Nghị định 357/2026 tác động đến quản lý vốn Nhà nước: những thay đổi chính sách từ tháng 9/2026

Nghị định 357/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực từ ngày 15 tháng 9 năm 2026, mang đến những thay đổi quan trọng trong lĩnh vực quản lý và sử dụng nguồn thu từ cơ cấu lại vốn Nhà nước tại các doanh nghiệp. Văn bản này ảnh hưởng trực tiếp đến doanh nghiệp và các đơn vị sự nghiệp công lập đang trong quá trình điều chỉnh cơ cấu tổ chức. Hai nội dung thay đổi chính bao gồm quản lý nguồn thu từ cơ cấu lại vốn và quy trình chuyển đơn vị sự nghiệp công lập thành công ty cổ phần, cùng với những quy định phạt về chậm nộp được áp dụng mới.

Thay đổi trong quản lý nguồn thu từ cơ cấu lại vốn Nhà nước

Nội dung quan trọng nhất của Nghị định 357/2026 liên quan đến việc quản lý và sử dụng nguồn thu phát sinh từ quá trình cơ cấu lại vốn Nhà nước tại các doanh nghiệp. Cơ cấu lại vốn là quá trình điều chỉnh tỷ lệ sở hữu, tái bố trí tài sản hoặc thay đổi hình thức tổ chức của doanh nghiệp nhằm nâng cao hiệu quả kinh doanh. Khi thực hiện cơ cấu lại, các doanh nghiệp thường phát sinh những khoản thu như tiền bán tài sản, tiền thu hồi vốn hoặc các khoản phí khác. Nghị định mới quy định cách xử lý những nguồn thu này một cách chi tiết, rõ ràng, đảm bảo tuân thủ nguyên tắc tài chính công và minh bạch trong quản lý vốn Nhà nước.

Chuyển đổi đơn vị sự nghiệp công lập thành công ty cổ phần

Thay đổi thứ hai trong Nghị định 357/2026 tập trung vào quy trình chuyển đơn vị sự nghiệp công lập thành công ty cổ phần. Đây là một bước quan trọng trong quá trình cải cách quản lý công và nâng cao tính cạnh tranh của các đơn vị. Việc chuyển đổi hình thức tổ chức giúp các đơn vị sự nghiệp tăng cường tự chủ tài chính, nâng cao hiệu quả hoạt động và thu hút vốn đầu tư. Tuy nhiên, quá trình này phải tuân theo các quy định pháp luật chặt chẽ để bảo vệ lợi ích công và đảm bảo công khai, minh bạch trong suốt quá trình chuyển đổi.

Quy định xử phạt về chậm nộp khoản phải thu

Một điểm đáng chú ý trong Nghị định 357/2026 là quy định về tính tiền chậm nộp khoản phải thu về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp và phát triển doanh nghiệp ở mức 0,03% mỗi ngày. Mức tính tiền này áp dụng cho các doanh nghiệp và đơn vị sự nghiệp công lập khi không nộp đúng hạn các khoản phải chu về Quỹ. Đây là một biện pháp nhằm tăng cường kỷ luật tài chính và thúc đẩy các tổ chức tuân thủ đúng thời gian nộp các khoản tiền phải nộp. Lãi suất chậm nộp 0,03% mỗi ngày được tính trên số tiền chưa thanh toán từ ngày quá hạn cho đến ngày thực hiện thanh toán đầy đủ.

Ví dụ thực tế

Xét trường hợp một doanh nghiệp Nhà nước phải nộp 1 tỷ đồng về Quỹ Hỗ trợ sắp xếp và phát triển doanh nghiệp vào ngày 30/9/2026 nhưng chậm thanh toán 30 ngày. Từ ngày 1/10/2026 đến 30/10/2026, doanh nghiệp sẽ bị tính lãi chậm nộp theo mức 0,03%/ngày trên 1 tỷ đồng. Tổng tiền lãi chậm nộp sẽ là: 1.000.000.000 × 0,03% × 30 = 9.000.000 đồng. Do đó, doanh nghiệp phải nộp tổng cộng 1.009.000.000 đồng thay vì 1 tỷ đồng ban đầu.

Lưu ý quan trọng

Các doanh nghiệp và đơn vị sự nghiệp công lập cần chuẩn bị từ ngay bây giờ để tuân thủ Nghị định 357/2026 từ 15/9/2026. Rà soát các khoản phải thu về Quỹ, lập kế hoạch thanh toán cụ thể, tránh chậm nộp để không phải chịu lãi suất 0,03%/ngày. Tham khảo thêm Nghị định 126/2017/NĐ-CP về chuyển đổi doanh nghiệp Nhà nước để hiểu rõ quy trình.