Bản án 238/2025/DS-STTranh chấp đất đai

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Quan hệ tranh chấp giữa các bên đương sự là tranh chấp đòi lại quyền sử dụng đất bị lấn chiếm thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực H2 - Đồng Tháp theo quy định tại khoản 2 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự. 6

[2] Về sự vắng mặt của các đương sự tại phiên tòa: Bị đơn ông R và anh V xin vắng mặt; người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan chị D1 và chị H xin vắng mặt; các đương sự còn lại vắng mặt không lý do dù đã được triệu tập hợp lệ tham gia phiên tòa lần thứ hai nên Hội đồng xét xử căn cứ quy định tại điểm b khoản 2 Điều 227 và khoản 1 Điều 228 Bộ luật Tố tụng dân sự tiến hành xét xử vụ án vắng mặt các đương sự này.

[3] Do nguyên đơn khởi kiện bổ sung đối với anh Phùng Văn D và anh Phùng Văn V nên Hội đồng xét xử xác định lại địa vị tố tụng của anh D và anh V là đồng bị đơn trong vụ án. Quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn chị Huỳnh Thị Cẩm T chấm dứt ủy quyền đối với bà Phan Thị Huỳnh A theo Văn bản chấm dứt giấy ủy quyền được công chứng số 4794/2025/CCGD ngày 15/8/2025 tại Phòng công chứng số 5, tỉnh Đồng Tháp; đồng thời, chị T ủy quyền cho anh Trần Quang V tham gia tố tụng với tư cách nguyên đơn theo Hợp đồng ủy quyền được công chứng số 4795/2025/CCGD ngày 15/8/2025 tại Phòng công chứng N5, tỉnh Đồng Tháp.

[4] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn nhận thấy: Căn cứ kết quả xem xét, thẩm định tại chỗ và đo đạc thực tế xác định được đất tranh chấp tại vị trí số 4 và vị trí số 5 của Trích đo bản đồ địa chính khu đất ngày 15/9/2025 có diện tích 21,5m2 hiện trạng là mương thoát nước và diện tích 379,3m2 hiện trạng đất bằng trồng cây hàng năm khác, hiện anh D đang cho ông R thuê, trong đó có diện tích 2,3m2 tại vị trí S2 của Trích đo bản đồ địa chính khu đất ngày 15/9/2025 thì hiện ông R đang cất chuồng nuôi vịt; đất tọa lạc tại ấp T2, xã G, tỉnh Đồng Tháp (trước đây là ấp T2, xã TH, huyện G, tỉnh Tiền Giang). Đối chiếu với hồ sơ cấp quyền sử dụng thửa đất số 1422, tờ bản đồ số 5 hiện do chị Huỳnh Thị Cẩm T đứng tên quyền sử dụng theo nội dung xác nhận đăng ký biến động ngày 24/6/2020 của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện G tại trang 4 của giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 00177.TC.QSDĐ do Ủy ban nhân dân huyện G cấp ngày 21/5/1997 cho hộ bà Huỳnh Thị T3; đồng thời, căn cứ kết quả trả lời của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai khu vực X, tỉnh Đồng Tháp tại Công văn số 182/CNKVX-ĐKCG-LT ngày 05/9/2025 xác định được phần đất tranh chấp nêu tRn hiện thuộc thửa đất số 1422. Nguồn gốc thửa đất số 1422 do bà Huỳnh Thị T3 mua trước năm 1976 và sử dụng đến năm 1997 thì được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 00177.TC.QSDĐ do Ủy ban nhân dân huyện G cấp ngày 21/5/1997 và do bà T đại diện hộ đứng tên. Đến năm 2020, chị Huỳnh Thị Cẩm T được nhận thừa kế quyền sử dụng đất từ hộ bà T3 theo nội dung xác nhận đăng ký biến động ngày 24/6/2020 của Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai huyện G, tỉnh Tiền Giang tại trang 4 của giấy chứng nhận nêu trên. 7 Theo quy định của Luật Đất đai hiện hành việc sử dụng đất ổn định mà không có giấy tờ chỉ được công nhận quyền sử dụng đất khi có đủ điều kiện. Tuy nhiên trong trường hợp này, phần đất đang tranh chấp đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng cho hộ bà Huỳnh Thị T3 từ năm 1997 thuộc thửa số 1422 như đã nhận định trên và hiện chị T là người đứng tên quyền sử dụng thửa đất này sau khi được nhận thừa kế và nhận tặng cho từ hộ bà T3. Hơn nữa, anh D cũng không có chứng cứ chứng minh phần đất tranh chấp thuộc quyền sử dụng của gia đình anh. Tại phiên tòa, anh D cũng đồng ý trả lại phần đất này cho chị T nên Hội đồng xét xử ghi nhận. Đối với anh V là người đã chuyển nhượng phần đất tranh chấp cho ông R thống nhất với ý kiến của anh D và không có yêu cầu gì khác. Ông R cho rằng đã mua phần đất tranh chấp từ gia đình anh V theo giấy tay ngày 23/4/2017 giữa bên chuyển nhượng là bà Đỗ Thị N, anh Phùng Văn V và chị Nguyễn Thị Lệ H nhưng như đã nhận định trên thì thời điểm năm 2017 quyền sử dụng phần đất này đã được cấp cho hộ bà Huỳnh Thị T3; như vậy cho thấy bên chuyển nhượng không có quyền sử dụng đất hợp pháp. Ông R xác định hiện hai bên đã thỏa thuận hủy bỏ giao dịch này, vì sau khi xảy ra tranh chấp đất với chị T, ông R đã cho anh D chuộc lại phần đất này thay anh V với giá 13.000.000 đồng vào năm 2023; quá trình giải quyết vụ án các đương sự thuộc hàng thừa kế thứ nhất của bà N, anh V và chị H cũng không có ý kiến tranh chấp đối với giao dịch chuyển nhượng đất này với ông R. Hiện ông R đã thỏa thuận thuê lại từ anh D để nuôi vịt, trả tiền cho anh D mỗi năm 1.000.000 đồng và đã trả được 3.000.000 đồng như anh D trình bày.

Do đó, việc ông R cho rằng ông không còn liên quan đến phần đất tranh chấp vì đã trả đất cho anh D là không phù hợp, bởi quan hệ pháp lý tranh chấp hiện nay là giữa nguyên đơn với người đang trực tiếp chiếm giữ, sử dụng đất bất hợp pháp, mà ông R vẫn đang thuê đất để nuôi vịt và trồng cây. Hành vi ông R chiếm giữ, sử dụng phần đất này là xâm phạm đến quyền sử dụng đất hợp pháp của nguyên đơn nên cần buộc ông R phải trả lại phần đất này cho chị T. Đồng thời, theo ý kiến của ông R tại Biên bản lấy lời khai ngày 27/6/2025 thì ông sẽ tự di dời phần diện tích chuồng nuôi vịt của ông hiện nằm trên đất tranh chấp khi có yêu cầu nên Hội đồng xét xử ghi nhận. Từ những nhận định nêu trên, cho thấy yêu cầu khởi kiện của chị T là có căn cứ và phù hợp quy định tại Điều 166 Bộ luật Dân sự năm 2015 nên được chấp nhận. Đối với hợp đồng thuê phần đất tranh chấp nêu trên giữa ông R và anh D, do các đương sự không tranh chấp và không có yêu cầu Tòa án giải quyết nên Hội đồng xét xử không đặt ra xem xét.

[5] Xét việc bị đơn anh D rút lại một phần yêu cầu phản tố về việc yêu cầu chị T hoàn lại số tiền 7.500.000 đồng như nêu trên là hoàn toàn tự nguyện nên Hội đồng xét xử đình chỉ xét xử đối với phần yêu cầu này của anh theo quy định tại điểm c khoản 1 Điều 217 và khoản 2 Điều 244 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[6] Xét yêu cầu phản tố của bị đơn anh D về việc yêu cầu chị T hoàn lại giá trị cây trồng trên đất tranh chấp cho anh với số tiền là 7.500.000 đồng. Tại phiên tòa, 8 phía chị T cũng đồng ý với yêu cầu này của anh D nên Hội đồng xét xử ghi nhận. Đối với anh V là người đã chuyển nhượng phần đất tranh chấp cho ông R thống nhất với ý kiến của anh D và không có yêu cầu gì khác.

[7] Về chi phí tố tụng: Chi phí đo đạc, chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ; chi phí định giá tài sản, chi phí thu thập hồ sơ cấp quyền sử dụng đất tranh chấp và chi phí xác minh, tổng cộng là 10.688.583 đồng và nguyên đơn đã thanh toán xong. Do yêu cầu của nguyên đơn là có cơ sở chấp nhận nên các đồng bị đơn phải chịu toàn bộ chi phí này và có trách nhiệm hoàn lại nguyên đơn theo quy định tại Điều 157 và Điều 165 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Tuy nhiên, tại phiên tòa nguyên đơn tự nguyện chịu toàn bộ chi phí này và không yêu cầu các đồng bị đơn hoàn lại nên Hội đồng xét xử ghi nhận.

[8] Về án phí dân sự sơ thẩm: - Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn chị T được chấp nhận nên các đồng bị đơn gồm: ông R, anh D và anh V, mỗi người phải chịu án phí là 300.000 đồng theo quy định tại Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự và khoản 2 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.

Tuy nhiên, tại phiên tòa, phía nguyên đơn tự nguyện chịu toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm nên Hội đồng xét xử ghi nhận. - Do yêu cầu phản tố của bị đơn anh D được chấp nhận nên nguyên đơn chị T phải chịu án phí là 375.000 đồng theo quy định tại Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự và khoản 3 Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án. Anh D được miễn nộp tạm ứng án phí nên không phải hoàn.

[9] Xét quan điểm của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn là Luật sư Trần Quang V là có căn cứ và phù hợp quan điểm của Hội đồng xét xử nên chấp nhận.

[10] Xét đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực H2 - Đồng Tháp là có căn cứ và phù hợp quan điểm của Hội đồng xét xử nên chấp nhận.