Bản án 138/2026/HNGĐ-STTranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thấm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, các quy định của pháp luật, Hội đồng xét xử sơ thẩm nhận thấy,

[1] Về thủ tục tố tụng: Bà Nguyễn Thị Thùy D và ông Mai Minh X chung sống như vợ chồng nhưng không đăng ký kết hôn. Ông X hiện đang cư trú phường C, thành phố Cần Thơ. Bà D khởi kiện yêu cầu Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng với ông X. Quan hệ pháp luật được xác định là "Tranh chấp không công nhận quan hệ vợ chồng" thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 3 - Cần Thơ theo quy định tại khoản 7, 8 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Trong quá trình giải quyết vụ án, bị đơn có đơn đề nghị xét xử vắng mặt.

Căn cứ vào Điều 227, Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vụ án và xét xử vắng mặt bị đơn ông Mai Minh X.

[2] Về nội dung tranh chấp: [2.1] Về quan hệ hôn nhân: Theo bà Nguyễn Thị Thùy D và ông Mai Minh X khai nhận thì ông bà chung sống với nhau từ năm 2018 nhưng đến nay không có đăng ký kết hôn. Thời gian gần đây ông bà phát sinh nhiều mâu thuẫn, không thể hàn gắn được nên bà D yêu cầu Tòa án giải quyết không công nhận vợ chồng với ông X. Việc bà D, ông X chung sống với nhau từ năm 2018 đến nay là không thực hiện - 2- việc đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Theo khoản 4 Điều 3 Thông tư liên tịch số 01/2016/TTLT-TANDTC - VKSNDTC - BTP ngày 06/01/2016 của Tòa án nhân dân tối cao, Viện kiểm sát nhân dân tối cao, Bộ tư pháp hướng dẫn... "Trường hợp nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không có đăng ký kết hôn (không phân biệt có vi phạm điều kiện kết hôn hay không) và có yêu cầu hủy việc kết hôn trái pháp luật hoặc yêu cầu ly hôn thì Tòa án thụ lý, giải quyết và áp dụng Điều 9 và Điều 14 Luật hôn nhân và gia đình tuyên bố không công nhận quan hệ hôn nhân giữa họ". Khoản 1 Điều 9 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định: " Việc kết hôn phải được đăng ký và do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện theo quy định của luật này và pháp luật về hộ tịch. Việc kết hôn không được đăng ký theo quy định tại khoản này thì không có giá trị pháp lý"; tại khoản 1 Điều 14 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định: " Nam, nữ có đủ điều kiện kết hôn theo quy định của Luật này chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng". '. Do vậy, yêu cầu khởi kiện của bà D về việc yêu cầu Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng với ông X là có căn cứ chấp nhận. [2.2] Về con chung: Không có. [2.3] Về tài sản chung, nợ chung: Bà D và ông X xác định không có, không yêu cầu giải quyết.

[3] Về án phí án hôn nhân và gia đình sơ thẩm: Bà Nguyễn Thị Thùy D phải chịu theo quy định pháp luật.