Bản án 68/2026/HNGĐ-STTranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử xét thấy:

[1] Về tố tụng: Xét yêu cầu khởi kiện được xác định trong đơn khởi kiện và lời khai của chị Nguyễn Thị T về việc yêu cầu không công nhận quan hệ vợ chồng với anh Hoàng Văn L. Chị T đề nghị Tòa án giải quyết các vấn đề liên quan đến quan hệ hôn nhân. Do vậy, căn cứ vào khoản 1 Điều 28, Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 (sửa đổi, bố sung năm 2025) thì Tòa án nhân dân khu vực 4 - Sơn La thụ lý vụ án hôn nhân gia đình và xác định quan hệ tranh chấp là tranh chấp không công nhận quan hệ vợ chồng là đúng quy định của pháp luật. Trước khi mở phiên tòa, Tòa án đã triệu tập hợp lệ đối với các đương sự trong vụ án.

Tuy nhiên, nguyên đơn, bị đơn đều có đề nghị xét xử vắng mặt. Do vậy, Tòa án vẫn tiến hành xét xử vụ án là phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 227, khoản 1, 3 Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự. (2] Về yêu cầu không công nhận quan hệ vợ chồng: [2.1] Về hôn nhân: Chị Nguyễn Thị T và anh Hoàng Văn L tự nguyện chung sống với nhau từ năm 1995 và được hai gia đình tổ chức cưới theo phong tục tập quán nhưng do thiếu hiểu biết nên hai anh chị không đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật, do đó anh chị không phải là vợ chồng hợp pháp. Hai anh, chị chung sống hòa thuận, hạnh phúc đến năm 2008 thì phát sinh mâu thuẫn, nguyên nhân mâu thuẫn là do bất đồng về quan điểm, lối sống. Chị T xác định tình cảm của chị với anh L không còn, hai anh chị không thể tiếp tục chung sống nên có nguyện vọng đề nghị Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng với anh Hoàng Văn L. Hội đồng xét xử xét thấy chị T và anh L không phải là vợ chồng hợp pháp, do đó cần căn cứ khoản 1 Điều 14, Điều 53 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị Nguyễn Thị T và anh Hoàng Văn L. [2.2] Về con chung: Chị Nguyễn Thị T và anh Hoàng Văn L có 01 con chung là cháu Hoàng Tùng L1, sinh ngày 25/8/1996. Hiện nay cháu L1 đã trưởng thành nên Tòa án không xem xét. [2.3] Về tài sản chung, nợ chung vợ chồng: Chị Nguyễn Thị T và anh Hoàng Văn L đều xác nhận hai anh chị không có tài sản chung, nợ chung trong quá trình chung sống. 5 [2.4] Về án phí: Căn cứ điểm a khoản 5 Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/ UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miên, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án thì chị T phải chịu án phí dân sự sơ thâm theo quy định.