Bản án 31/2026/HNGĐ-STTranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng: Chị Thào Thị S có đơn đề nghị Tòa án nhân dân khu vực 7 – Lào Cai, tỉnh Lào Cai giải quyết không công nhận vợ chồng giữa chị với anh Châu A S. Anh Châu A S cư trú tại: Thôn C 2, xã T, tỉnh L nên vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai theo quy định tại khoản 8 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về quan hệ hôn nhân: Chị Thào Thị S và anh Châu A S đều thừa nhận: Anh chị tự nguyện chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 2008. Do không hiểu biết nên không đi đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Quan hệ giữa chị S, anh S không được pháp luật công nhận là vợ chồng nên không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ giữa vợ và chồng. Do vậy cần chấp nhận yêu cầu khởi kiện của chị Thào Thị S, tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị Thào Thị S và anh Châu A S là phù hợp quy định tại khoản 1 Điều 9, khoản 1 Điều 14, khoản 2 Điều 53 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 và điểm b, c khoản 3 Nghị quyết số 35/2000/NQ-QH10 ngày 09/6/2000 của Quốc Hội hướng dẫn thi hành Luật Hôn nhân và gia đình năm 2000.

[3] Về con chung: Chị Thào Thị S và anh Châu A S có 04 người con chung là: cháu Châu Thị D, sinh ngày 04/5/2008, cháu Châu A S, sinh ngày 30/3/2012, Châu Thị P, sinh ngày 20/12/2015, Châu Văn C, sinh ngày 30/8/2017. Chị S và anh S đều thống nhất thỏa thuận anh Châu A S là người tiếp tục nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cháu Châu A S, sinh ngày 30/3/2012, cháu Châu Văn C, sinh ngày 30/8/2017 và cháu Châu Thị P, sinh ngày 20/12/2015 cho đến khi các cháu đủ 18 tuổi. Chị S được tiếp tục nuôi dưỡng cháu Châu Thị D, sinh ngày 04/5/2008 cho đến khi cháu D đủ 18 tuổi. Về cấp dưỡng nuôi con chung: Chị S và anh S thỏa thuận, không ai phải đóng góp tiền cấp dưỡng nuôi con chung. Xét thấy nội dung thỏa thuận của các đương sự về việc nuôi con chung là không trái pháp luật và đạo đức xã hội, có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật và nguyện vọng của con chung của chị S và anh S, phù hợp quy định tại các Điều 15, 81, 82, 83 của Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014. 4

[4] Về tài sản chung và công nợ chung: Chị Thào Thị S và anh Châu A S tự thỏa thuận, không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Vì vậy, Hội đồng xét xử không xem xét, giải quyết.

[5] Về án phí dân sự sơ thẩm: Chị Thào Thị S thuộc hộ nghèo có giấy chứng nhận hộ nghèo của Ủy ban nhân dân xã Tả Phìn và có đơn xin miễn án phí. Vì vậy theo quy định tại Điều 12 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH ngày 30/12/2016 của ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí của Tòa án thì người khởi kiện chị Thào Thị S thuộc trường hợp được miễn án phí dân sự sơ thẩm.