồng thuê đất theo Giấy viết tay đề ngày 20/11/2020 dương lịch giữa bà Trần Thị U với ông Hứa Minh C;
2. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Trần Thị U về việc: yêu cầu bị đơn ông Hứa Minh C phải hoàn trả cho nguyên đơn bà Trần Thị U 60.000.000 đồng (tiền thuê mặt bằng đã kinh doanh trong 02 năm).
3. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Trần Thị U về việc: yêu cầu bị đơn ông Hứa Minh C và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Hứa Văn P, chị Hứa Hoàng T phải liên đới bồi thường cho bà Trần Thị U số tiền 123.627.000 đồng (tiền đầu tư xây dựng để kinh doanh trên mặt bằng thuê).
4. Về chi phí thẩm định tại chỗ và định giá: Buộc bà Trần Thị U phải chịu toàn bộ chi phí xem xét thẩm định tại chỗ là 882.792 đồng và chi phí định giá 5.500.000 đồng, tổng cộng là 6.382.792 đồng, bà U đã nộp xong.
5. Về án phí: - Án phí dân sự sơ thẩm: Buộc bà Trần Thị U phải nộp án phí số tiền 9.181.350 đồng nhưng khấu trừ vào số tiền 4.600.000 đồng tiền tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0005347 ngày 10/02/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện C, tỉnh Kiên Giang (nay là Phòng Thi hành án dân sự khu vực 3, tỉnh An Giang), bà U còn phải nộp tiếp số tiền 4.581.350 đồng (bốn triệu năm trăm tám mươi mốt nghìn ba trăm năm mươi đồng). - Án phí dân sự phúc thẩm: Bà U kháng cáo không được chấp nhận nên phải chịu án phí 300.000 đồng, khấu trừ 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng) tiền tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai số 0001334 ngày 03/9/2025 của Thi hành án dân sự tỉnh An Giang.
6. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.