Bản án 35/2026/HNGĐ-STVụ án ly hôn do nguyên nhân khác

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên toà, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên toà, ý kiến đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định.

[1] Về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền: + Về quan hệ tranh chấp: Căn cứ đơn khởi kiện của bà Trần Thúy H đề ngày 09/12/2025, Tòa án nhân dân khu vực 4 – Đắk Lắk xác định quan hệ pháp luật đang tranh chấp là: “Ly hôn, tranh chấp về nuôi con” được quy định tại khoản 1 Điều 28 của Bộ luật Tố tụng dân sự. + Về thẩm quyền: Tại thời điểm bà Trần Thúy H khởi kiện bị đơn ông Trần Duy T cư trú tại xã Krông P, tỉnh Đắk Lắk. Do vậy, căn cứ Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án nhân dân khu vực 4 – Đắk Lắk thụ lý và giải quyết vụ án là đúng thẩm quyền.

[2] Về tố tụng: Tại phiên tòa lần thứ nhất bị đơn ông Trần Duy T vắng mặt không có lý do, Tòa án đã hoãn phiên tòa và tiếp tục tống đạt Giấy triệu tập tham gia phiên tòa và Quyết định hoãn phiên tòa cho ông Trần Duy T.

Tuy nhiên, tại phiên tòa hôm nay ông T vẫn vắng mặt không có lý do, bà Trần Thúy H có đơn xin xét xử vắng mặt. Căn cứ Điều 227 và Điều 228 Bộ luật tố tụng dân sự HĐXX 3 xét xử vắng mặt bà H và ông T.

[3] Về nội dung vụ án: [3.1] Về quan hệ hôn nhân: Bà Trần Thúy H và ông Trần Duy T chung sống với nhau trên cơ sở tự nguyện, có đăng ký kết hôn tại Uỷ ban nhân dân thị trấn Phước A, huyện Krông P, (nay là UBND xã Krông P) tỉnh Đắk Lắk theo Giấy chứng nhận kết hôn số 80, ngày 21 tháng 05 năm 2015. Như vậy, hôn nhân của ông, bà là hợp pháp được pháp luật công nhận.

Tuy nhiên, sau khi kết hôn ông T và bà H sống hạnh phúc được một thời gian thì phát sinh mâu thuẫn. Nguyên nhân là do vợ chồng cùng quan điểm sống, không có tiếng nói chung, nên thường xuyên cải nhau. Từ mâu thuẫn nhỏ ban đầu nhưng vợ chồng không dàn xếp được dẫn đến mâu thuẫn, chiến tranh lạnh, mâu thuẫn kéo dài không hàn gắn được. Đến giữa năm 2025 thì ông T về Krông P sống, vợ chồng sống ly thân nhau từ đó đến nay, không quan tâm chăm sóc nhau nữa. Quá trình tố tụng, Tòa án đã tiến hành hòa giải để hàn gắn tình cảm vợ chồng, nhưng ông T không đến Tòa án nên không tiến hành hòa giải được. Bà Trần Thúy H vẫn giữ nguyên yêu cầu xin ly hôn với ông T. Kết quả xác minh tại chính quyền địa phương xã Krông P nơi ông T đang cư trú thể hiện, sau khi kết hôn thì bà H và ông T chỉ sinh sống tại địa phương một thời gian ngắn thì vợ chồng ông T rời địa phương đi làm ăn.

Tuy nhiên, từ năm 2024 đến nay chỉ có ông T quay về địa phương sinh sống, còn vợ con ông T thì không thấy về lại địa phương. Điều này chứng tỏ hôn nhân giữa bà H và ông T không hạnh phúc, mục đích hôn nhân không đạt. Do vậy, HĐXX áp dụng khoản 1 Điều 56 Luật hôn nhân gia đình cho bà H ly hôn ông Trần Duy T là phù hợp. [3.2] Về con chung: Quá trình chung sống bà Trần Thúy H và ông Trần Duy T có hai người con chung là cháu Trần Vũ Q A1, sinh ngày 07/8/2017 và cháu Trần Vũ Q A, sinh ngày 01/04/2019. Từ ngày bà H và ông T ly thân nhau đến nay cháu A1 và cháu A đang sống với bà H. Quá trình giải quyết vụ án bà Trần Thúy H có nguyện vọng xin nuôi cả cháu A1 và cháu A, bản thân cháu A1 và cháu A cũng có nguyện vọng xin được sống với bà H. Xét việc giao con chung cho ai nuôi dưỡng khi bố mẹ ly hôn cần xem xét quyền lợi mọi mặt của các cháu. Hiện tại cháu A1 và cháu A còn nhỏ, các cháu cần sự quan tâm chăm sóc ân cần của người mẹ, từ ngày ông T, bà H ly thân đến nay hai cháu đang sống ổn định với bà H. Để tránh làm thay đổi môi trường sống, ảnh hưởng tâm lý của các cháu khi bố mẹ ly hôn. HĐXX cần giao cháu Trần Vũ Q A1, sinh ngày 07/8/2017 và cháu Trần Vũ Q A, sinh ngày 01/04/2019 cho bà Trần Thúy H trực tiếp chăm sóc nuôi dưỡng, giáo dục cho đến khi hai cháu tròn 18 tuổi là phù hợp. [3.3] Về cấp dưỡng tiền nuôi con chung: Trong đơn khởi kiện bà Trần Thuý H yêu cầu ông Th cấp dưỡng mỗi tháng 6.000.000đồng để nuôi cháu A1 và cháu A. Quá trình giải quyết vụ án bà H yêu cầu ông Th cấp dưỡng tiền nuôi con chung theo quy định của pháp luật. HĐXX xét thấy hiện tại cháu A1 và cháu A chưa 4 thành niên, chưa có khả năng tự lập. Do vậy, bà H yêu cầu ông Th cấp dưỡng tiền nuôi con chung là phù hợp. Khoản 2 Điều 82, khoản 1 Điều 107, Điều 110 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định: “Cha, mẹ không trực tiếp nuôi con có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con; Cha, mẹ có nghĩa vụ cấp dưỡng cho con chưa thành niên trong trường hợp không sống chung với con”. Do đó cần buộc ông T phải có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cháu A1 và cháu A là phù hợp. Về mức cấp dưỡng: Theo quy định tại Điều 116 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014: “Mức cấp dưỡng do người có nghĩa vụ cấp dưỡng và người được cấp dưỡng hoặc người giám hộ của người đó thỏa thuận căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng; nếu không thỏa thuận được thì yêu cầu Tòa án giải quyết”, đồng thời căn cứ theo quy định tại Điều 7 Nghị quyết số 01/2024/NQ-HĐTP ngày 16/5/2024 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao: “Tiền cấp dưỡng cho con là toàn bộ chi phí cho việc nuôi dưỡng, học tập của con và do các bên thỏa thuận. Trường hợp các bên không thoả thuận được thì Tòa án quyết định mức cấp dưỡng căn cứ vào thu nhập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng. Mức cấp dưỡng do Tòa án quyết định nhưng không thấp hơn một nửa tháng lương tối thiểu vùng tại nơi người cấp dưỡng đang cư trú cho mỗi tháng đối với mỗi người con”. Bà H không cung cấp được tài liệu chứng cứ chứng minh thu nhập bình quân mỗi tháng của ông T là bao nhiêu. Mặt khác quá trình giải quyết vụ án bà H yêu cầu ông Th cấp dưỡng tiền nuôi con theo quy định của pháp luật. Biết rằng, tại thời điểm xét xử thì tháng lương tối thiểu vùng tại nơi người cấp dưỡng là ông T đang cư trú (xã Krông P thuộc vùng IV) là 3.700.000 đồng.

Vì vậy, ông T phải có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cháu A1 và cháu A mỗi tháng là 1.850.000đồng/tháng/cháu (tương đương 1/2 mức lương tối thiểu vùng tại nơi người cấp dưỡng đang cư trú) x 02 cháu = 3.700.000 đồng.

Tuy nhiên, xét nhu cầu thực tế của cháu A1 và A, mức cấp dưỡng 1.850.000đồng/tháng/cháu không đảm bảo nhu cầu thiết yếu của các cháu. Do vậy, HĐXX buộc ông Trần Duy T có nghĩa vụ cấp dưỡng cho cháu A1 và cháu A 2.000.000đ/cháu/tháng cho đến khi cháu A1 và cháu A đủ 18 tuổi là phù hợp. [3.4] Về tài sản chung và nợ chung: Quá trình giải quyết vụ án bà Trần Thuý H không yêu cầu Toà án giải quyết. Mặt khác, trong quá trình giải quyết vụ án, ông T cũng không có văn bản trình bày là ông và bà H có tài sản chung và nợ chung nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.

[4] Về án phí: Căn cứ Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Buộc bà Trần Thúy H phải chịu tiền án phí hôn nhân sơ thẩm. Ông Trần Duy T phải chịu án phí cấp dưỡng theo quy định của pháp luật.

[5] Xét quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 4 – Đắk Lắk tại phiên tòa là tương đối phù hợp nên HĐXX cần chấp nhận.