Bản án 34/2026/HNGĐ-STTranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận yêu câu khởi kiện của chị Lò Thị L (tên gọi khác: Lò Thị L1). Chị Lò Thị L được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng các cháu Lò Thị T1, sinh ngày 22/5/2011 và Lò Văn N; sinh ngày 01/6/2014 kế từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật. Về cấp dưỡng nuôi con: Không yêu cầu Tòa án giải quyết. Anh Lò Văn H có quyền thăm nom con mà không ai được cản trở và có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung…
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án, qua thâm tra tại phiên tòa. Hội đồng xét xử nhận định:
[1] Về thủ tục tố tụng: Về thủ tục thụ lý việc khởi kiện của nguyên đơn: Ngày 10/3/2026 chị Lò Thị L (tên gọi khác: Lò Thị LI) nộp đơn khởi kiện về việc Tranh chấp thay đối người trực tiếp nuôi con sau ly hôn tại Tòa án nhân dân Khu vực 2- Điện Biên, đối với anh Lò Văn H có địa chỉ tại: Bản S, xã N, tỉnh Điện Biên. Ngày 11/3/2026 chị L đã nộp tạm ứng án phí theo Điều 146 Bộ luật tố tụng Dân sự (sau đây ghi tắt là BLTTDS) và nộp biên lai thu tiền tạm ứng án phí cho Tòa án, cùng ngày Tòa án đã thụ lý vụ án đế giải quyết yêu cầu khởi kiện của chị L theo Điều 195 BLTTDS. Về thẩm quyền giải quyết: Yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con sau ly hôn giữa chị Lò Thị L (tên gọi khác: Lò Thị L1) và anh Lò Văn H thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 2- Điện Biên theo quy định tại khoản 3 Điều 28, Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 BLTTDS.
[2] Về nội dung.
[1] Đối với yêu cầu thay đổi người trực tiếp nuôi con:
Căn cứ vào Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số: 39/2024/QĐST- HNGĐ ngày 16/4/2024 của Tòa án nhân dân huyện Điện Biên Đông, tỉnh Điện Biên (nay là Tòa án nhân dân khu vực 2- Điện Biên) đã có hiệu lực pháp luật thì chị Lò Thị L1 (tên gọi khác là chị Lò Thị L) và anh Lò Văn H thuận tình ly hôn. Về phần con chung anh Lò Văn H được trực tiếp nuôi con chung là các cháu Lò Thị T1, sinh ngày 22/5/2011 và Lò Văn N; sinh ngày 01/6/2014 và không yêu cầu cấp dưỡng. Như lời trình bày của chị L thì sau khi ly hôn được vài tháng các con chung không muốn ở cùng với anh H nữa với lý do các cháu cho rằng anh H không quan tâm, chăm sóc đến các con và chị L sợ các con bị ảnh hưởng tâm lý, chị L đã đón các cháu về ở cùng chị (có Đơn xác nhận ngày 07/5/2026 của Trưởng bản Ten, xã M, tỉnh Điện Biên và tại Biên bản xác minh ngày 26/3/2026 tại bản S, xã N, tỉnh Điện Biên), từ khi chị L đón các cháu về nuôi bản thân anh H và gia đình anh H biết nhưng cũng không ai phản đối, từ đó đến nay anh H cũng không quan tâm, hỏi han hay thăm gặp các cháu lần nào. Hội đồng xét xử xét thấy, sau khi ly hôn chị L và anh anh H đều phải có trách nhiệm trong việc chăm sóc, giáo dục, nuôi dưỡng con chung. Các tài liệu chứng cứ chị L nộp tại Tòa án là đơn xác nhận nơi chị L đang sinh sống thì chị L đã đón các 4 con chung về ở cùng với chị L từ lâu và qua biên bản xác minh tại nơi cư trú của anh H và các cháu thì đều xác nhận hiện các cháu đã được chị L đón về nuôi dưỡng, chăm sóc. Như vậy HĐXX thấy rằng trong thời gian Tòa án giao các con chung cho anh H trực tiếp trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục các cháu của anh H là chưa đảm bảo dẫn đến ảnh hưởng đến sức khỏe cũng như tâm lý của các cháu. Chị L có chỗ ở ổn định, chị L làm ruộng cùng gia đình và đi làm phụ hồ, thu nhập được khoảng 6.000.000 đồng đến 7.000.000 đồng/01 tháng. Cháu T1 và cháu N đã trên 07 tuổi và đều có nguyện vọng được ở với mẹ. Hội đồng xét xử thấy rằng việc giao các cháu Lò Thị T1, sinh ngày 22/5/2011 và Lò Văn N; sinh ngày 01/6/2014 cho chị L trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục tại thời điểm này là phù hợp vì hiện tại chị L ở cùng bố mẹ đẻ và cũng có thu nhập ổn định, có nhiều thời gian để chăm sóc, nuôi dưỡng con chung. Tại Điều 84 Luật hôn nhân gia đình năm 2014 quy định:
1. Trong trường hợp có đơn yêu cầu của cha, mẹ hoặc các nhân, tổ chức..., Tòa án có thê quyết định việc thay đôi người trực tiếp nuôi con.
2. Việc thay đổi người trực tiếp nuôi con được giải quyết khi có một trong các căn cứ sau đây: b, Người trực tiếp nuôi con không còn đủ điều kiện trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con. Xét yêu cầu của chị L xin thay đổi người trực tiếp nuôi con, đế chị được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng các con chung là có cơ sở, phù hợp với quy định của pháp luật, nên HĐXX cần chấp nhận.
[2] Đối với yêu cầu cấp dưỡng nuôi con: Chị L không yêu cầu anh H cấp dưỡng nuôi con chung. Vì vậy HĐXX không xem xét.
[3] Về nghĩa vụ chịu án phí: Theo quy định tại Điều 147 bộ luật tố tụng dân sự; khoản 2 Điều 26, Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 về lệ phí, án phí Tòa án, anh H phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự. Chị Lò Thị L được trả lại số tiền nộp tạm ứng án phí chị L đã nộp.
[4] Về quyền kháng cáo: Các đương sự được quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.
Quyết định
Căn cứ Khoản 3 Điều 28, Điều 35, Điều 39; Điều 147, Điều 271, Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ Khoản 2 Điều 81, 82, 83; khoản 1, điêm b khoản 2, khoản 3 Điều 84 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014; Căn cứ khoản 2 Điều 26 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uy ban thường vụ Quốc Hội khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; Tuyên xử:
1. Chấp nhận yêu câu khởi kiện của chị Lò Thị L (tên gọi khác: Lò Thị L1). Chị Lò Thị L được trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng các cháu Lò Thị T1, sinh ngày 22/5/2011 và Lò Văn N; sinh ngày 01/6/2014 kế từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật. Về cấp dưỡng nuôi con: Không yêu cầu Tòa án giải quyết. Anh Lò Văn H có quyền thăm nom con mà không ai được cản trở và có nghĩa vụ tôn trọng quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi con. Vì lợi ích của con, trong trường hợp có yêu cầu của cha, mẹ hoặc cá nhân, tổ chức khác theo quy định của pháp luật, Tòa án có thể quyết định thay đổi người trực tiếp nuôi con và việc cấp dưỡng nuôi con.
2. Về án phí: Anh Lò Văn H phải chịu 300.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm. H1 lại cho chị L số tiền 300.000 đồng tiền tạm ứng án phí dân sự sơ thẩm đã nộp tại biên lai số 0000143, ngày 11 tháng 3 năm 2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Điện Biên.
3. Về quyền kháng cáo: Áp dụng các Điều 271, 273 Bộ luật tố tụng dân sự chị Lò Thị L có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kế từ ngày tuyên án (ngày 08/6/2026). Anh Lò Văn H vắng mặt có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc ngày Tòa án niêm yết bản án./. Nơi nhân: - Các đương sự; THÀM PHẢN CHỦ TỘA PHIÊN TÒA - VKSNDKV2 - ĐB; - UBND xã Na Son, tỉnh ĐB (nơi ĐKKH); - THADS TĐB; - Tòa án tỉnh ĐB; - Lưu VP; - Lưu hồ sơ vu án. Trần Thị Tố L 6 THÀNH VIÊN HỘI ĐỒNG XÉT XỬ T/M