Bản án 234/2025/DS-PTTranh chấp đất đai

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, trên cơ sở ý kiến trình bày của các bên đương sự và ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Phú Thọ, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của ông Trần Quang T1 - người đại diện theo ủy quyền của bị đơn ông Tạ Văn Đ, bà Nguyễn Thị Thu H và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Tạ Đức N - được nộp trong thời hạn luật định, nội dung kháng cáo hợp lệ nên được xem xét, giải quyết theo thủ tục phúc thẩm. Tại phiên tòa phúc thẩm, ông Trần Quang T1 (người đại diện theo ủy quyền của bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan) và bị đơn ông Tạ Văn Đ đề nghị đưa ông Phùng Ngọc M tham gia vụ án với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, vì ông M là người đã trả nợ khoản vay của ông Tạ Xuân L1 và mua đấu giá tài sản thế chấp từ Ngân hàng N2 - Chi nhánh huyện L. Hội đồng xét xử xét thấy: Ông Phùng Ngọc M không phải là bên trực tiếp tham gia vào các hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất giữa ông Tạ Văn Đ, bà Nguyễn Thị Thu H với anh Tạ Đức N đang bị tranh chấp vô hiệu. Theo các tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án thể hiện ông M là người đã tất toán khoản vay của ông Tạ Xuân L1 tại Ngân hàng, nhưng không có tài liệu, chứng cứ nào thể hiện việc ông M mua đấu giá tài sản thế chấp từ Ngân hàng, sau đó đã bán lại cho anh N; toàn bộ giao dịch chỉ thể hiện qua hợp đồng tặng cho.

Do đó, sự tham gia của ông M không cần thiết để giải quyết tranh chấp về tính vô hiệu của hợp đồng tặng cho, và không ảnh hưởng đến quyền lợi của các đương sự hiện tại. Tại phiên toà phúc thẩm đại diện Ngân hàng N2 chi nhánh L2 trình bày: Trên cơ sở đơn đề nghị tự bán tài sản thế chấp của ông Đ gửi Ngân hàng, Ngân hàng đã lập Văn bản thoả thuận ngày 10/3/2017 (bút lục 493) theo đề nghị của ông Đ, bà H, ông L1 và ông M để ông M nộp tiền vào tài khoản ngân hàng M1 tất toán khoản vay của ông L1 (theo Giấy nộp tiền ngày 10/3/2017 và ngày 29/3/2017 (bút lục 490, 491). Ngân hàng không đứng ra bán tài sản thế chấp của ông Đ, bà H cho ông M, việc ông Đ bà H có bán tài sản thế chấp trên cho ông M hay không ngân hàng không nắm được nên việc đề nghị đưa ông M tham gia tố tụng với tư cách là người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan tại giai đoạn phúc thẩm là không có cơ sở, Hội đồng xét xử không chấp nhận đề nghị này. Ông Phùng Ngọc M và ông Tạ Xuân L1 nếu có tranh chấp thì giải quyết bằng vụ án khác. 11

[2] Về nội dung vụ án: 2.1. Xét yêu cầu kháng cáo của ông Trần Quang T1: Ông Trần Quang T1 kháng cáo cho rằng bản án sơ thẩm không có cơ sở khi tuyên bố hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất vô hiệu, vì tại thời điểm ký hợp đồng cho tặng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất ngày 15/5/2017 giữa ông Tạ Văn Đ, bà Nguyễn Thị Thu H với anh Tạ Đức N, 07 thửa đất đã được thế chấp tại Ngân hàng N2 - Chi nhánh huyện L từ năm 2011 để đảm bảo cho khoản vay của ông Tạ Xuân L1. Theo ông T1, việc xử lý tài sản bảo đảm là do Ngân hàng thực hiện, vợ chồng ông Đ, bà H không nhận được khoản tiền nào từ việc xử lý này, và hợp đồng tặng cho chỉ là thủ tục hình thức để chuyển quyền từ vợ chồng ông Đ sang anh N sau khi ông Phùng Ngọc M mua đấu giá từ Ngân hàng và bán lại cho anh N.

Do đó, không có hành vi tẩu tán tài sản nhằm trốn tránh nghĩa vụ thi hành án đối với ông Nguyễn Hữu H1 và bà Nguyễn Thị Thu H, và thi hành án dân sự không thể kê biên, cưỡng chế tài sản đã thế chấp trước khi có Quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự số 06/2014/QDST- DS ngày 15/4/2014 của Tòa án nhân dân huyện Lâm Thao. Hội đồng xét xử xét thấy: Quan hệ tranh chấp là “Yêu cầu tuyên bố hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất vô hiệu và hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất” theo quy định tại khoản 3 Điều 26 Bộ luật Tố tụng dân sự. Bản án sơ thẩm đã phân tích, nhận định rõ ràng và có căn cứ về việc hợp đồng tặng cho quyền sử dụng đất ngày 15/5/2017 giữa ông Tạ Văn Đ, bà Nguyễn Thị Thu H (bên tặng cho) và anh Tạ Đức N (bên nhận tặng cho) đối với 02 thửa đất số 471 và 472, tờ bản đồ số 05, tại khu A, thị trấn H, huyện L, tỉnh Phú Thọ là vô hiệu do giả tạo (theo Điều 124 Bộ luật Dân sự 2015) và vi phạm điều cấm của pháp luật (theo Điều 123 Bộ luật Dân sự 2015), nhằm trốn tránh nghĩa vụ thi hành án theo Điều 75, 90 Luật Thi hành án dân sự và Điều 24 Nghị định 62/2015/NĐ- CP. Cụ thể: Tại thời điểm ký hợp đồng tặng cho ngày 15/5/2017, ông Đ và bà H đã có nghĩa vụ trả nợ 2.450.000.000 đồng theo Quyết định công nhận sự thỏa thuận số 06/2014/QDST-DS ngày 15/4/2014 có hiệu lực pháp luật, và Chi cục Thi hành án dân sự huyện Lâm Thao đã ban hành Quyết định thi hành án số 27/QĐ-CCTHADS ngày 06/5/2016 yêu cầu thi hành 806.500.000 đồng, đồng thời thông báo cho ông Đ, bà H. Việc thế chấp 07 thửa đất từ năm 2011 không loại trừ trách nhiệm thi hành án, ông Đ và bà H vẫn là người phải thi hành án và không được phép chuyển dịch tài sản mà không sử dụng khoản tiền thu được để thi hành án (khi không có tài sản khác đủ đảm bảo). Lời khai của ông Đ, anh N và ông M cho thấy không có chứng cứ chứng minh giao dịch chuyển nhượng thực tế từ ông M sang anh N; toàn bộ hồ sơ chỉ thể hiện hợp đồng tặng cho từ ông Đ, bà H sang anh N, mà không phải hợp đồng chuyển nhượng. Điều này chứng tỏ hợp đồng tặng cho là giả tạo để che giấu bản chất chuyển nhượng, nhằm tẩu tán tài sản trốn tránh thi hành án. Về yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: Bản án sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu hủy 02 Giấy chứng nhận số CH 934730 và CH 934731 12 cấp ngày 19/5/2017 cho anh N, mà chỉ yêu cầu các bên liên hệ cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh biến động đất đai theo Công văn số 64/TANDTC-PC ngày 03/4/2019 của Tòa án nhân dân tối cao, là phù hợp. Việc rút một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đối với 05 thửa đất còn lại và đình chỉ giải quyết cũng đúng quy định tại Điều 244 Bộ luật Tố tụng dân sự. Kháng cáo của ông T1 không đưa ra chứng cứ mới nào bác bỏ được nhận định của bản án sơ thẩm, nên không có căn cứ chấp nhận.

Do đó, cần giữ nguyên bản án sơ thẩm. 2.2. Về hậu quả hợp đồng vô hiệu và quyền lợi của ông Đặng Văn N1, bà Vũ Thị H2: Bản án sơ thẩm không xem xét giải quyết hậu quả do các bên không yêu cầu, và chỉ đưa ông N1, bà H2 tham gia với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan mà không giải quyết tranh chấp chuyển nhượng từ anh N sang ông bà do không có yêu cầu độc lập là phù hợp với Điều 131 Bộ luật Dân sự và Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự. 2.3. Về chi phí tố tụng: Bản án sơ thẩm ghi nhận nguyên đơn tự nguyện chịu toàn bộ chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá (10.300.000 đồng) là phù hợp.

[3] Về án phí dân sự phúc thẩm: Bị đơn ông Tạ Văn Đ là người cao tuổi nên được miễn án phí dân sự phúc thẩm. Bị đơn bà Nguyễn Thị Thu H và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Tạ Đức N phải chịu án phí dân sự phúc thẩm theo quy định tại khoản 1 Điều 29 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14, do kháng cáo của người đại diện theo ủy quyền không được chấp nhận.

[4] Các nội dung khác của bản án sơ thẩm không bị kháng cáo, kháng nghị, Hội đồng xét xử không xem xét.

[5] Quan điểm của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Phú Thọ tại phiên tòa phúc thẩm về việc giữ nguyên Bản án sơ thẩm là phù hợp với các quy định của pháp luật và tình tiết vụ án.