Bản án 32/2026/HNGĐ-STTranh chấp về nuôi con, chia tài sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn hoặc hủy kết hôn trái pháp luật

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng: Chị Cứ Thị C khởi kiện đề nghị Tòa án không công nhận quan hệ vợ chồng, tranh chấp về nuôi con với anh Giàng A P, có địa chỉ tại tổ dân phố H, phường S, tỉnh Lào Cai.

Căn cứ vào khoản 1 Điều 28, khoản 1 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự; Nghị quyết số 81/2025/UBTVQH15 ngày 27 tháng 6 năm 2025 của Uỷ ban thường vụ Quốc Hội, về việc thành lập tòa án nhân dân cấp tỉnh, tòa án nhân dân khu vực; quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của tòa án nhân dân cấp tỉnh, tòa án nhân dân khu vực. Xác định quan hệ pháp luật giải quyết là “Không công nhận quan hệ vợ chồng, tranh chấp nuôi con chung” thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 7 - Lào Cai. Anh Giàng A P và chị Cứ Thị C có đơn xin xét xử vắng mặt, nên Hội đồng xét xử xét xử vắng mặt các đương sự theo quy định pháp luật. 2

[2] Về quan hệ hôn nhân: Anh Giàng A P và chị Cứ Thị C chung sống với nhau như vợ chồng từ năm 2010 trên cơ sở tự nguyện, đủ điều kiện kết hôn theo quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, anh chị không thực hiện việc đăng ký kết hôn theo quy định tại Điều 9 Luật Hôn nhân và gia đình. Theo xác nhận ngày 08 tháng 5 năm 2026 của y ban nhân dân phường Sa Pa, tỉnh Lào Cai, anh chị có chung sống với nhau như vợ chồng tại địa phương nhưng không đăng ký kết hôn.

Do đó, quan hệ giữa anh Giàng A P và chị Cứ Thị C không làm phát sinh quyền, nghĩa vụ của vợ chồng theo quy định của pháp luật. Căn cứ Điều 14, Điều 15 và khoản 2 Điều 53 Luật Hôn nhân và gia đình, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu của chị Cứ Thị C, tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị Cứ Thị C và anh Giàng A P.

[3] Về con chung: Trong thời gian chung sống, chị Cứ Thị C và anh Giàng A P có 02 con chung là cháu Giàng Văn T, sinh ngày 01 tháng 01 năm 20xx và cháu Giàng Thu H, sinh ngày 28 tháng 7 năm 20xx. Quá trình giải quyết vụ án, anh Giàng A P và chị Cứ Thị C thống nhất giao cả hai cháu cho anh Giàng A P trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng và giáo dục. Xét thấy sự thỏa thuận của các đương sự là tự nguyện, phù hợp với nguyện vọng của các cháu và bảo đảm quyền lợi của con chưa thành niên nên Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu của chị Cứ Thị C. Về cấp dưỡng nuôi con: Các đương sự thống nhất chị Cứ Thị C không phải cấp dưỡng nuôi con. Đây là sự tự nguyện của các bên nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.

[4] Về tài sản chung: Anh Giàng A P và chị Cứ Thị C không yêu cầu Tòa án giải quyết.

[5] Về án phí: Chị Cứ Thị C phải chịu án phí hôn nhân gia đình sơ thẩm theo quy định pháp luật.