Bản án 417/2025/DS-PTTranh chấp đất đai

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa và ý kiến của Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Lâm Đồng, Hội đồng xét xử (HĐXX) nhận thấy:

[1] Về thủ tục tố tụng: Những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan trong vụ án Ông Ích L và ông Nguyễn Văn H đã được triệu tập hợp lệ đến lần thứ hai nhưng vẫn vắng mặt không có lý do. Vì vậy Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vụ án theo quy định tại khoản 2 Điều 296 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Xét kháng cáo của bị đơn ông Nguyễn Văn T: [2.1] Về nguồn gốc và quá trình sử dụng thửa đất tranh chấp: Ông Nguyễn Văn T cho rằng ngày 15/12/2002, vợ chồng ông T có nhận chuyển nhượng của ông Võ H2 quyền sử dụng thửa đất số 1358, tờ bản đồ số 01, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số N292661 cấp ngày 25/7/1998 cho hộ ông Võ H2, có diện tích theo sổ là 2.500m2, tọa lạc tại thôn Bàu Chim, xã Đức Thuận (cũ) (nay thuộc khu phố Tân Thành, thị trấn Lạc Tánh, huyện Tánh Linh, tỉnh Bình Thuận) với giá 14.800.000đồng. Hai bên có lập giấy chuyển nhượng. Thời điểm đó, thửa đất này có tứ cạnh như sau: phía đông giáp đường Thác Bà; phía Tây giáp đất ông N; phía Nam giáp suối; phía Bắc giáp đất ông Gia N và giáp thửa đất khác mà ông T nhận chuyển nhượng của ông Võ H2. Vào năm 2003, Nhà nước đã thu hồi một phần diện tích của thửa đất số 1358 để làm con đường số 19 - nay là đường Núi Ông và bồi thường, hỗ trợ cho ông T số tiền 7.000.000đồng. Con đường này đi qua giữa thửa đất số 1358, chia thửa đất này thành 02 phần nằm hai bên đường số 19 theo hướng Bắc Nam. Do không đo vẽ nên ông T không biết chính xác diện tích còn lại của 2 phần đất này là bao nhiêu. Phần đất hướng Bắc của đường số 19 ông T cho ông L1 mượn canh tác sau đó do vợ ông T bệnh phải điều trị một thời gian nhưng không qua khỏi nên ông T không canh tác thửa đất này nhiều năm. Đến năm 2022, ông T mới phát hiện ông T đã chiếm và sử dụng phần đất này. 6 Theo hồ sơ thu hồi đất để làm đường số 19 đối với thửa đất 1358 đã cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Võ H2 và ông H đã chuyển nhượng cho ông T: Tại Bản trích đo địa chính khu đất do Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Tánh Linh lập ngày 07/5/2004 đối với thửa đất 1358 do chủ sử dụng là ông Nguyễn Văn T thể hiện diện tích đất bị thu hồi là 1510m2 trong tổng diện tích theo sổ là 2.500m2, diện tích còn lại bị tách thành 2 phần nằm 2 bên đường số 19 theo hướng Bắc -Nam. Theo lời khai của ông Võ H2 trình bày thì thửa đất 1358 có nguồn gốc do ông H nhận chuyển nhượng từ bà C, sau khi được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì ông H chuyển nhượng cho ông T. Mặc dù ông H và ông T chưa thực hiện hoàn tất thủ tục chuyển nhượng (do Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của ông H bị thất lạc). Tuy nhiên các bên đều đã thực hiện nghĩa vụ chuyển nhượng trên thực tế, ông T đã thanh toán đủ tiền chuyển nhượng, ông H đã giao đất này cho ông T sử dụng. Hơn nữa, hiện nay tất cả các thành viên trong hộ ông H đều xác định không có tranh chấp gì đối với thửa đất số 1358, đều đồng ý tiếp tục thực hiện hợp đồng chuyển nhượng và giao cho ông T thửa đất số 1358 này. Năm 2003, Nhà nước làm con đường số 19 (nay là đường Núi Ông) đi ngang qua giữa thửa đất số 1358, chia thửa đất thành 02 phần nằm ở vị trí hai bên con đường. Theo lời khai của ông T xác định nguồn gốc thửa đất số 133 là do ông T nhận chuyển nhượng của ông T, ông L1 vào năm 2011 và của ông Gia N năm 2010. Trong đó diện tích đất tranh chấp do ông T nhận chuyển nhượng của ông T nhưng ông T không cung cấp được tài liệu chứng minh. Đối với lời khai ông L1 trình bày “trước đây ông L1 có sử dụng đất tại khu vực này, sau đó chuyển nhượng lại toàn bộ cho ông Trần Thanh T1”: Thực tế ông L1 có đất tại khu vực gần đất ông T mua từ ông Gia N nên việc ông L1 trình bày không có căn cứ xác định là phần đất ông L1 chuyển nhượng cho ông T có bao gồm cả đất ông L1 được ông T cho mượn hay không. Như vậy, có căn cứ xác định diện tích đất tranh chấp 117,5m2 thuộc thửa đất số 1358 mà ông T đã nhận chuyển nhượng của ông Võ H2 còn lại sau khi bị thu hồi làm đường số

19.

Tuy nhiên, sau khi Nhà nước thu hồi đất thuộc thửa 1358 để làm đường số 19 thì phần đất còn lại của thửa 1358 nằm về hướng Tây Bắc của đường số 19 do ông T cho ông Nguyễn Tiến L (là em của ông T) mượn canh tác. Sau đó, do vợ ông T bệnh phải điều trị một thời gian nên ông T không canh tác thửa đất này nhiều năm liền và người trực tiếp canh tác, sử dụng là ông Trần Thanh T1. Đến tháng 5/2022, ông T mới phát hiện việc sử dụng đất của ông T nên phát sinh tranh chấp. Từ những căn cứ nêu trên đã đủ cơ sở để khẳng định, diện tích đất tranh chấp 117,5m2 có nguồn gốc là của ông Nguyễn Văn T, tuy nhiên do ông T nhiều năm không sử dụng nên diện tích đất này do ông T sử dụng và đã cấp Giấy 7 chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Trần Thanh T1, sau đó ông T tách ra thành thửa đất số 136, tờ bản đồ số 49, diện tích 1079,4m2, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số CQ 117079, ngày 06/03/2019 và ký hợp đồng chuyển nhượng lại cho ông Ông Ích L và ông L đã chuyển nhượng lại cho ông Lê Trọng C; tất cả các thủ tục chuyển nhượng này đều đã thực hiện hoàn tất; tại các thời điểm chuyển nhượng này, thửa đất số 136 không bị kê biên, không có tranh chấp, cũng không bị áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời, ông L, ông C đã thanh toán đủ và trực tiếp canh tác, sử dụng. Do đó ông Ông Ích L và ông Lê Trọng C đều là người thứ ba ngay tình trong các hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã xác lập này. Việc ông T không quản lý, sử dụng và ông T đã cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đồng thời đã thực hiện chuyển nhượng qua nhiều người một phần cũng là do lỗi của ông T, hơn nữa phần đất tranh chấp nằm tiếp giáp với đường và nếu trả lại cho ông T thì phần đất phía sau của ông C bị khuất lấp và không có đường để canh tác, sử dụng nên cấp sơ thẩm đã chấp nhận yêu cầu của ông Lê Trọng C buộc ông T trả lại cho ông C quyền sử dụng diện tích đất 117,5m2 cho ông C là có căn cứ và đúng pháp luật. Quá trình xét xử phúc thẩm thì ông T không có tài liệu, chứng cứ gì khác nên kháng cáo của ông T là không có căn cứ để chấp nhận như đề nghị của đại diện viện kiểm sát là phù hợp.

[3] Do quá trình xét xử sơ thẩm, ông T không yêu cầu người đã chiếm dụng đất thanh toán giá trị đối với diện tích đất tranh chấp nên không có cơ sử để giải quyết tại cấp phúc thẩm. Để đảm bảo quyền lợi của mình thì ông T có quyền khởi kiện một vụ án khác để yêu cầu thanh toán lại giá trị quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật.

[4] Về tài sản trên đất gồm: Hàng rào xây gạch cao 0,95m, dài 22,9m, 01 căn nhà tạm làm bằng sắt lợp tôn. Mặc dù ông T đã không quản lý, sử dụng diện tích đất tranh chấp nhiều năm và ông C là người đang trực tiếp quản lý, sử dụng nhưng khi xảy ra tranh chấp thì ông T đã thực hiện việc đổ đất và xây dựng các tài sản trên đất là không đúng quy định, hơn nữa toàn bộ diện tích đất tranh chấp là đất trồng lúa nước nên việc ông T thực hiện việc xây hàng rào, đổ đất và làm nhà tạm là không đúng mục đích sử dụng đất và trái quy định của pháp luật. Vì vậy cần buộc ông T phải tháo dỡ và di dời toàn bộ tài sản trên phần đất tranh chấp là phù hợp.

[5] Về chi phí xem xét thẩm định tại chỗ và đo đạc: Yêu cầu của ông Lê Trọng C được chấp nhận nên buộc ông Nguyễn Văn T trả lại cho ông Lê Trọng C chi phí tố tụng mà ông C đã nộp là 7.841.000đồng.

[6] Về án phí: Do yêu cầu khởi kiện của ông C được chấp nhận và yêu cầu kháng cáo của ông T không được chấp nhận nên ông T phải chịu án phí dân sự sơ thẩm và án phí dân sự phúc thẩm nhưng do ông T là người cao tuổi nên được miễn án phí theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 và khoản 2 Điều 26 Nghị 8 quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016, của Uỷ ban thường vụ Quốc hội.

[7] Những quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị. Ví các lẽ trên, Căn cứ: Khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự;