Bản án 20/2026/HNGĐ-STTranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa. Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về áp dụng pháp luật tố tụng: Đây là vụ án "Tranh chấp về thay đồi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn", theo quy định tại khoản 3 Điều 28, Điều 35, khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự sửa đổi, bổ sung năm 2025, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 4 - Cao Bằng.

[2] Về áp dụng pháp luật nội dung: Ngay 06/4/2026, nguyên đơn anh Hà Văn T nộp Đơn khởi kiện yêu câu Tòa án giải quyết tranh chấp về thay đối người trực tiếp nuôi con sau ly hôn. Do vậy, cần áp dụng Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 đang có hiệu lực để giải quyết vụ án.

[3] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn: Con chung của các đương sự là cháu Hà Ma M K, sinh ngày 21/10/2019, theo Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thoả thuận của các đương sự số 23/2025/QĐST-HNGĐ ngày 03/11/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 3 - Cao Bằng, các đương sự thoa thuận sau khi ly hôn giao con chung cho chị Ma Thuận T1 trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng cho đến khi đủ 18 tuổi hoặc cho đến khi có Bản án (Quyết định) khác thay thế, không đặt vấn đề cấp dưỡng nuôi con. Hội đồng xét xử xét thấy, kể từ khi Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏả thuận của các đương sự số 23/2025/QĐST-HNGĐ ngày 03/11/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 3 - Cao Bằng có hiệu lực pháp luật, để bảo đảm cho sự phát triển tâm, sinh lý và quyền lợi về mọi mặt của con chưa thành niên, chị T1 và cơ quan Thi hành án dân sự, trường tiêu học L2 đều tạo điều kiện cho cháu K được sinh sống và theo học tại xã T, tỉnh Cao Bằng, việc thi hành về con chung của Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự 5 số 23/2025/QĐST-HNGĐ đến ngày 16 tháng 6 năm 2026 mới được thực hiện, hiện Anh T đã giao con cho chị T1 nuôi dưỡng theo quyết định của Toà án nhân dân khu vực 3, Cao Bằng. Anh T đã cung cấp các tài liệu chứng cứ: xác nhận thụ nhập, xác nhận về việc nuôi con, nhưng việc xác nhận của Ủy ban nhân dân cấp xã chỉ thể hiện "anh T có hộ khẩu thường trú tại xóm L, xã T, tỉnh Cao Bằng"; Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số N 487371 cấp cho hộ ông Hà Văn L1, không phải tài sản riêng của anh T; Giấy đăng ký xe ô tô 11A-000.84 tên chủ xe: Công ty TNHH Đ, và hợp đồng mua bán xe tên anh T nhưng chưa thực hiện việc đăng ký sang tên quyên sở hữu; ngoài ra anh T không cung câp được thêm tài liệu gì khác chứng minh tài sản, thu nhập cũng như điêu kiện nuôi dạy con chung và lý do đê Tòa án chấp nhận việc thay đổi người nuôi con sau ly hôn, anh T cung cấp tài liệu chứng minh trường Mầm non V, xã T, tỉnh Cao Bằng nằm ở vị trí địa lý xa xôi, giao thông đi lại khó khăn, tuy nhiên Hội đông xét xử xét thây hệ thông các trường giáo dục trên cả nước đều có chương trình, kế hoạch giáo dục, học tập cụ thể, giao thông đi lại thuận tiện, đảm bảo điều kiện cho các học sinh theo học được phát triển ổn định, toàn diện. Bên cạnh đó chị T1 nhận thức rõ tầm quan trọng của việc cháu khởi mắc bệnh "Chậm phát triển tâm thần thể trung bình", đã từng đưa cháu đi khám bệnh và chữa trị, dành thời gian tìm hiểu về căn bệnh của cháu, chị T1 là giáo viên cũng được đào tạo về công tác giáo dục, dạy học cho học sinh. Điều 84 Luật hôn nhân và gia đình quy định: "2. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con được giải quyết khi có một trong các căn cứ sau đây: a) Cha, mẹ có thỏa thuận về việc thay đổi người trực tiếp nuôi con phù hợp với lợi ích của con; b) Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.

3. Việc thay đôi người trực tiếp nuôi con phải xem xét nguyện vọng của con từ đủ 07 tuổi trở lên." Hội đông xét xử nhận thây, chị T1 không đông ý thoả thuận giao con cho anh T3 nuôi dưỡng, chị đủ điêu kiện trực tiêp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con chung sau ly hôn, đã cung câp các tài liệu chứng minh như: Bảng lương, sự quan tâm chăm sóc đưa con đi khám và chữa trị bệnh, thực tế sau khi ly hôn chị T1 đã thực hiên các quyền yêu cầu thi hành án. Cháu K hiện nay được 06 tuổi 08 tháng, theo quy định Hội đồng xét xử không bắt buộc phải xem xét đến nguyện vọng của con. Như vậy, yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là không có căn cứ. Căn cứ Điều 84 Luật hôn nhân và gia đình, chị T1 tiếp tục được trực tiếp nuôi dưỡng con chung là phù hợp. Các đương sự đều thống nhất không đặt vấn đề cấp dưỡng nuôi con nên không xem xét quyết định. 6

[4] Về án phí: Nguyên đơn sống ở vùng kinh tế đặc biệt khó khăn, có đơn xin miễn án phí, nên được miễn án phí dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.