Bản án 17/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng vay tài sản
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Trần Thị S đối với ông Lã Văn Đ về “Tranh chấp hợp đồng vay tài sản”. - Buộc ông Lã Văn Đ có nghĩa vụ trả số tiền nợ gốc cho bà Trần Thị S là 464.450.000 đ (bốn trăm sáu mươi bốn triệu bốn trăm năm mươi nghìn đồng). - Buộc ông Lã Văn Đ có nghĩa vụ trả số tiền lãi cho bà Trần Thị S với mức lãi suất 20%/năm tính từ ngày 11/10/2020 cho đến ngày xét xử sơ thẩm (05/02/2026) là…
Nhận định của Tòa án
các hợp đồng vay tiền giữa bà Trần Thị S và ông Lã Văn Đ được giao dịch bằng văn bản trên cơ sở tự nguyện, không trái đạo đức và vi phạm pháp luật nên được công nhận có hiệu lực. [2.1.2] Về yêu cầu đòi số tiền gốc của nguyên đơn: Theo các chứng cứ có trong hồ sơ giấy mượn tiền đề ngày 29/06/2019 (bút lục số 85), giấy cho vay tiền ngày 29/07/2019 (bút lục số 88), giấy cho vay tiền ngày 01/08/2019 (bút lục số 87), giấy cho vay tiền ngày 05/09/2019 (bút lục số 89), giấy cho vay tiền ngày 25/11/2019 (bút lục số 86), lời khai của nguyên đơn, lời thừa nhận của bị đơn: Hội đồng xét xử có căn cứ xác định trong năm 2019 ông Lã Văn Đ đã vay của bà Trần Thị S tổng số tiền gốc là 1.290.000.000 đồng (một tỷ hai trăm chín mươi triệu đồng), cụ thể như sau:
1. Ngày 29/6/2019: 50.000.000 đồng (Năm mươi triệu đồng). Các bên không thoả thuận với nhau về thời hạn thanh toán mà yêu cầu chỉ cần báo trước 03 tháng; Lãi suất của hợp đồng này các bên thoả thuận là 4%/tháng và đã trả lãi 6 được 04 tháng. Số tiền lãi đã nhận được: 50.000.000 × 4%/tháng × 4 tháng = 8.000.000 đồng (tám triệu đồng).
2. Ngày 29/7/2019: 300.000.000 đồng (Ba trăm triệu đồng). Các bên thoả thuận với nhau về thời hạn thanh toán là 12 tháng từ ngày cho vay. Lãi suất các bên thoả thuận là 4 %/tháng. Trả được 03 tháng tiền lãi. Số tiền lãi đã nhận được: 300.000.000 × 4%/tháng × 3 tháng= 36.000.000 đồng (ba mươi sáu triệu đồng)
3. Ngày 01/8/2019: 300.000.000 đồng (Ba trăm triệu đồng). Các bên thoả thuận với nhau về thời hạn thanh toán là 12 tháng từ ngày cho vay. Lãi suất các bên thoả thuận là 4 %/tháng và đã trả được 02 tháng. Số tiền lãi đã nhận được: 300.000.000 × 4%/tháng × 2 tháng = 24.000.000 đồng (hai mươi bốn triệu đồng)
4. Ngày 05/9/2019: 240.000.000 đồng (Hai trăm bốn mươi triệu đồng). Các bên thoả thuận với nhau về thời hạn thanh toán là 12 tháng từ ngày cho vay; Lãi suất các bên thoả thuận là 4 %/tháng và đã trả được 01 tháng. Số tiền lãi đã nhận được: 240.000.000 × 4%/tháng × 1 tháng = 9.600.000 đồng (chín triệu sáu trăm nghìn đồng)
5. Ngày 25/11/2019: 400.000.000 đồng (Bốn trăm triệu đồng). Các bên thoả thuận với nhau về thời hạn thanh toán là 12 tháng từ ngày cho vay. Lãi suất các bên thoả thuận là 4 %/tháng và đã trả được 01 tháng tiền lãi. Số tiền lãi đã nhận được: 400.000.000 × 4%/tháng × 1 tháng= 16.000.000 đồng (mười sáu triệu đồng) Như vậy từ tháng 7/2019 đến tháng 12/2019, ông Đ đã trả cho bà S số tiền lãi là 93.600.000 đ (chín mươi ba triệu sáu trăm nghìn đồng). Quá trình vay tiền từ ngày 03/01/2020 đến ngày 05/7/2025, căn cứ vào lời khai của nguyên đơn, lời khai của bị đơn và tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án xác định ông Đ đã trả cho bà S tổng số tiền gốc là 770.950.000 đ (bảy trăm bảy mươi triệu chín trăm năm mươi nghìn đồng). Vì vậy theo quy định tại Điều 466 Bộ luật Dân sự, Hội đồng xét xử có căn cứ buộc ông Lã Văn Đ phải trả số tiền gốc đã vay cho bà Trần Thị S. Tuy nhiên do việc bà Trần Thị S và ông Đ thực hiện việc trả lãi với mức lãi suất 4%/tháng là vi phạm Điều 468 Bộ luật Dân sự nên Hội đồng xét xử cần tính toán lại phần lãi suất vượt quy định để xác định số tiền gốc mà ông Đ còn nợ bà S. - Về số tiền vượt mức lãi suất quy định được trừ vào gốc: Theo khoản 1 Điều 468 Bộ luật Dân sự 2015 quy định: “Lãi suất vay do các bên thỏa thuận. Trường hợp các bên có thỏa thuận về lãi suất thì lãi suất theo thỏa thuận không được vượt quá 20%/năm của khoản tiền vay, trừ trường hợp luật khác có liên quan quy định khác…Trường hợp lãi suất theo thỏa thuận vượt quá lãi suất giới hạn được quy định tại khoản này thì mức lãi suất vượt quá không có hiệu lực.” Quá trình tố tụng và tại phiên toà nguyên đơn tự nguyện yêu cầu tính lãi suất theo mức 20%/năm và đối với số tiền lãi bị đơn trả vượt quy định sẽ được hoàn trả vào số tiền gốc là phù hợp quy định pháp luật nên được chấp nhận. Cụ thể tính toán như sau: 7 + Đối với khoản vay ngày 29/6/2019 số tiền 50.000.000 đồng, đã trả 4 tháng lãi với tổng số tiền 8.000.000 đồng. Lãi hợp pháp tối đa theo mức 20%/năm trong 4 tháng là 3.333.333 đồng. Phần lãi vượt là 4.666.667 đồng. + Đối với khoản vay ngày 29/7/2019 số tiền 300.000.000 đồng, đã trả 3 tháng lãi với tổng số tiền 36.000.000 đồng. Lãi hợp pháp tối đa trong 3 tháng là 15.000.000 đồng. Phần lãi vượt là 21.000.000 đồng. + Đối với khoản vay ngày 01/8/2019 số tiền 300.000.000 đồng, đã trả 2 tháng lãi với tổng số tiền 24.000.000 đồng. Lãi hợp pháp tối đa trong 2 tháng là 10.000.000 đồng. Phần lãi vượt là 14.000.000 đồng. + Đối với khoản vay ngày 05/9/2019 số tiền 240.000.000 đồng, đã trả 1 tháng lãi với tổng số tiền 9.600.000 đồng. Lãi hợp pháp tối đa trong 1 tháng là 4.000.000 đồng. Phần lãi vượt là 5.600.000 đồng. + Đối với khoản vay ngày 25/11/2019 số tiền 400.000.000 đồng, đã trả 1 tháng lãi với tổng số tiền 16.000.000 đồng. Lãi hợp pháp tối đa trong 1 tháng là 6.666.667 đồng. Phần lãi vượt là 9.333.333 đồng. Hội đồng xét xử xác định phần lãi hợp pháp tối đa theo mức 20%/năm đối với số tháng thực tế đã thanh toán là 39.000.000 đồng. Phần lãi vượt quy định là: 93.600.000 – 39.000.000 = 54.600.000 đồng; Theo khoản 1 Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015, phần lãi vượt này không có hiệu lực và phải được khấu trừ khi xác định nghĩa vụ còn lại của bị đơn: 1.290.000.000 – 770.950.000 – 54.600.000 = 464.450.000 đồng(Bốn trăm sáu mươi bốn triệu bốn trăm năm mươi nghìn đồng). Như vậy, Hội đồng xét xử có căn cứ xác định số tiền gốc mà ông Lã Văn Đ còn phải thanh toán cho bà Trần Thị S là 464.450.000 đồng. [2.1.3] Về yêu cầu đòi tiền lãi từ ngày 11/10/2020 cho đến ngày 05/02/2026: Nguyên đơn yêu cầu tính lãi từ ngày 11/10/2020 (ngày ông Đ lập giấy vay tiền xác nhận nợ) đến ngày xét xử theo mức 20%/năm. Hội đồng xét xử xét thấy sau khi điều chỉnh phần lãi vượt theo quy định pháp luật, nghĩa vụ trả số tiền gốc còn lại của bị đơn là 464.450.000 đồng.
Do đó, tiền lãi phải được tính trên số tiền này. Thời gian tính lãi từ ngày 11/10/2020 đến ngày 05/02/2026 là 1.943 ngày. Tiền lãi được xác định:464.450.000 đồng × 1.943 ngày × (20%/365)= 494.480.000 đồng (Bốn trăm chín mươi bốn triệu bốn trăm tám mươi nghìn đồng). [2.2] Từ các nhận định trên, Hội đồng xét xử có căn cứ để chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn buộc ông Lã Văn Đ phải trả cho bà Trần Thị S số tiền gốc 464.450.000 đ (bốn trăm sáu mươi bốn triệu bốn trăm năm mươi nghìn đồng); và trả cho bà S tiền lãi từ ngày 11/10/2020 cho đến ngày 05/02/2026 là 494.480.000 đ (bốn trăm chín mươi bốn triệu bốn trăm tám mươi nghìn đồng).
[3]. Về án phí: Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được Tòa án chấp nhận nên buộc ông Lã Văn Đ phải chịu án phí đối với số tiền: 36.000.000 + 3% x (958.930.000 đồng 8 – 800.000.000 đồng) = 40.767.900 đồng (Bốn mươi triệu bảy trăm sáu mươi bảy nghìn chín trăm đồng). Hoàn trả cho nguyên đơn số tiền tạm ứng án phí đã nộp.
Quyết định
Căn cứ vào khoản 3 Điều 26, khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 227, 228, 271 và 273 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2025; Căn cứ Điều 328, 463, 466 và 468 Bộ luật Dân sự; Căn cứ Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội;
1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của bà Trần Thị S đối với ông Lã Văn Đ về “Tranh chấp hợp đồng vay tài sản”. - Buộc ông Lã Văn Đ có nghĩa vụ trả số tiền nợ gốc cho bà Trần Thị S là 464.450.000 đ (bốn trăm sáu mươi bốn triệu bốn trăm năm mươi nghìn đồng). - Buộc ông Lã Văn Đ có nghĩa vụ trả số tiền lãi cho bà Trần Thị S với mức lãi suất 20%/năm tính từ ngày 11/10/2020 cho đến ngày xét xử sơ thẩm (05/02/2026) là 494.480.000 đ (bốn trăm chín mươi bốn triệu bốn trăm tám mươi nghìn đồng). - Ngoài ra ông Lã Văn Đ còn phải trả tiền lãi cho bà Trần Thị S với mức lãi suất 20%/năm cho đến khi thanh toán xong toàn bộ khoản vay. Kể từ ngày tiếp theo của ngày xét xử sơ thẩm cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất 20%/ năm tương ứng với thời gian chưa thi hành án.
2. Về án phí dân sự sơ thẩm: Buộc ông Lã Văn Đ phải nộp số tiền 40.767.900 đồng (Bốn mươi triệu bảy trăm sáu mươi bảy nghìn chín trăm đồng) án phí dân sự sơ thẩm. Hoàn trả cho bà Trần Thị S số tiền 17.653.000 đồng (mười bảy triệu sáu trăm năm mươi ba nghìn đồng) theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0024373 ngày 08 tháng 10 năm 2025 của Thi hành án dân sự Thành phố H.
3. Về quyền kháng cáo: Về quyền kháng cáo: Trong hạn 15 (mười lăm) ngày kể từ ngày tuyên án, các đương sự có quyền kháng cáo để yêu cầu Toà án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh xét xử phúc thẩm. Đối với các đương sự vắng mặt thì thời hạn kháng cáo là 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án của Tòa án hoặc kể từ ngày bản án được niêm yết theo quy định pháp luật. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án, theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật 9 thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân.