Bản án 22/2026/DS-PTTranh chấp đất đai
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận kháng cáo của bà Nguyễn Thị N, Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 1515/QĐ-VKS-DS ngày 26/6/2025 của Viện trưởng kiểm sát nhân dân tỉnh B (nay là Viện trưởng kiểm sát nhân dân tỉnh G). Hủy Bản án dân sự sơ thẩm số 18/2025/DS-ST ngày 17/6/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định (nay là Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai). Giao hồ sơ cho Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai để xét xử sơ thẩm lại đúng quy định pháp luật…
Nhận định của Tòa án
:
[1] Tại phiên tòa người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án vắng mặt. Thấy đây là phiên tòa phúc thẩm lần thứ hai, những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đều có lời trình bày trong hồ sơ vụ án nên thấy việc vắng mặt của những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan không ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án.
[2] Ngày 31/01/2024, Ủy ban nhân dân huyện H, tỉnh Bình Định có Thông báo số 17/TB-UBND để thu hồi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho hộ ông Nguyễn Văn A, địa chỉ thường trú: thôn M, xã Â, huyện H, với lý do đã cấp không đúng quy định, trong đó có thửa đất số 542, tờ bản đồ số 08, diện tích 500m2, loại đất trồng lúa. Ngày 25/3/2024, Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện H ban hành Quyết định số 1373/QĐ-UBND giải quyết đơn khiếu nại của bà Phan Thị T, có nội dung: Không công nhận toàn bộ nội dung đơn của bà Phan Thị T khiếu nại Thông báo số 17/TB-UBND ngày 31/01/2024 của UBND huyện H về việc thu hồi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho hộ ông Nguyễn Văn A. Tại Điều 14 Luật khiếu nại quy định quyền, nghĩa vụ của người giải quyết khiếu nại lần đầu. Tài Điều 18 Luật Khiếu nại quy định thẩm quyền của Chủ tich Ủy ban nhân dân cấp huyện. “1. Giải quyết khiếu nại lần đầu đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính của mình.
2. Giải quyết khiếu nại lần hai đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, Thủ trưởng cơ quan thuộc Ủy ban nhân dân cấp huyện đã giải quyết lần đầu nhưng còn khiếu nại hoặc khiếu nại lần đầu đã hết thời hạn nhưng chưa được giải quyết.” Đối chiếu quy định trên thì việc giải quyết khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính của Ủy ban nhân dân huyện H là thuộc thẩm quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện H. 5 Quyết định số 1373/QĐ-UBND là do ông Nguyễn Xuân P- Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện H ký thay Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện H. Tòa án cấp sơ thẩm thụ lý yêu cầu khởi kiện của bà Phan Thị T và quyết định hủy Quyết định số 1373/QĐ-UBND ngày 25/3/2024 nhưng không đưa Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện H vào tham gia tố tụng là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng. Vấn đề không đưa Chủ tịch Ủy ban nhân dân huyện H vào tham gia tố tụng thì cấp phúc thẩm không thể khắc phục nên cần phải hủy bản án dân sự sơ thẩm.
[3] Theo Thông báo số 17/TB-UBND ngày 31/01/2024 thì Ủy ban nhân dân huyện H đã thu hồi Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho hộ ông Nguyễn Văn A, địa chỉ thường trú: thôn M, xã Â, huyện H, với lý do đã cấp không đúng quy định, trong đó có thửa đất số 542, tờ bản đồ số 08, diện tích 500m2, loại đất trồng lúa. Tòa án cấp sơ thẩm đã nhận định: “việc hộ cụ S canh tác nhầm trên thửa đất khác là do lỗi của chính quyền địa phương và hộ cụ S canh tác trên thửa đất này nên được hưởng lợi từ việc canh tác, sản xuất từ năm 1997 cho đến khi thửa đất bị thu hồi nên không bị ảnh hưởng gì về quyền lợi. Hơn nữa, Ủy ban nhân dân huyện H, thu hồi thửa đất trong khi bà N không được cấp quyền sử dụng đất và thửa đất vẫn thuộc quyền sử dụng của hộ bà T.
Do đó, việc UBND huyện H không chấp nhận nội dung khiếu nại của bà T là trái với quy định của pháp luật” để từ đó chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà T hủy Quyết định số 1373/QĐ-UBND. Tại khoản 1 Điều 193 Luật tố tụng hành chính quy định thẩm quyền của Hội đồng xét xử: “1. Hội đồng xét xử xem xét tính hợp pháp của quyết định hành chính, hành vi hành chính, quyết định kỷ luật buộc thôi việc, quyết định giải quyết khiếu nại về quyết định xử lý vụ việc canh tranh, quyết định giải quyết khiếu nại trong hoạt động kiểm toán nhà nước, danh sách cử tri bị khởi kiện, quyết định giải quyết khiếu nại và văn bản quy phạm pháp luật có liên quan”. Đối chiếu quy định trên, thì Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét đánh giá tính hợp pháp của Thông báo số 17/TB-UBND ngày 31/01/2024 về phần hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 542, tờ bản đồ số 08 nên dẫn đến thực trạng quyết định số 1373/QĐ-UBND đã bị hủy (giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của hộ ông A vẫn còn hiệu lực), nhưng Thông báo số 17/TB-UBND vẫn đang tồn tại (giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của hộ ông A đã bị thu hồi) là không giải quyết toàn diện vụ án.
[4] Án phí dân sự phúc thẩm: Do kháng cáo được chấp nhận nên bà Nguyễn Thị N không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.
Quyết định
Căn cứ khoản 3 Điều 308, Điều 310, khoản 6 Điều 313, Điều 148 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. 6
1. Chấp nhận kháng cáo của bà Nguyễn Thị N, Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 1515/QĐ-VKS-DS ngày 26/6/2025 của Viện trưởng kiểm sát nhân dân tỉnh B (nay là Viện trưởng kiểm sát nhân dân tỉnh G). Hủy Bản án dân sự sơ thẩm số 18/2025/DS-ST ngày 17/6/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định (nay là Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai). Giao hồ sơ cho Tòa án nhân dân tỉnh Gia Lai để xét xử sơ thẩm lại đúng quy định pháp luật. Áp dụng Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội khóa 14 về án phí, lệ phí Tòa án.
2. Án phí dân sự phúc thẩm: Bà Nguyễn Thị N không phải chịu án phí dân sự phúc thẩm.
3. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.