Bản án 15/2026/DS-PTĐòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng về tài sản
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Buộc Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường T - Người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ có trách nhiệm bồi thường cho ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị T số tiền là 1.115.200 đồng. Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số…
Nhận định của Tòa án
:
[1] Tòa án cấp sơ thẩm đã xác định đúng quan hệ pháp luật tranh chấp, thụ lý và giải quyết vụ án đúng thẩm quyền theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Các đương sự đã được triệu tập hợp lệ tham gia phiên tòa nên Hội đồng xét xử tiến hành xét xử theo quy định pháp luật. 8
[2] Xét Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 07/QĐ-VKS-DS ngày 23/5/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ và kháng cáo của ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị T, Hội đồng xét xử nhận thấy: [2.1] Nguyên đơn là chủ sử dụng phần đất diện tích 593m2 tại thửa đất số 25, tờ bản đồ số 30, địa chỉ đất tọa lạc tại Khu V, phường A, quận N, thành phố Cần Thơ, theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ cấp giấy chứng nhận CH 02052 do UBND quận N cấp ngày 01/9/2010. Ngày 31/5/2013, nguyên đơn chuyển nhượng một phần diện tích đất nêu trên cho ông Nguyễn Văn Đức H2 và bà Huỳnh Thị Ú và nguyên đơn đã ủy quyền cho ông Nguyễn Văn T1 thực hiện thủ tục đăng ký sang tên.
Tuy nhiên, quá trình thực hiện thủ tục sang tên, ông T1 đã giả mạo chữ ký của nguyên đơn để làm Tờ cam kết ngày 11/7/2013 đồng ý bỏ phần diện tích 92,2m2 đất của nguyên đơn làm lối đi và được Phó Chủ tịch UBND phường A là ông Mai Văn H3 xác nhận. Từ đó, UBND quận N đã điều chỉnh phần diện tích 92,2m2 đất của nguyên đơn thành lối đi. Nguyên đơn đã khiếu nại và ngày 04/7/2018, Chủ tịch UBND quận N ban hành Công văn số 2569/UBND-TD (Công văn số 2569), theo đó cho rằng nguyên đơn phải mở lối đi cho các hộ dân phía sau khi chuyển nhượng quyền sử dụng đất nên không chấp nhận yêu cầu của ông H, bà T.
Do đó, nguyên đơn đã khởi kiện yêu cầu hủy bỏ Công văn số 2569/UBND-TD, buộc UBND quận N thực hiện thủ tục thu hồi, bồi thường, hỗ trợ tái định cư đối với phần đất 74,3m2 và công nhận phần đất 18,8m2 còn lại cho nguyên đơn. Tại các Bản án hành chính sơ thẩm số 34/2020/HC-ST ngày 30/9/2020 của Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ và Bản án phúc thẩm vụ án hành chính số 71/2022/HC-PT ngày 18/01/2022 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tuyên xử chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Ông H tố cáo ông Mai Văn H3, Chủ tịch UBND phường A có hành vi xác nhận không đúng người đứng tên trong Tờ cam kết, giảm diện tích quyền sử dụng đất ngày 11/7/2013 là có cơ sở nhưng lại không điều chỉnh, thực hiện các thủ tục để đảm bảo quyền lợi của nguyên đơn mà tiếp tục ban hành văn bản gây bất lợi cho nguyên đơn. Từ đó, nguyên đơn khởi kiện, sau khi có bản án có hiệu lực thì UBND quận N thực hiện các thủ tục khôi phục quyền lợi của nguyên đơn. Để được khôi phục quyền lợi, nguyên đơn đã có quá trình khiếu nại, khởi kiện để tự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn trước những hành vi hành chính và quyết định hành chính trái pháp luật. Chi phí gửi đơn thư khiếu nại, tố cáo là 830.000 đồng bao gồm chi phí gửi đơn thư 110.000 đồng, photo tài liệu 200.000 đồng và chi phí vé tàu, xe đi từ thành phố Cần Thơ đến Toà án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh vào năm 2020 khoảng 90.000-130.000 đồng/người, 02 người và 02 chuyến đi, về. Yêu cầu bồi thường thu nhập thực tế bị mất trong giai đoạn khiếu nại tố cáo và giai đoạn tham gia tố tụng tại Toà án nhân dân các cấp ngày 30/9/2020 và ngày 14/5/2021 là 285.200 đồng. Căn cứ Điều 7, Điều 17, Điều 22, Điều 28, Điều 52, Điều 53 và Điều 55 Luật trách nhiệm bồi thường của Nhà nước, khoản 2 Điều 37 Bộ luật tố tụng dân sự, áp dụng các quy định tại Nghị định số 123/2013/NĐ-CP ngày 14/10/2013 và Nghị định số 157/2018/NĐ-CP ngày 16/11/2018 của Chính phủ và Thông tư liên tịch số 191/2014/TTLT-BTC- 9 BTP của Bộ T2 và Bộ Tư pháp yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn chỉ có căn cứ để chấp nhận một phần với tổng số tiền là 1.115.200 đồng. Còn các yêu cầu khác không chấp nhận như chi phí khai thác thông tin đất đai là 350.000 đồng mà nguyên đơn cung cấp được hóa đơn, chứng từ, những việc khai thác thông tin này không là thiệt hại trực tiếp từ hành vi hành chính, quyết định hành chính của UBND quận N nên căn cứ điểm b khoản 1 Điều 7 Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước yêu cầu này của nguyên đơn là không có cơ sở để chấp nhận. [2.2] Về chi phí thuê người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp tại giai đoạn sơ thẩm, phúc thẩm vụ án hành chính và giai đoạn yêu cầu bồi thường là 56.500.000 đồng. Đối với chi phí này, căn cứ điểm c khoản 2 Điều 28 Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước quy định: “Chi phí thuê người bào chữa, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị thiệt hại được thanh toán theo hợp đồng thực tế nhưng không quá mức thù lao do Chính phủ quy định đối với luật sư tham gia tố tụng theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng và chỉ thanh toán cho một người bào chữa hoặc một người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị thiệt hại tại một thời điểm”. Đối với mức trần thù lao do Chính phủ quy định đối với luật sư tham gia tố tụng theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng được quy định cụ thể tại khoản 1 Điều 19 Nghị định số 123/2013/NĐ-CP của Chính phủ ngày 14/10/2013 được hướng dẫn cụ thể tại Thông tư liên tịch số 191/2014/TTLT-BTC-BTP của Bộ T2 và Bộ Tư pháp quy định về thù lao và chi phí cho luật sư trong trường hợp luật sư tham gia tố tụng theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng thì mức thù lao được trả cho 01 ngày làm việc của luật sư là 0,4 lần mức lương cơ sở do Chính phủ quy định. Do hồ sơ chưa thể hiện người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của nguyên đơn đã nghiên cứu hồ sơ và tham gia tố tụng trong bao nhiêu ngày, giờ làm việc có xác nhận của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền nên yêu cầu này của nguyên đơn là chưa đủ cơ sở để chấp nhận. Trường hợp nguyên đơn có chứng cứ mới để cung cấp và có yêu cầu sẽ được giải quyết trong vụ kiện khác.
[3]
Từ những phân tích trên, Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 07/QĐ- VKS-DS ngày 23/5/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ có cơ sở và kháng cáo của ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị T chỉ có cơ sở chấp nhận một phần.
Do đó, Tòa án cấp phúc thẩm sửa bản án sơ thẩm. Ý kiến của đại diện Viện Công tố và Kiểm sát xét xử phúc thẩm Viện kiểm sát nhân dân tối cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên tòa và ý kiến của người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn đề nghị phù hợp một phần với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận phần phù hợp.
[4] Về án phí dân sự phúc thẩm: Do sửa án, các đương sự không phải chịu.
Quyết định
Căn cứ khoản 2 Điều 308 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
Căn cứ vào khoản 14 Điều 26; khoản 3 Điều 35; Điều 147 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; 10 Căn cứ Điều 7, Điều 17, Điều 22, Điều 28, Điều 52, Điều 53 và Điều 55 Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước; Căn cứ Nghị định số 123/2013/NĐ-CP ngày 14/10/2013 và Nghị định số 157/2018/NĐ-CP ngày 16/11/2018 của Chính phủ và Thông tư liên tịch số 191/2014/TTLT-BTC-BTP của Bộ T2 và Bộ Tư pháp; Căn cứ Điều 584 Bộ luật Dân sự năm 2015; Căn cứ Điều 2 Nghị quyết số 02/2022/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao. Căn cứ Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Tòa án nhân dân số 81/2025/QH15; Căn cứ Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật Tố tụng hành chính, Luật Tư pháp người chưa thành niên, Luật Phá sản và Luật Hoà giải, Đối thoại tại Tòa án số 85/2025/QH15; Căn cứ Nghị quyết số 85/2025/UBTV QH15 phê chuẩn đề nghị của Chánh án Tòa án nhân dân tối cao về việc thành lập các Tòa phúc thẩm, Cục, Vụ và tương đương, cơ quan báo chí của Tòa án nhân dân tối cao; Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Chấp nhận Quyết định kháng nghị phúc thẩm số 07/QĐ-VKS-DS ngày 23/5/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ. Chấp nhận một phần kháng cáo của ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị T. Sửa Bản án dân sự sơ thẩm số: 05/2025/DS-ST ngày 09/5/2025 của Tòa án nhân dân thành phố Cần Thơ. Tuyên xử:
1. Buộc Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường T - Người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ có trách nhiệm bồi thường cho ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị T số tiền là 1.115.200 đồng. Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác. Dành quyền khởi kiện cho ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị T về chi phí thuê người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp tại giai đoạn sơ thẩm, phúc thẩm vụ án hành chính và giai đoạn yêu cầu bồi thường nếu cung cấp được chứng cứ về thời gian người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp nghiên cứu hồ sơ và tham gia tố tụng trong bao nhiêu ngày, giờ làm việc có xác nhận của cơ quan, tổ chức có thẩm quyền và có yêu cầu. 11
2. Về án phí dân sự sơ thẩm: Chủ tịch Ủy ban nhân dân phường T - Người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của Ủy ban nhân dân quận N, thành phố Cần Thơ phải nộp là 300.000 đồng.
3. Về án phí dân sự phúc thẩm: Các đương sự không phải chịu. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự (đã được sửa đổi, bổ sung) thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hàn