Bản án 63/2026/HNGĐ-STTranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thầm tra tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định: Về tố tụng:

[1] Về thấm quyền giải quyết: Bà Trần Thị T khởi kiện ông Phùng Đình Đ yêu cầu giải quyết thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn, bị đơn có địa chỉ cư trú tại ấp Q, xã N, Thành phố Hồ Chí Minh;

Căn cứ vào các Điều 28, 35, 39 của Bộ luật Tô tụng dân sự; khoản 2 Điêu 1 của Nghị quyêt sô 85/2025/QH15 ngày 25-6-2025 của Quốc hội: Luật sửa đối, bố sung một số điều của Bộ Luật tố tụng dân sự, Luật Tố tụng hành chính, Luật Tư pháp người chưa thành niên, Luật Phá sản và Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực MB - Thành phố Hồ Chí Minh, quan hệ pháp luật của vụ án là "Tranh chấp về thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn".

[2] Xét xử vắng mặt đương sự: Tòa án triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai thạm gia phiên tòa, bị đơn vắng mặt không có lý do, không có đơn đề nghị xét xử vắng mặt. Nguyên đơn bà Trần Thị T có đơn xin xét xử vắng mặt. Căn cứ khoản 2 Điều 227, khoản 1 Điều 228, Điều 238 của Bộ luật Tố ttụng dân sự, Hội đồng xét xử tiến hành phiên tòa xét xử vắng mặt nguyên đơn bà T, bị đơn ông Đ. Về nội dung vụ án:

[3] Lý do bà T yêu cầu thay đổi người nuôi con là do ông Đ chăm sóc, nuôi dạy cháu N không tốt, thường xuyên nhậu nhẹt, không chăm sóc cháu N mà để cháu cho bà nội đã lớn tuổi nuôi dưỡng và chăm sóc. Ông Đ không cho cháu N đi học và không có công việc, thu nhập ổn định để chăm sóc cháu N. Hiện nay cháu N đã về sống với bà T, cháu có nguyện vọng muốn sống cùng mẹ.

[4] Xét thấy lời trình bày của bà T một phần có căn cứ, theo văn bản trả lời xác minh số 47/CAX-CSKV ngày 29/12/2025 của Công an xã N cung cấp, ông Đ có đăng ký hộ khẩu tại ấp Q, xã N, Thành phố Hồ Chí Minh nhưng thực tế không thường xuyên cư trú tại địa phương, không thực hiện khai báo tạm vắng tại cơ quan công an xã N, hiện nay ông Đ chuyển đi đâu cơ quan không rõ. Điều này cho thấy ông Đ không có nơi cư trú ổn định, không sống cùng cháu N nên không thể thường xuyên trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cháu như Quyết định công nhận thuận tình ly hôn và sự thỏa thuận của các đương sự số 44/2019/HNGĐ-ST 2 ngày 05/3/2019 của Tòa án nhân dân huyện Châu Đức, tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (nay là Tòa án nhân dân khu vực MB - Thành phố Hồ Chí Minh) đã tuyên.

Xét thấy, ông Đ đã được Tòa án giao quyền chăm sóc cháu N nhưng để cháu ở nhà với bà nội trong khi bà đã lớn tuổi và sức khỏe yếu là không đảm bảo an toàn, điều kiện phát triên cho cháu N.

[5] Theo lời khai của bà T và cháu N có tại hồ sơ, mỗi lần ông Đ uống rượu về nếu cháu làm gì không vừa ý là lại đánh cháu. Khoảng tháng 9/2025, sau khi ông Đ uống rượu đã có hành vi đánh cháu N1 nên cháu đã bỏ trốn. Căn cứ Điều 69 Luật hôn nhân và gia đình 2014 quy định về quyền và nghĩa vụ của cha mẹ đối với con cái: "cha mẹ phải có nghĩa vụ yêu thương, tôn trọng ý kiến của con, chăm lo, giáo dục con, trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của con. Cha mẹ không được phân biệt đối xử với con trên cơ sở giới hoặc theo tình trạng hôn nhân của cha mẹ không được lạm dụng sức lao động của con, không được xúi giục, ép buộc con làm việc trái pháp luật, trái đạo đức xã hội". Điều 2 Luật phòng, chống bạo lực gia đình 2007 nêu rõ các hành vi bị cấm, bao gồm: "hành hạ, ngược đãi, đánh đập hoặc hành vi cố ý khác xâm hại đến sức khoẻ đến các thành viên trong gia đình". Điều 6 Luật trẻ em năm 2016 quy định hành vi bị nghiêm cấm đánh đập trẻ em. Theo các quy định nêu trên thì cách giáo dục con của ông Đ đều không phù hợp theo quy định pháp luật và chuẩn mực, xâm phạm đến quyền của trẻ em được pháp luật bảo vệ.

[6] Xét hồ sơ học bạ và xác nhận của Trường tiểu học S thể hiện từ năm 2021 cháu N theo học tại Trường tiêu học S, tuy nhiên đến học kỳ năm 2024-2025 cháu đã nghỉ học do hoàn cảnh gia đình. Việc cháu N không đi học lớp 4 học kỳ 2024- 2025 là ảnh hưởng trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của cháu.

[7] Bà T trình bày, khoảng tháng 9/2025, sau khi cháu N bỏ trốn được công an tìm về, bà đã nhờ công an làm việc với ông Đ và ông Đ đã đồng ý tạm thời giao cháu N cho bà T nuôi dưỡng, cháu N đã về sống với bà T cho đến nay, hiện nay cháu có nguyện vọng muốn sống với bà T không muốn quay về sống với ông Đ. Căn cứ khoản 2 Điều 81 Luật hôn nhân và gia đình quy định "Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bện sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con" '. Xét thấy hiện nay cháu N đã lớn nên Hội đồng xét xử cần xem xét nguyện vọng của cháu muốn sống cùng mẹ là có căn cứ.

[8] Khi xem xét giao quyền nuôi con thì ngoài những nhận định nêu trên thì Hội đồng còn xem xét về điều kinh tế hai bên. Xét thấy bà T mặc dù không có nhà riêng nhưng bà có thu nhập ổn định hơn ông Đ, có tài khoản tiết kiệm, mặc dù đang ở trọ nhưng điều kiện ổn định nên giao cháu N cho bà T là hợp tình, hợp lý. Từ những nhận định nêu trên Hội đồng xét xử giao cháu N cho bà T trực tiếp nuôi dưỡng là có cơ sở chấp nhận.

[9] Về cấp dưỡng nuôi con: Đương sự không yêu cầu nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.

[10] Ý kiến của Kiểm sát viên tham gia phiên tòa đề nghị Hội đồng xét xử 3 chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có cơ sở và phù hợp với quy định của pháp luật. chịu toàn bộ án phí.

Vì các lẽ trên;

[11] Về án phí: Do yêu cầu của nguyên đơn được chấp nhận nên bị đơn phải