Bản án 502/2026/DS-PTTranh chấp về hụi, họ, biêu, phường

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên tòa và kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về tố tụng: [1.1] Về thẩm quyền giải quyết vụ án, quan hệ pháp luật, thời hiệu khởi kiện và người tham gia tố tụng: Tòa án cấp sơ thẩm xác định chính xác và đầy đủ. [1.2] Về thủ tục kháng cáo: Căn cứ khoản 1 Điều 273 Bộ luật Tố tụng dân sự thì đơn kháng cáo của bà Dương Thị Ngọc Á làm trong hạn luật định, đương sự thuộc trường hợp được miễn đóng tạm ứng án phí phúc thẩm đúng quy định nên kháng cáo được xem xét theo thủ tục phúc thẩm.

[2] Về nội dung vụ án và kháng cáo của bị đơn: Các bên đương sự đều thống nhất với nhau về việc bà Dương Thị Ngọc Á có tham gia các dây hụi do bà Phạm Thị Đăng K làm chủ hụi trong thời gian từ ngày 10/01/2009 đến 10/02/2020, về tổng số tiền bà K đã giao cho bà Á khi bà Á hốt hụi và số tiền bà Á có nghĩa vụ đóng lại hụi đã hốt cho bà K khi ăn hụi đầu. Các dây hụi bà Á tham gia gồm:

1. Dây hụi ngày 10/01/2019 mãn hụi ngày 10/8/2020 hụi 1.000.000 đồng có 20 hụi viên tham gia, bà Á tham gia 02 phần là 2.000.000 đồng, đã giao 29.600.000 đồng, đóng hụi chết: 26.000.000 đồng, còn thiếu 12.000.000 đồng.

2. Dây hụi ngày 25/5/2019 mãn hụi ngày 25/12/2020 hụi 1.000.000 đồng có 20 hụi viên tham gia, bà Á tham gia 02 phần, là 2.000.000 đồng, đã giao 29.600.000 đồng, đóng hụi chết: 18.000.000 đồng, còn thiếu 20.000.000 đồng.

3. Dây hụi ngày 25/7/2019 mãn hụi ngày 25/02/2021 hụi 1.000.000 đồng có 20 hụi viên tham gia, bà Á tham gia 02 phần, là 2.000.000 đồng, đã giao 29.600.000 đồng, đóng hụi chết: 14.000.000 đồng, còn thiếu 24.000.000 đồng.

4. Dây hụi ngày 10/11/2019 mãn hụi ngày 10/6/2021 hụi 1.000.000 đồng có 20 hụi viên tham gia, bà Á tham gia 02 phần là 2.000.000 đồng, đã giao 29.600.000 đồng, đóng hụi chết: 14.000.000 đồng, còn thiếu 32.000.000 đồng.

5. Dây hụi ngày 20/11/2019 mãn hụi ngày 20/6/2021 hụi 1.000.000 đồng có 20 hụi viên tham gia, bà Á tham gia 04 phần, là 4.000.000 đồng, đã giao 59.200.000 đồng, đóng hụi chết: 12.000.000 đồng, còn thiếu 64.000.000 đồng.

6. Dây hụi ngày 25/12/2019 mãn hụi ngày 25/7/2021 hụi 1.000.000 đồng có 20 hụi viên tham gia, bà Á tham gia 02 phần là 2.000.000 đồng, đã giao 29.600.000 đồng, đóng hụi chết: 4.000.000 đồng, còn thiếu 34.000.000 đồng.

7. Dây hụi ngày 10/02/2020 mãn hụi ngày 10/9/2021 hụi 1.000.000 đồng có 20 hụi viên tham gia, bà Á tham gia 10 phần là 10.000.000 đồng, đã giao 148.000.000 đồng, bà Á chưa đóng hụi chết, còn thiếu 190.000.000 đồng. 9 Cả bà Á và bà K đều xác định khi bà Á hốt hụi, bà K giao hụi và khi bà Á đóng lại tiền hụi đã hốt (hụi chết) đều không lập giấy tờ ký nhận đã giao tiền hụi hoặc ký nhận đóng lại tiền hụi. Bà Á cũng thừa nhận số tiền nợ hụi 363.800.000 đồng như bà K đã nêu. Các bên chỉ không thống nhất với nhau về ký hiệu “R” tại Giấy ghi hụi. Bà Á cho rằng khi đã đóng lại tiền hụi cho bà K thì bà K có ghi chữ “R” là viết tắt của chữ “Rồi” nghĩa là bà đã đóng xong tiền hụi cho bà K nên bà K ghi chú như vậy để biết là bà đã đóng lại tiền hụi đã hốt. Còn bà K cho rằng bà ghi chú chữ “R” là để biết rằng đã giao tiền hụi cho bà Á vì mỗi dây hụi bà Á tham gia nhiều phần.

Xét thấy, các bên đương sự cũng không có chứng cứ gì chứng minh có sự thỏa thuận với nhau như thế nào về ký hiệu chữ “R”. Ngoài tài liệu giao, nộp hụi bản giấy có chữ “R” thì bà K còn cung cấp các tin nhắn Zalo, bà Á cũng thừa nhận những nội dung trong tin nhắn Z do bà K cung cấp đúng là tin nhắn có nội dung trao đổi qua lại với nhau giữa bà và bà K về tiền hụi nhưng chỉ đến khi bà K gửi cho bà hình ảnh tin nhắn có tổng số tiền bà thấy không đúng nữa nên bà chặn tin nhắn của bà K. Điều này mâu thuẫn với chính lời trình bày của bà Á tại phiên tòa phúc thẩm là bà đã đóng hết tiền nợ hụi còn thiếu vào ngày 16/11/2021 nên bà K mới gửi tin nhắn xác nhận bằng hình sổ báo ghi chú chữ “R” nghĩa là bà đã đóng xong hụi cho bà K. Mặt khác, lời khai của bà Á về việc đã trả hết tiền hụi cho bà K có sự mâu thuẫn, không thống nhất nhau. Ban đầu bà Á cho rằng đã góp hụi xong vào tháng 9/2021; sau đó lại xác định do giãn cách xã hội nên đến ngày 16/11/2021 mới góp xong; có lúc khai toàn bộ các dây hụi đều đã được úp ngay từ đầu, nhưng sau khi đối chiếu với giấy giao hụi và số tiền thực tế đã nhận thì cách giải thích này không phù hợp. Bà Á cho rằng đã trả số tiền hụi 363.800.000 đồng cho bà K vào ngày 16/11/2021 nhưng không được bà K thừa nhận, cũng không cung cấp được tin nhắn, giấy tờ hoặc tài liệu chứng cứ nào khác thể hiện bà đã trả số tiền này cho bà K. Tại phiên tòa phúc thẩm hôm nay, bà K cung cấp thêm chứng cứ là sổ nhận tiền đóng hụi, theo dõi việc đóng hụi hàng tháng của các hụi viên thể hiện đây là sổ độc lập, tách biệt với sổ ghi chú hụi viên đã ăn hụi có ghi chữ “R”. Căn cứ mối liên hệ với toàn bộ chuỗi tin nhắn Zalo, diễn biến giao dịch giữa các bên, lời khai thay đổi nhiều lần của bà Á về thời điểm thanh toán tiền hụi, việc bà Á không xuất trình được bất kỳ tài liệu nào chứng minh đã thanh toán hết tiền hụi và sổ theo dõi việc đóng hụi hàng tháng do bà K mới cung cấp, có đủ cơ sở xác định ký hiệu “R” không phải có nghĩa là bà Á đã hoàn thành nghĩa vụ góp hụi xong cho bà K như bị đơn trình bày. 10 Từ các phân tích trên, có căn cứ xác định bà Á còn nợ số tiền hụi đã ăn hụi khi tham gia dây hụi do bà K làm chủ hụi với số tiền 363.800.000 đồng.

Do đó, cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà K, buộc bà Á có trách nhiệm trả cho bà K số tiền nợ hụi 363.800.000 đồng là có căn cứ, đúng quy định. + Về số tiền lãi hụi: Nguyên đơn trình bày hụi này là hụi có lãi và yêu cầu bị đơn trả tiền lãi theo mức lãi suất 10%/năm từ ngày 10/11/2021 đến ngày 10/3/2026 là 52 tháng với số tiền 157.646.666 đồng (363.800.000 đồng x 10%/năm x 52 tháng), làm tròn là 157.647.000 đồng. Xét thấy mức lãi suất trên phù hợp quy định tại Điều 22 của Nghị định số 19/2019/NĐ-CP ngày 19/02/2019 của Chính phủ về Họ, H1, B, P và Điều 466, Điều 468 của Bộ luật dân sự năm 2015 nên cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu về số tiền lãi này của nguyên đơn là đúng quy định.

Do đó, bà Á phải thanh toán cho bà K tổng số tiền là 521.447.000 đồng (363.800.000 đồng + 157.647.000 đồng). Tại phiên tòa phúc thẩm, bà Á kháng cáo nhưng không cung cấp được chứng cứ chứng minh cho yêu cầu kháng cáo của mình nên không được chấp nhận.

[3] Về án phí: Bà Dương Thị Ngọc Á là người cao tuổi và có đơn xin miễn án phí nên căn cứ theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; bà Á được miễn án phí dân sự sơ thẩm và phúc thẩm.

[4] Quan điểm của Luật sư bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho bị đơn không phù hợp với các chứng cứ, tài liệu có tại hồ sơ và quy định của pháp luật nên không được chấp nhận.

[5] Quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đồng Nai tại phiên tòa phù hợp với các chứng cứ, tài liệu có tại hồ sơ và quy định của pháp luật nên được chấp nhận.