Bản án 396/2026/DS-PTTranh chấp hợp đồng hợp tác
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
[1] Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu tuyên bố Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 26/9/2020 giữa bà Dương Thị T và Nguyễn Thị Ngọc L vô hiệu. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc buộc bị đơn phải bàn giao lại hiện trạng quyền sử dụng đất diện tích đất là chiều rộng 4,5m x dài 15m = 67m2 cho nguyên đơn. Nguyên đơn có trách nhiệm trả lại giá trị tài sản mà…
Nhận định của Tòa án
Căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa trên cơ sở xem xét đầy đủ các tài liệu chứng cứ, lời trình bày của các đương sự, ý kiến của Kiểm sát viên, Hội đồng xét xử nhận định như sau:
[1] Về thủ tục tố tụng: Đơn kháng cáo của nguyên đơn bà Dương Thị T và bị đơn bà Nguyễn Thị Ngọc L được nộp trong thời hạn luật định, đã nộp tạm ứng án phí phúc thẩm.
Do đó, Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk thụ lý và giải quyết là phù hợp với quy định của pháp luật.
[2] Xét kháng cáo của nguyên đơn, Hội đồng xét xử xét thấy:
Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ thể hiện diện tích đang tranh chấp là Kiốt số 01, diện tích 67,5m² thuộc khu dịch vụ của Hợp tác xã LN, nằm trong diện tích đất do Nhà nước cho Hợp tác xã LN thuê đến ngày 16/9/2061. Hợp tác xã LN là đơn vị được Nhà nước cho thuê đất, được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật. Bà Dương Thị T không phải là người sử dụng đất theo quy định của Luật Đất đai, không được Nhà nước giao đất, cho thuê đất hoặc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với diện tích đang tranh chấp mà chỉ là xã viên của Hợp tác xã, được Hợp tác xã ký Hợp đồng góp vốn và bàn giao mặt bằng để sử dụng theo quy chế hoạt động của Hợp tác xã. 7 Quá trình giải quyết vụ án xác định ngày 17/9/2018 bà Dương Thị T nhận chuyển giao quyền góp vốn và quyền sử dụng Kiốt số 01 từ bà Bùi Thị N, việc chuyển giao được Hợp tác xã LN chấp thuận và HTX đã thu hồi hợp đồng đã ký với bà N và ký Hợp đồng góp vốn, bàn giao mặt bằng số 51/HĐ-HTX với bà T. Ngày 26/9/2020, bà T tiếp tục lập “Giấy sang nhượng đất” chuyển giao toàn bộ quyền và lợi ích phát sinh từ Hợp đồng góp vốn đối với Kiốt số 01 cho bà Nguyễn Thị Ngọc L. Sau khi giao dịch được xác lập, Hợp tác xã LN đã thu hồi Hợp đồng góp vốn đã ký với bà T và ký Hợp đồng góp vốn và bàn giao mặt bằng số 58/HĐ-HTX, ngày 26/9/2020 với bà L, bà L được công nhận là xã viên, trực tiếp quản lý, sử dụng mặt bằng, xây dựng Kiốt và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ đối với Hợp tác xã từ năm 2020 cho đến nay. Mặt khác, trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn không chứng minh được giao dịch được xác lập do bị lừa dối, đe dọa, cưỡng ép; không chứng minh được giao dịch giả tạo; cũng không chứng minh được giao dịch vi phạm điều cấm của luật hoặc trái đạo đức xã hội. Các bên đều có năng lực hành vi dân sự đầy đủ, hoàn toàn tự nguyện xác lập giao dịch; nội dung giao dịch không trái quy định của pháp luật và đã được Hợp tác xã là chủ thể có quyền quản lý phần diện tích đất thuê của Nhà nước - chấp thuận thực hiện trên thực tế.
Vì vậy, giao dịch ngày 26/9/2020 đáp ứng các điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự quy định tại Điều 117 Bộ luật Dân sự năm 2015, không thuộc các trường hợp giao dịch dân sự vô hiệu theo quy định của Bộ luật Dân sự. Đối với yêu cầu tuyên Hợp đồng góp vốn và bàn giao mặt bằng số 58/HĐ- HTX, ngày 26/9/2020 giữa Hợp tác xã LN và bà Nguyễn Thị Ngọc L vô hiệu, Hội đồng xét xử xét thấy Hợp đồng này được Hợp tác xã ký kết sau khi chấp thuận việc chuyển giao quyền góp vốn giữa bà T và bà L. Nguyên đơn không đưa ra được căn cứ chứng minh Hợp đồng số 58/HĐ-HTX vi phạm điều cấm của luật, trái đạo đức xã hội hoặc thuộc các trường hợp vô hiệu khác theo quy định của Bộ luật Dân sự.
Vì vậy, không có căn cứ chấp nhận yêu cầu này của nguyên đơn.
Do đó, kháng cáo của nguyên đơn không có căn cứ chấp nhận.
[3] Xét kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Thị Ngọc L về việc không đồng ý trả tiền lãi chậm thanh toán, Hội đồng xét xử xét thấy: Đối với số tiền 10.000.000 đồng, bị đơn cho rằng đã ủy quyền cho bà N thanh toán cho bà T để thực hiện nghĩa vụ thanh toán tiền nhận chuyển nhượng quyền góp vốn.
Tuy nhiên, căn cứ vào tài liệu chứng cứ do bị đơn cung cấp có thể hiện nội dung: “Nhung chuyển khoản cho chị 40.000.000 đồng; 09-1 trả 10.000.000 đồng; Trình nhận tổng số là 50.000.000 đồng”. Bà N xác định số tiền này là thanh toán thay cho bà L.
Tuy nhiên, nguyên đơn không thừa nhận và nội dung tài liệu nêu trên 8 không thể hiện rõ việc số tiền 10.000.000 đồng được thanh toán cho giao dịch chuyển nhượng quyền góp vốn giữa bà T và bà L. Mặt khác, tài liệu còn thể hiện các khoản tiền khác giữa các bên.
Do đó, không đủ căn cứ xác định số tiền 10.000.000 đồng mà bà N đã giao cho bà T là khoản tiền thanh toán cho số tiền nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất 350.000.000 đồng.
Vì vậy, cấp sơ thẩm xác định bị đơn còn phải thanh toán cho nguyên đơn số tiền gốc 350.000.000 đồng là có căn cứ. Đối với tiền lãi do chậm thực hiện nghĩa vụ thanh toán, bị đơn cho rằng không đồng ý trả lãi.
Tuy nhiên, bị đơn đã có nghĩa vụ thanh toán tiền nhận chuyển nhượng quyền góp vốn cho nguyên đơn theo thỏa thuận của các bên nhưng đến nay chưa thực hiện đầy đủ. Việc chậm thanh toán của bị đơn làm phát sinh nghĩa vụ trả lãi đối với khoản tiền chậm trả theo quy định của pháp luật.
Vì vậy, việc Tòa án cấp sơ thẩm buộc bị đơn phải trả tiền lãi do chậm thực hiện nghĩa vụ thanh toán trên số tiền 350.000.000 đồng, tính từ ngày 26/9/2020 đến ngày 30/01/2026, với mức lãi suất 10%/năm là có căn cứ.
Do đó, không có cơ sở chấp nhận kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Thị Ngọc L; cần giữ nguyên quyết định của bản án sơ thẩm về nghĩa vụ thanh toán và tiền lãi chậm trả.
Từ những phân tích và nhận định nêu trên, Hội đồng xét xử nhận thấy không có căn cứ chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn bà Dương Thị T và bị đơn bà Nguyễn Thị Ngọc L; giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 16/2026/DS-ST, ngày 30/01/2026 của Tòa án nhân dân khu vực 1 - Đắk Lắk.
[4] Về án phí dân sự phúc thẩm: Do kháng cáo của nguyên đơn và bị đơn đều không được chấp nhận nên các đương sự phải chịu án phí dân sự phúc thẩm theo quy định.
Tuy nhiên, bà Dương Thị T là người cao tuổi và có đơn xin miễn án phí nên được miễn án phí dân sự phúc thẩm theo quy định của pháp luật.
[5] Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.
Quyết định
Căn cứ khoản 1 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn bà Dương Thị T và kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Thị Ngọc L. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 16/2026/DS-ST, ngày 30 tháng 01 năm 2026 của Tòa án nhân dân khu vực 1 - Đắk Lắk. 9 Áp dụng các Điều 116, Điều 280, Điều 385, Điều 500, Điều 501, Điều 502, Điều 503 của Bộ luật dân sự; Nghị Quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:
[1] Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu tuyên bố Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 26/9/2020 giữa bà Dương Thị T và Nguyễn Thị Ngọc L vô hiệu. Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc buộc bị đơn phải bàn giao lại hiện trạng quyền sử dụng đất diện tích đất là chiều rộng 4,5m x dài 15m = 67m2 cho nguyên đơn. Nguyên đơn có trách nhiệm trả lại giá trị tài sản mà bị đơn đã tạo dựng trên đất. Không chấp nhận yêu cầu tuyên bố Hợp đồng góp vốn và bàn giao mặt bằng số 58/HĐ/HTX ngày 26/9/2020 giữa Hợp tác xã LN và bà Nguyễn Thị Ngọc L là vô hiệu;
[2] Công nhận thoả thuận chuyển nhượng quyền góp vốn giữa bà Dương Thị T và bà Nguyễn Thị Ngọc L. Buộc bà Nguyễn Thị Ngọc L trả lại cho bà Dương Thị T số tiền 350.000.000 đồng và 187.178.082đ tiền lãi; Tổng cộng: Làm tròn là 537.178.000đ (Năm trăm ba mươi bảy triệu, một trăm bảy mươi tám ngàn). Kể từ ngày tiếp theo của ngày xét xử sơ thẩm cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi suất của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015.
[3] Đình chỉ xét xử một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc yêu cầu bà Nguyễn Thị Ngọc L phải trả tiền thuê đất và Kiốt từ ngày 26/9/2020 đến ngày 26/9/2023 là 37 tháng x 1.500.000 đồng x 37 tháng = 55.000.000 đồng.
[4] Về chi phí tố tụng: Bị đơn phải chịu 50% chi phí thẩm định và định giá tài sản. Nguyên đơn đã nộp số tiền 5.000.000 đồng tạm ứng chi phí thẩm định và định giá tài sản và đã chi phí xong nên bị đơn bà Nguyễn Thị Ngọc L có nghĩa vụ hoàn trả lại cho nguyên đơn bà Dương Thị T số tiền 2.500.000 đồng (Hai triệu năm trăm ngàn đồng)
[5] Về án phí: [5.1] Án phí dân sự sơ thẩm: Nguyên đơn bà Dương Thị T được miễn nộp án phí dân sự sơ thẩm. Bị đơn bà Nguyễn Thị Ngọc L phải án phí dân sự sơ thẩm về số 10 tiền phải trả cho nguyên đơn là 537.178.000đ là 20% + 4% x 137.178.000đ = 25.487.000đ (Hai mươi lăm triệu, bốn trăm tám mươi bảy ngàn đồng). [5.2] Án phí dân sự phúc thẩm: - Bà Dương Thị T được miễn án phí dân sự phúc thẩm. Hoàn trả cho bà T số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp (Nguyễn Anh M nộp thay) theo Biên lai thu số 0002675, ngày 16/03/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Đắk Lắk. - Bà Nguyễn Thị Ngọc L phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự phúc thẩm. Được khấu trừ vào số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp (Nguyễn Xuân S nộp thay) theo Biên lai thu số