Bản án 28/2026/HNGĐ-PTTranh chấp về chia tài sản khi ly hôn

[1] Về thủ tục tố tụng: [1.1] Bà Nguyễn Thị Tuyết N, ông Lâm Hoàng S (B), ông Nguyễn Văn Ngọc L kháng cáo trong hạn luật định và có đóng tạm ứng án phí đầy đủ nên được Hội đồng xét xử giải quyết theo trình tự phúc thẩm theo Điều 285 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. [1.2] Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Nguyễn Thị Ý N1, anh Lâm Hoàng P1, ông Nguyễn Quan H đã được triệu tập hợp lệ lần thứ hai nhưng vẫn vắng mặt không có lý do; Văn phòng C1 có đơn yêu cầu xét xử vắng mặt, yêu cầu xét xử vắng mặt của Văn phòng công chứng Phạm Thị Thùy T2 là phù hợp theo quy định nên Hội đồng xét xử phúc căn cứ Điều 296 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 tiến hành xét xử vắng mặt đối với người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan Bà Nguyễn Thị Tuyết N, ông Lâm Hoàng S, ông Nguyễn Văn Ngọc L xác định giữ yêu cầu kháng cáo và không cung cấp thêm tài liệu chứng cứ mới;

[2] Xét yêu cầu kháng cáo của các đương sự, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy: [2.1] Giữa bà Nguyễn Thị Tuyết N và ông Lâm Hoàng S thống nhất về quan hệ hôn nhân, thời gian kết hôn năm 1994, ông bà có đăng ký kết hôn và được Ủy ban nhân dân xã N, huyện C, tỉnh An Giang cấp chứng nhận kết hôn vào ngày 23/12/2002. Thời gian phát sinh mâu thuẫn từ năm 2018, các bên không thể hàn gắn mâu thuẫn, cả ông S, bà N đều thống nhất đề nghị giải quyết cho ly hôn nên cấp sơ thẩm công nhận thuận tình ly hôn giữa bà N, ông S theo quy định tại Điều 55 của Luật Hôn nhân và gia đình. [2.2] Về con chung: Bà Nguyễn Thị Tuyết N, ông Lâm Hoàng S thống nhất trình bày có 02 con chung tên Lâm Hoàng P1 và Lâm Nguyễn Như N2, do con đã thành niên và có khả năng lao động nên không yêu cầu xem xét, giải quyết. [2.3] Về nợ chung trong thời kỳ hôn nhân: Bà N trình bày không có, ông S xác định có vay tiền của chị N1 để trả nợ cho hợp đồng tín dụng mà hai vợ chồng vay tại ngân hàng. Chị N1 có yêu cầu độc lập buộc ông S, bà N có trách nhiệm liên đới trả lại cho chị Ý N1 số tiền vay 500.000.000 đồng. Cấp sơ thẩm nhận định khoản nợ vay của chị N1 dùng để phục vụ cho gia đình và bà N có thống nhất có nợ chung cũng như đồng ý các bên sẽ tự chịu ½ số nợ. Bà N, ông S thống nhất số nợ do ông S đã thanh toán cho ngân hàng xuất phát từ nguồn tiền ông S vay của bà N1 tại biên nhận ngày 15/11/2024 nên chấp nhận yêu cầu độc lập của chị N1 buộc cả bà N, ông S cùng liên đới trách nhiệm trả số tiền 500.000.000 đồng cho chị N1 là có căn cứ, các đương sự không kháng cáo [2.4] Đối với nội dung về quan hệ hôn nhân, con chung, nợ chung các đương sự thống nhất không có kháng cáo nên đối với hôn nhân, về con chung và về nợ chung có hiệu lực Hội đồng xét xử phúc thẩm không xem xét, giải quyết. 12

[3] Về tài sản chung: Nguyên đơn bà N khởi kiện và yêu cầu chia tài sản chung của vợ chồng, gồm có: [3.1] Căn nhà chính, căn nhà sau, mái che, hàng rào trên diện tích 249,6m2 đất ở và Quyền sử dụng diện tích 249,6m2 đất ở, tọa lạc xã N, tỉnh An Giang, giấy chứng nhận số CH01951 ngày 12/02/2011 do Ủy ban nhân dân huyện C cấp cho bà Nguyễn Thị Tuyết N, ông Lâm Hoàng S; [3.2] Quyền sử dụng diện tích đo đạc 1.609,0m2 đất lúa, tọa lạc xã N, tỉnh An Giang, giấy chứng nhận số CH00299 ngày 21/01/2011 do Ủy ban nhân dân huyện C cấp cho bà Nguyễn Thị Tuyết N, ông Lâm Hoàng S; [3.3] Quyền sử dụng diện tích đo đạc 27.056m2 đất lúa, tọa lạc xã T, tỉnh An Giang theo giấy chứng nhận số 02882/fH ngày 31/12/2001 do Ủy ban nhân dân huyện T cấp cho ông Lâm Hoàng S; Tại phiên tòa phúc thẩm các đương sự xác định thống nhất các biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ ngày 12/3/2015, các Sơ đồ hiện trạng khu đất tranh chấp lập ngày 07/5/2025, ngày 09/6/2026 của Công ty Đ1 ghi nhận đối với tài sản chung của ông S và bà N; Biên bản định giá ngày 09/4/2025 của Hội đồng định giá tài sản do Tòa án thành lập. Tổng giá trị tài sản: 3.886.207.339 đồng. Các đương sự đều thống nhất giá trị đất theo giá đã định không yêu cầu định giá lại nên Hội đồng xét xử căn cứ theo sự thống nhất của các đương sự về giá trị tài sản đang tranh chấp để giải quyết là phù hợp quy định tại khoản 1 Điều 104 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015

[4] Đối với tài sản là quyền sử dụng diện tích 249,6m2 đất ở; quyền sử dụng đo đạc thực tế diện tích 1.609,0m2 đất lúa, đều tại xã N, tỉnh An Giang, bị đơn ông Hoàng S yêu cầu chia tài sản nhà và vật kiến trúc trên đất ở tại xã N. Tại phiên tòa phúc thẩm, ông S xác định đối với tài sản tại xã N, tỉnh An Giang đây là tài sản chung ông đồng ý chia ½ nên không có ý kiến hay kháng cáo liên quan đến nội dung phần tài sản này nên Hội đồng không xem xét lại đối với nội dung tài sản tại xã N, tỉnh An Giang

[5] Bà N và ông Hoàng S tranh chấp đối với diện tích 27.056m2 đất lúa tại xã T đã được cấp giấy chứng nhận số 02882/fH ngày 31/12/2001 cho ông Phạm Hoàng S3. [5.1] Tại phiên tòa phúc thẩm, ông S3 trình bày đây là đất ông bỏ tiền ra để chuyển nhượng, nguồn tiền từ đất ông S3 được gia đình cho riêng 10 công đất ông S3 bán để lấy tiền mua diện tích đất này nên đây là tài sản riêng của ông S3, ông không đồng ý chia ½ diện tích đất cho bà N. Diện tích đất ông S3 và ông L xác định hai bên thỏa thuận hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất có công chứng của Văn phòng C1 lập ngày 07/11/2024. Giá chuyển nhượng ghi trong hợp đồng là 1.316.050.000 đồng nhưng thực tế là 3.158.520.000 đồng [5.2] Theo yêu cầu của bà N, Tòa án nhân dân tỉnh An Giang đã thực hiện việc đo đạc lại hiện trạng khu đất, Căn cứ theo Bản trích đo hiện trạng khu đất tranh chấp do Công ty TNHH Đ1 ngày 09/6/2026, đo đạc thực tế diện tích 13 27.056m2 tại các điểm 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10,11,12 (theo giấy chứng nhận số 02882/fH ngày 31/12/2001 cấp cho ông Hoàng S3 với diện tích 26.321m2 đất lúa, thửa số 107, 822, tờ bản đồ số 01, tọa lạc xã T, tỉnh An Giang diện tích đất theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất). Đối với đo đạc lại khu đất thì tại các điểm 1,2,3,4,5,11,12 diện tích 13528 m2 và tại các điểm 5,6,7,8,9,10,11 diện tích 13528 m2. Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy diện tích đất các đương sự đang tranh chấp có diện tích lớn, vị trí đất theo hình thể có thể chia cho các đương sự đều được nhận hiện vật là đất, khi chia diện tích đất vẫn đảm bảo điều kiện tách thửa cấp giấy đất theo quy định sẽ đảm bảo quyền lợi của đương sự. [5.3] Ông Ngọc L trình bày ông đang canh tác quyền sử dụng diện tích đo đạc 27.056m2 đất lúa tại xã T theo hợp đồng chuyển nhượng có công chứng được xác lập vào ngày 07/11/2024 giữa ông Hoàng S3 và ông Ngọc L được Văn phòng C1 là hợp pháp nên công nhận đối với hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất. [5.4] Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy cấp sơ thẩm đã thu thập đầy đủ các tài liệu, chứng cứ về nguồn gốc hình thành diện tích đất, chủ cũ, người làm chứng và trích toàn bộ hồ sơ về trình tự thủ tục cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất diện tích 27.056m2 đất lúa tại xã T, được xác định là tài sản chung của ông S3 với bà N là có căn cứ nên chỉ có ông S3 tự thực hiện việc chuyển nhượng hết diện tích đất này là không phù hợp theo Điều 35 Luật Hôn nhân và Gia đình nên Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Hoàng S3 và ông Ngọc L được Văn phòng C1 công chứng ngày 07/11/2024 là vô hiệu theo khoản 2 Điều 117, Điều 131 Bộ luật Dân sự là có căn cứ và phù hợp theo quy định của pháp luật. [5.5]

Do đó, ông L có trách nhiệm giao trả diện tích đất 27.056m2 đất lúa, tọa lạc xã T, tỉnh An Giang và bản chính giấy chứng nhận số 02882/fH ngày 31/12/2001 do Ủy ban nhân dân huyện T cấp cho ông S3, bà N. Tiền chuyển nhượng quyền sử dụng đất ông S3 nhận số tiền 3.000.000.000 đồng của ông L nên ông S3 có trách nhiệm hoàn trả lại cho ông L là phù hợp Trong vụ án các đương sự đều không có tính thiệt hại do vô hiệu hợp đồng chuyển nhượng nên không có xem xét, giải quyết

[6] Hội đồng xét xử điều chỉnh lại một phần án sơ thẩm chia tài sản chung của bà N, ông S3 đối với diện tích 27.056m2 đất lúa tại xã T, tỉnh An Giang. Ông S3 tại phiên tòa ngày 16/4/2026, cũng thừa nhận việc buộc ông S3 có trách nhiệm hoàn trả giá trị ½ tài sản cho bà N thì ông không có khả năng. Để đảm bảo quyền lợi của các đương sự nên chia tài sản chung cho ông S3, bà N mỗi người đều nhận tài sản bằng hiện vật xác định diện tích đất 27.056m2 đất lúa đo đạc thực tế, tọa lạc xã T, tỉnh An Giang theo giấy chứng nhận số 02882/fH ngày 31/12/2001 do Ủy ban nhân dân huyện T cấp cho ông Lâm Hoàng S diện tích 26.321m2 đất lúa, tại các điểm 1,2,3,4,5,6,7,8,9,10,11,12 theo Bản trích đo hiện trạng khu đất lập ngày 09/6/2026 của Công ty Đ1 là tài sản chung của bà N và ông S nên chia diện tích 14 mỗi người ½ giá trị tài sản và xem xét mỗi người đều được nhận ½ diện tích đất tương đương 13.528 m2

[7] Từ phân tích trên Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận thấy đối với công sức đóng góp của các bên trong việc hình thành được quyền sử dụng đất Hội đồng xét xử phúc thẩm căn cứ theo tinh thần của Án lệ số 03/2016/AL được Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao thông qua ngày 06 tháng 4 năm 2016 và được công bố theo Quyết định số 220/QĐ-CA ngày 06 tháng 4 năm 2016 của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao thì khi chia công sức của mỗi bên và cần phải căn cứ vào nhu cầu về chỗ ở, điều kiện canh tác để chia hiện vật cho các bên nhằm đảm bảo quyền lợi cho các đương sự nên cấp sơ thẩm chia tài sản là hiện vật căn nhà và đất được nhận quyền sử dụng diện tích 249,6m2 đất ở; sở hữu căn nhà và các công trình trên đất ở; quyền sử dụng diện tích 1.609,0m2 đất lúa, đều tại xã N, tỉnh An Giang cho bà N và bà N phải thanh toán giá trị ½ tài sản tại xã N cho ông Hoàng S nhận số tiền 319.743.700 đồng.

[8] Điều chỉnh lại cách chia đối với đất tọa lạc tại xã T chia cho ông S, bà N mỗi bên được nhận ½ diện tích đất: [8.1] Bà N được nhận diện tích 13528 m2 tại các điểm 1,2,3,4,5,11,12 theo Bản trích đo hiện trạng khu đất lập ngày 09/6/2026 của Công ty Đ1; [8.2] Ông S được chia diện tích 13528 m2 tại các điểm 5,6,7,8,9,10,11 theo Bản trích đo hiện trạng khu đất lập ngày 09/6/2026 của Công ty Đ1 Tổng giá trị tài sản chung chia cho ông S và bà N mỗi người được nhận tương đương số tiền 1.943.103.669 đồng

[9] Tại phiên tòa phúc thẩm, quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh An Giang đề nghị chấp nhận yêu cầu kháng cáo của bà Nguyễn Thị Tuyết N, không chấp nhận yêu cầu kháng cáo của ông Lâm Hoàng S và ông Nguyễn Văn Ngọc L là phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử.

Vì vậy, Hội đồng xét xử sửa một phần bản án sơ thẩm đối với cách chia tài sản chung của bà N và ông S phần diện tích 27.056m2 đất lúa đo đạc thực tế, tọa lạc xã T, tỉnh An Giang cho các đương sự nhận hiện vật là đất. Do, bản án sơ thẩm có sửa nên điều chỉnh lại chi phí tố tụng và án phí theo quy định

[10] Về án phí phúc thẩm: Bà N không phải chịu án phí phúc thẩm nên được nhận lại tiền tạm ứng án phí đã nộp. Ông S, ông L phải nộp án phí phúc thẩm theo quy định.

[11] Đối với các phần quyết định khác của Bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Vì các lẽ trên; 15