Bản án 77/2026/HNGĐ-STTranh chấp về chia tài sản khi ly hôn

Sau khi nghiên cứu các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, đề nghị của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về quan hệ pháp luật tranh chấp và thẩm quyền giải quyết vụ án: Chị Q khởi kiện yêu cầu tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị với anh L và yêu cầu chia tài sản chung. Đây là vụ án về tranh chấp ly hôn, chia tài sản chung. Bị đơn anh L có địa chỉ tại xã T, tỉnh Đồng Tháp nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 8 – Đồng Tháp.

[2] Xét về quan hệ hôn nhân: Chị Nguyễn Thị Ngọc Q và anh Phạm Vũ L được gia đình hai bên chấp nhận, tổ chức lễ cưới ngày 13/5/2025 rồi về sống chung như vợ chồng, mặt dù có đủ điều kiện kết hôn theo quy định pháp luật nhưng không đăng ký kết hôn.

Vì vậy, quan hệ hôn nhân của chị Q và anh L không được pháp luật công nhận. Tại Điều 9 của Luật hôn nhân và gia đình quy định: “1. Việc kết hôn phải được đăng ký và do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện theo quy định của Luật này và pháp luật về hộ tịch. Việc kết hôn không được đăng ký theo quy định tại khoản này thì không có giá trị pháp lý”. Khoản 1 Điều 14 của Luật hôn nhân và gia đình quy định: “1. N, nữ có đủ điều kiện kết hôn theo quy định của Luật này chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ và hợp đồng giữa các bên được giải quyết theo quy định tại Điều 15 và Điều 16 của Luật này”. Tại khoản 2 Điều 53 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định: “Trong trường hợp không đăng ký kết hôn mà có yêu cầu ly hôn thì Tòa án thụ lý và tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng theo quy định tại Điều 14 của Luật này”. 5 Nay chị Q yêu cầu Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng với anh L. Anh L1 cũng đồng ý không công nhận quan hệ vợ chồng với chị Q. Do đó Hội đồng xét xử không công nhận chị Nguyễn Thị Ngọc Q và anh Phạm Vũ L là vợ chồng.

[3] Về con chung: Chị Q và anh L xác định không có con chung nên Hội đồng xét xử không xem xét.

[4] Xét yêu cầu chia tài sản chung của chị Q, Hội đồng xét xử xét thấy: - Chị Q và anh L thống nhất số vàng cưới mà mẹ anh L cho vào ngày đám cưới gồm có: 20 chỉ vàng 24K; 01 chỉ vàng 18K; 01 đôi bông vàng trăng hột xoàn trị giá 38.000.000 đồng; Em gái anh L là chị T1 cho 01 chỉ vàng 18K và 01 chỉ vàng 24K. Như vậy tổng tài sản chung của chị Q và anh L là 21 chỉ vàng 24K; 02 chỉ vàng 18K và một đôi bông vàng trắng trị giá 38.000.000 đồng. Chị Q và anh L xác định khi chị Q bỏ về nhà cha mẹ ruột sống thì đã tự nguyện giao lại toàn bộ số tài sản trên cho anh L giữ.

Do đó, việc chị Q yêu cầu anh L chia tài sản chung đối với số vàng cưới là có căn cứ chấp nhận. - Xét về nguồn gốc số vàng trên là của cha, mẹ anh L cho vợ chồng anh L trong ngày cưới với mục đích là để vợ chồng anh L dùng làm vốn làm ăn sau khi kết hôn.

Tuy nhiên, sau khi cưới khoảng 02 tháng thì chị Q và anh L vẫn chưa đăng ký kết hôn thì chị Q đã bỏ về nhà cha, mẹ sống, không đồng ý kết hôn với anh L nữa và yêu cầu Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị với anh L, quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa chị Q cũng không nêu ra được nguyên nhân cụ thể mà chị không đồng ý kết hôn với anh L, cho thấy việc chị và anh L không tiếp tục mối quan hệ vợ chồng thì không có lỗi của anh L. Đồng thời khi bỏ về nhà cha mẹ ruột sống thì chị Q cũng tự nguyện giao trả lại toàn bộ tài sản sính lễ cho anh L và khi chị Q và gia đình đến nhà anh L để dọn đồ của chị Q về thì cũng không có yêu cầu anh L chia số vàng sính lễ, cho thấy chị Q đã xác định nguồn gốc tài sản chung là của gia đình anh L và đã tự nguyện trả lại cho anh L. Tại phiên tòa, anh L cũng đồng ý chia cho chị Q 1/3 tài sản chung nên Hội đồng xét xử xét thấy: Chia cho chị Q được nhận 1/3, chia cho anh L được nhận 2/3 số tài sản chung nêu trên là phù hợp. Do khi chị Q đi đã giao tài sản trên lại cho anh L nên anh L có nghĩa vụ giao lại cho chị Q 1/3 tài sản chung cụ thể là 7 chỉ vàng 24K; 0,67 chỉ vàng 18K và 12.670.000 đồng. Đối với phần tài sản chung anh L được nhận, anh L đã giao lại cho bà P và chị T1 và anh không yêu cầu nhận lại phần tài sản này. Đối với việc chị Q cho rằng đôi bông hột xoàn trị giá 38.000.000 đồng là gia đình anh L cho riêng chị nên là tài sản riêng. Nhưng bà P xác định số sính lễ cho cho chung vợ chồng anh L, chị Q khi cưới, chị Q cũng không có chứng cứ gì chứng 6 minh đôi bông trên là gia đình anh L cho riêng chị nên không có căn cứ xác định đôi bông trên là tài sản riêng của chị Q.

[5] Xét việc chị Q yêu cầu bà P và chị T1 cùng liên đới với anh L chia lại tài sản chung cho chị Q H đồng xét xử xét thấy: Khi chị Q bỏ về nhà cha, mẹ ruột sống thì đã tự nguyện giao tài sản chung lại cho anh L giữ, không có giao cho bà P và chị T1, sau đó anh L đã tự nguyện trả lại cho bà P và chị T1. Nay anh L không có yêu cầu bà P và chị T1 trả lại nên yêu cầu này của chị Q không có căn cứ chấp nhận.

[6] Về án phí: Chị Q và anh L phải chịu án phí về chia tài sản chung trên giá trị tài sản chung được nhận.

[7] Xét đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 8 - Đồng Tháp là có căn cứ chấp nhận một phần, nên Hội đồng xét xử chấp nhận một phần.