Bản án 262/2026/DS-PTCác tranh chấp khác

, Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 01/2025/KDTM-ST ngày 21/01/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Trị đã có hiệu lực pháp luật, tuyên hủy các quyết định hành chính liên quan đến dự án Trung tâm thương mại M, là văn bản làm căn cứ yêu cầu bồi thường theo quy định tại khoản 5 Điều 3 của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017. Đồng thời, có mối quan hệ nhân quả giữa việc các quyết định hành chính nêu trên bị hủy với thiệt hại thực tế mà Công ty cổ phần Đ phải gánh chịu trong quá trình triển khai dự án. Đối chiếu quy định tại Điều 4 của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017, việc phát sinh trách nhiệm bồi thường của Nhà nước đã hội đủ căn cứ.

Vì vậy, kháng cáo của Ủy ban nhân dân tỉnh Q cho rằng chưa đủ căn cứ phát sinh trách nhiệm bồi thường là không có cơ sở chấp nhận. [4.2] Đối với chi phí thiết kế bản vẽ thi công 240.000.000 đồng và chi phí môi trường, phòng cháy chữa cháy 125.082.000 đồng: Đây là các khoản chi phí thực tế, hợp lý mà Công ty cổ phần Đ đã bỏ ra để triển khai dự án, có hợp đồng, hóa đơn, chứng từ thanh lý hợp đồng chứng minh, nay dự án không thể tiếp tục thực hiện do các quyết định hành chính bị hủy nên đây là thiệt hại thực tế, trực tiếp phát sinh từ hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ, đủ điều kiện được bồi thường theo Điều 23 của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017. Cấp sơ thẩm chấp nhận là có căn cứ, cần giữ nguyên. [4.3] Đối với số tiền đền bù giải phóng mặt bằng 50.300.000 đồng: có hợp đồng với Trung tâm phát triển quỹ đất thành phố Đ, có hóa đơn chứng từ chứng minh, là thiệt hại thực tế nên cần giữ nguyên như án sơ thẩm đã tuyên. [4.4] Đối với số tiền 467.122.500 đồng liên quan đến tiền thuê đất: Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy cần xác định lại bản chất pháp lý của khoản tiền này cho chính xác. Đây không phải là “thiệt hại” theo nghĩa quy định tại Điều 23 của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017, mà là nghĩa vụ tài chính 12 về tiền thuê đất mà Công ty cổ phần Đ đã thực hiện (nộp 271.198.500 đồng) và được khấu trừ (195.924.000 đồng từ tiền đền bù giải phóng mặt bằng đã chuyển cho Công ty cổ phần Đ) trên cơ sở Quyết định số 264/QĐ-UBND ngày 04/02/2021 về việc cho thuê đất. Nay Quyết định số 264/QĐ-UBND đã bị Tòa án tuyên hủy tại Bản án số 01/2025/KDTM-ST, nghĩa là căn cứ pháp lý của quan hệ thuê đất không còn tồn tại, nên khoản tiền thuê đất mà Công ty đã nộp/đã được khấu trừ trên cơ sở quan hệ thuê đất đó không còn cơ sở pháp lý để Nhà nước tiếp tục thu giữ, mà phải được hoàn trả lại cho Công ty cổ phần Đ. Việc cấp sơ thẩm gộp chung khoản tiền này vào khoản “bồi thường thiệt hại” theo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước là chưa chính xác về căn cứ pháp luật áp dụng, cần được Tòa án cấp phúc thẩm điều chỉnh lại cho đúng bản chất là khoản tiền phải hoàn trả do quyết định cho thuê đất làm phát sinh nghĩa vụ đó đã bị hủy, chứ không phải khoản bồi thường thiệt hại.

Tuy nhiên, việc điều chỉnh căn cứ pháp lý nêu trên không làm thay đổi số tiền 467.122.500 đồng mà Ủy ban nhân dân tỉnh Q phải trả lại cho Công ty cổ phần Đ, nên kháng cáo của Ủy ban nhân dân tỉnh Q về việc không chấp nhận khoản tiền này là không có căn cứ.

[5]

Từ những phân tích nêu trên, xét thấy kháng cáo của Ủy ban nhân dân tỉnh Q không có căn cứ để chấp nhận. Bản án sơ thẩm số 03/2026/DS-ST ngày 23/3/2026 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Trị xét xử về nội dung là có căn cứ, đúng pháp luật, cần được giữ nguyên; riêng phần nhận định về căn cứ pháp lý đối với khoản tiền 467.122.500 đồng cần được Tòa án cấp phúc thẩm bổ sung, điều chỉnh cho chính xác như đã phân tích tại mục [4.4] nêu trên.

[6] Về án phí: Bị đơn không phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.