Thông tư 108/2026 thay đổi cách hạch toán cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước từ tháng 7

Bộ Tài chính vừa ban hành Thông tư 108/2026/TT-BTC sẽ có hiệu lực từ ngày 24 tháng 7 năm 2026, mang đến những thay đổi quan trọng trong lĩnh vực hạch toán kế toán cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước. Đây là hướng dẫn chi tiết dành cho các doanh nghiệp Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ khi thực hiện quá trình cổ phần hóa. Thông tư này không chỉ quy định về kế toán cổ phần hóa mà còn hướng dẫn cách xử lý kế toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh trong quá trình cổ phần hóa.

Hướng dẫn kế toán cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước

Nội dung chính của Thông tư 108/2026/TT-BTC tập trung vào việc hướng dẫn kế toán cổ phần hóa cho các doanh nghiệp có 100% vốn điều lệ thuộc sở hữu Nhà nước. Đây là một thay đổi quan trọng giúp chuẩn hóa cách thức ghi chép, xử lý và báo cáo các giao dịch liên quan đến quá trình chuyển đổi từ doanh nghiệp nhà nước sang công ty cổ phần. Hướng dẫn này đảm bảo tính nhất quán và minh bạch trong ghi chép kế toán, giúp các nhà đầu tư và cơ quan giám sát có cái nhìn rõ ràng về tình hình tài chính của doanh nghiệp đang trong giai đoạn cổ phần hóa.

Quy định về kế toán các nghiệp vụ kinh tế phát sinh khi cổ phần hóa

Bên cạnh hướng dẫn cơ bản, Thông tư 108/2026/TT-BTC còn chi tiết hóa các quy định về kế toán những nghiệp vụ kinh tế phát sinh trong suốt quá trình cổ phần hóa. Các nghiệp vụ này có thể bao gồm việc xác định giá trị doanh nghiệp, phân bổ vốn, xử lý các khoản nợ và tài sản, cũng như ghi nhận các chi phí liên quan đến quá trình cổ phần hóa. Thông tư này cung cấp hướng dẫn cụ thể để đảm bảo các doanh nghiệp tuân thủ đầy đủ các tiêu chuẩn kế toán và báo cáo tài chính.

Đối tượng áp dụng và ý nghĩa thực tiễn

Thông tư này áp dụng cho những doanh nghiệp Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ đang bước vào quá trình cổ phần hóa. Với hướng dẫn này, các doanh nghiệp sẽ có căn cứ pháp lý rõ ràng để thực hiện các hoạt động kế toán, từ đó giúp đơn giản hóa quy trình, giảm chi phí và tránh sai sót trong báo cáo tài chính. Ý nghĩa của Thông tư còn nằm ở việc tạo niềm tin cho các nhà đầu tư và đối tác về tính chính xác, minh bạch của thông tin tài chính.

Ví dụ thực tế

Một doanh nghiệp nhà nước hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, hiện nắm giữ 100% vốn điều lệ, quyết định cổ phần hóa. Theo Thông tư 108/2026/TT-BTC, doanh nghiệp này cần áp dụng các hướng dẫn kế toán để ghi chép các giao dịch phát sinh, chẳng hạn như xác định giá trị công ty, phân bổ vốn cho các cổ đông mới, hay ghi nhận chi phí cổ phần hóa. Điều này giúp doanh nghiệp có sự chuẩn bị tài chính vững chắc trước khi chính thức hoạt động dưới mô hình công ty cổ phần.

Lưu ý quan trọng

Các doanh nghiệp Nhà nước dự kiến cổ phần hóa cần chủ động chuẩn bị và tuân thủ Thông tư 108/2026/TT-BTC từ ngày 24/7/2026. Liên hệ kế toán viên hoặc cơ quan tài chính để đảm bảo hạch toán đúng theo hướng dẫn mới này.