Bản án 288/2026/DS-PTTranh chấp hợp đồng thuê tài sản
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận một phần kháng cáo của nguyên đơn là Công ty C1. Sửa một phần Bản án dân sự sơ thẩm số 34/2025/DS-ST ngày 04 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân khu vực 12 – Cần Thơ về trách nhiệm bảo lãnh của người có 6 quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.
Nhận định của Tòa án
Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng, Hội đồng xét xử nhận định:
[1] Về tố tụng: Đơn kháng cáo của nguyên đơn nộp trong hạn luật định vả đóng tạm ứng án phí theo quy định nên được xem xét theo trình tự phúc thẩm.
[2] Xét nội dung kháng cáo của nguyên đơn về yêu cầu thanh toán số nợ gốc và lãi: Nguyên đơn yêu cầu bị đơn phải trả tổng số tiền vốn gốc và lãi là 504.287.208đồng. Nhưng xét thấy, tài sản thuê đã được Công ty thu hồi vào ngày 01/4/2023 và thanh lý ngày 04/7/2023 với giá 1.200.000.000 đồng để cấn trừ nợ. Theo đó, dư nợ gốc sau khi cấn trừ chỉ còn lại 77.883.253 đồng. Ngoài ra, bị đơn cũng đã thanh toán được 02 kỳ đầu theo lịch trả góp của Công ty đưa ra. Thế nhưng, nguyên đơn lại đòi bị đơn phải trả tiền lãi trong suốt thời gian thuê tài chính theo hợp đồng thuê tài chính là chưa phù hợp. Xác định tiền lãi bị đơn còn phải trả được tính, cụ thể như sau: - Từ ngày 25/02/2023 đến ngày 03/7/2023: 1.381.049.447 đồng x 13,21%/năm = 65.323.639 đồng (1). - Từ ngày 04/7/2023 đến ngày 04/9/2025: 77.883.253đồng x 13,21%/năm = 22.274.610 đồng (2). Tổng cộng: (1) + (2) = 87.598.249 đồng. Như vậy, ông P phải trả cho nguyên đơn số tiền còn nợ tổng cộng: 165.481.502 đồng, trong đó, tiền vốn 77.883.253 đồng, tiền lãi trong hạn là 87.598.249 đồng. Cấp sơ thẩm căn cứ vào quá trình thực hiện hợp đồng, bị đơn thanh toán qua các đợt và việc nguyên đơn thu hồi tài sản cho thuê, bán tài sản cấn trừ nợ để xác định nghĩa vụ còn lại của bị đơn số tiền gốc và lãi tổng cộng 165.481.502 đồng như nêu trên là phù hợp.
Vì vậy, nguyên đơn kháng cáo yêu cầu bị đơn trả số nợ lãi 426.403.955 đồng là không đủ cơ sở để chấp nhận.
Do đó, Hội đồng xét xử cần giữ nguyên bản án sơ thẩm về số nợ bị đơn phải trả.
[3] Xét kháng cáo của nguyên đơn về trách nhiệm bảo lãnh của bà Nguyễn Hồng T: 5
Xét thấy, ngày 09/11/2022, bà Nguyễn Hồng T đã ký Thư bảo lãnh cá nhân để đảm bảo cho mọi nghĩa vụ của bên thuê là ông Nguyễn Minh P. Việc ký kết Thư bảo lãnh này cũng là điều kiện để nguyên đơn ký kết hợp đồng cho thuê tài chính với ông P. Điều 335 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về Bảo lãnh: “1. Bảo lãnh là việc người thứ ba (sau đây gọi là bên bảo lãnh) cam kết với bên có quyền (sau đây gọi là bên nhận bảo lãnh) sẽ thực hiện nghĩa vụ thay cho bên có nghĩa vụ (sau đây gọi là bên được bảo lãnh), nếu khi đến thời hạn thực hiện nghĩa vụ mà bên được bảo lãnh không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ.” Điều 342 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về Trách nhiệm dân sự của bên bảo lãnh: “1. Trường hợp bên được bảo lãnh không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ thì bên bảo lãnh phải thực hiện nghĩa vụ đó.” Tòa án cấp sơ thẩm nhận định: “…Thư bảo lãnh không thể hiện rõ tài sản bảo lãnh; ông P và bà T là vợ chồng và ông P vẫn đồng ý trả số tiền còn nợ cho Công ty C1…” để không buộc trách nhiệm của bà T trả nợ theo đúng nghĩa vụ của người bảo lãnh là không phù hợp với quy định tại Điều 335 và 342 của Bộ luật Dân sự năm 2015 nêu trên. Bởi lẽ, bảo lãnh là một cam kết về nghĩa vụ tài sản, khi phát sinh nghĩa vụ, bên bảo lãnh phải sử dụng tài sản thuộc sở hữu của mình để thanh toán cho bên nhận bảo lãnh trong giai đoạn thi hành án. Ông P cam kết thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho nguyên đơn nhưng trên thực tế thì chưa thi hành.
Do đó, việc buộc bà T phải có nghĩa vụ thanh toán nợ thay cho ông P theo đúng nghĩa vụ của bên bảo lãnh theo quy định pháp luật mà nguyên đơn yêu cầu là có căn cứ.
[4]
Từ những phân tích nêu trên nhận thấy, kháng cáo của nguyên đơn về trách nhiệm trả nợ của bà T trong việc bảo lãnh cho bị đơn là có cơ sở nên được chấp nhận. Quan điểm của Kiểm sát viên đề nghị tại phiên tòa là phù hợp.
[5] Về án phí dân sự phúc thẩm: Do kháng cáo của nguyên đơn được chấp nhận một phần nên nguyên đơn không phải chịu án phí.
Quyết định
Căn cứ khoản 2 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Các Điều 335, Điều 336 và Điều 342 của Bộ luật Dân sự năm 2015. Tuyên xử:
1. Chấp nhận một phần kháng cáo của nguyên đơn là Công ty C1. Sửa một phần Bản án dân sự sơ thẩm số 34/2025/DS-ST ngày 04 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân khu vực 12 – Cần Thơ về trách nhiệm bảo lãnh của người có 6 quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.
2. Buộc ông Nguyễn Minh P phải trả cho Công ty C1 số tiền nợ gốc trong hạn: 87.598.249 đồng. Tổng cộng: 77.883.253 đồng; nợ 165.481.502đồng (một trăm sáu mơi lăm triệu bốn trăm tám mươi mốt ngàn năm trăm lẻ hai đồng). lãi Kể từ ngày tiếp theo của ngày xét xử sơ thẩm (ngày 04/9/2025), ông P còn phải tiếp tục chịu khoản tiền lãi quá hạn của số tiền nợ gốc chưa thanh toán theo mức lãi suất các bên thỏa thuận trong hợp đồng cho đến khi thanh toán xong.
3. Về trách nhiệm bảo lãnh: Buộc bà Nguyễn Hồng T có trách nhiệm thanh toán cho Công ty C1 số nợ nêu trên trong trường hợp ông Nguyễn Minh P không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ nghĩa vụ thanh toán.
4. Về án phí: - Án phí dân sự sơ thẩm: + Buộc ông Nguyễn Minh P phải chịu 8.274.075đồng (tám triệu hai trăm bảy mươi bốn ngàn không trăm bảy mươi lăm đồng). + Buộc Công ty cho thuê tài chính trách nhiệm hữu hạn một thành viên Quốc tế C1 phải chịu 16.802.706đồng (mười sáu triệu tám trăm lẻ hai nghìn bảy trăm lẻ sáu đồng). Chuyển tiền tạm ứng án phí đã nộp 12.080.000đồng (mười hai triệu không trăm tám mươi nghìn đồng) theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0010526 ngày 07/3/2025 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Long Mỹ, tỉnh Hậu Giang (nay là Phòng Thi hành án dân sự Khu vực 12 – Cần Thơ) thành án phí. Công ty cho thuê tài chính còn phải nộp tiếp số tiền chênh lệch thiếu là 4.860.285đồng (bốn triệu tám trăm sáu mươi nghìn hai trăm tám mươi lăm đồng). - Án phí dân sự phúc thẩm: Không ai phải chịu. Công ty cho thuê tài chính trách nhiệm hữu hạn một thành viên Quốc tế C1 được nhận lại số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0005273 ngày 13/10/2025 tại Phòng thi hành án dân sự Khu vực 12 – Cần Thơ. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định các Điều 6, 7a, 7b và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo Điều 30 của Luật thi hành án dân sự.
5. Bản án phúc thẩm có hiệu lực thi hành kể từ ngày được tuyên án.