HĐND Cấp Tỉnh Được Quyền Quyết Định Hỗ Trợ Thêm Ngân Sách Cho Giáo Dục Giai Đoạn 2026-2035

Thông tư 112/2026/TT-BTC, có hiệu lực từ ngày 31 tháng 7 năm 2026, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong cơ chế quản lý kinh phí giáo dục và đào tạo tại Việt Nam. Văn bản này quy định chi tiết về quản lý, sử dụng và quyết toán kinh phí thường xuyên từ ngân sách nhà nước dành cho Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035. Điểm nhấn chính là sự phân cấp quyền quyết định cho các Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, tạo điều kiện cho địa phương chủ động nâng cao chất lượng giáo dục phù hợp với tình hình thực tế của mình.

HĐND Tỉnh Được Quyết Định Mức Hỗ Trợ Thêm Từ Ngân Sách Địa Phương

Một trong những thay đổi đột phá của Thông tư 112/2026/TT-BTC là việc ghi nhận quyền của HĐND cấp tỉnh trong việc quyết định mức hỗ trợ thêm từ nguồn ngân sách địa phương. Điều này có nghĩa các địa phương không chỉ được nhận kinh phí từ ngân sách trung ương mà còn có thể bổ sung thêm từ nguồn lực của chính mình. Quyền này được hành使 trên cơ sở đánh giá khả năng cân đối ngân sách địa phương, giúp các tỉnh thành phố phát triển giáo dục theo những ưu tiên riêng của mình, tương ứng với nhu cầu và điều kiện kinh tế - xã hội cụ thể của từng địa phương.

Quyền Quyết Định Khoản Chi Đặc Thù Trong Triển Khai Chương Trình

Ngoài quyền hỗ trợ thêm kinh phí, Thông tư 112/2026/TT-BTC còn ghi nhận quyền của HĐND cấp tỉnh được quyết định các khoản chi đặc thù trong quá trình triển khai Chương trình. Điều khoản này mang tính linh hoạt cao, cho phép các địa phương căn cứ vào hoàn cảnh cụ thể để xác định những chi phí không thể dự báo trước hoặc cần được xử lý theo cách khác biệt. Sự linh hoạt này giúp các HĐND tỉnh chủ động giải quyết những khó khăn phát sinh trong quá trình triển khai, đảm bảo Chương trình mục tiêu quốc gia đạt được hiệu quả tối đa.

Cơ Chế Cân Đối Ngân Sách Và Tính Thực Tế

Thông tư nhấn mạnh rằng HĐND tỉnh cần căn cứ vào khả năng cân đối ngân sách địa phương và tình hình thực tế khi quyết định mức hỗ trợ thêm. Nguyên tắc này đảm bảo tính bền vững và khả thi của các quyết định. Thay vì áp dụng một tiêu chuẩn duy nhất cho toàn quốc, văn bản cho phép mỗi tỉnh đánh giá năng lực tài chính của mình, từ đó lựa chọn mức hỗ trợ phù hợp. Mục đích cuối cùng là tạo sinergi giữa nguồn ngân sách trung ương và ngân sách địa phương, cùng nhau thực hiện hiệu quả các chương trình giáo dục.

Ví Dụ Thực Tế

Giả sử tỉnh A nhận được 100 tỷ đồng từ ngân sách trung ương để triển khai Chương trình nâng cao chất lượng giáo dục giai đoạn 2026-2035. Nếu HĐND tỉnh A đánh giá rằng tỉnh có khả năng tài chính và xác định nhu cầu cấp bách về nâng cấp cơ sở vật chất, nó có thể quyết định hỗ trợ thêm 20 tỷ đồng từ ngân sách địa phương. Tổng cộng, tỉnh A sẽ có 120 tỷ đồng để thực hiện Chương trình, hoặc quyết định chi thêm cho các khoản đặc thù như xây dựng phòng thí nghiệm chuyên biệt phù hợp với nhu cầu kinh tế địa phương.

Lưu Ý Quan Trọng

HĐND cấp tỉnh cần chuẩn bị kế hoạch tài chính và đánh giá khả năng cân đối ngân sách trước ngày 31/7/2026 (ngày có hiệu lực). Các địa phương nên xây dựng phương án hỗ trợ thêm hoặc chi đặc thù dựa trên thực tế địa phương để tối đa hóa hiệu quả triển khai Chương trình 2026-2035.