Bản án 139/2026/DS-STTranh chấp đất đai về đòi đất cho mượn, cho sử dụng nhờ, lấn chiếm

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về quan hệ pháp luật: Đây là tranh chấp kiện đòi đất bị lấn chiếm và yêu cầu tháo dỡ, di dời tài sản trên phần đất bị lấn chiếm thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột theo quy định tại khoản 2 Điều 26 và loại tranh chấp này thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân cấp huyện theo quy định tại Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự.

[2] Về nội dung: Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Nguyễn Đình C và bà Ngô Thị L về việc buộc ông Mai Văn T và bà Lê Thị S phải tháo dỡ, di dời các tài sản lấn chiếm trên diện tích đất 5,9m² thuộc quyền sử dụng hợp pháp của nguyên đơn tại thửa đất số 23, tờ bản đồ số 19, địa chỉ số nhà A (số C) đường N, phường B, tỉnh Đắk Lắk, HĐXX nhận thấy: Về quyền sử dụng đất hợp pháp đối với diện tích đất 5,9m² giữa nguyên đơn và bị đơn đã được giải quyết bằng bản án có hiệu lực pháp luật, cụ thể tại Bản án số 54/2025/DS-ST ngày 12/5/2025 của Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột và Bản án số 337/2025/DS-PT ngày 09/9/2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk, nội dung các bản án đã xác định và công nhận diện tích 5,9m² này thuộc quyền sử dụng hợp pháp của hộ ông Nguyễn Đình C và bà Ngô Thị L. Theo quy định tại khoản 1 Điều 92 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, những tình tiết, sự kiện đã được ghi trong bản án của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật là những tình tiết không phải chứng minh.

Do đó, quyền sử dụng hợp pháp của nguyên đơn đối với diện tích đất 5,9m² là hoàn toàn có căn cứ pháp lý và không thể phủ nhận.

[3] Xét hiện trạng tài sản của bị đơn đối với diện tích đất 5,9m²:

Căn cứ vào kết quả đo đạc, xem xét thẩm định tại chỗ của Tòa án, trên diện tích đất 5,9m² thuộc quyền sở hữu của nguyên đơn hiện đang tồn tại các tài sản do ông Mai Văn T và bà Lê Thị S xây dựng, cơi nới trái phép, bao gồm: Phần thứ nhất (phía cuối thửa đất): diện tích 3,58m², trên đất có công trình gồm mái tôn khung sắt gắn vào tường nhà bếp của nguyên đơn, 01 bức tường gạch (loại gạch 10, cao khoảng 2,5m, dài 6,92m), 01 phần nhà vệ sinh bằng gạch diện tích 0,5m². Phần thứ hai (phía bên hông của thửa đất): diện tích 2,32m², có kết cấu là phần mái tôn của vợ chồng ông T lợp qua làm mái che có kích thước 0,3m x 6,92m lấn sang không gian đất của nguyên đơn. 6 Mặc dù các bản án đã có hiệu lực pháp luật, xác định rõ ranh giới đất, nhưng ông Mai Văn T và bà Lê Thị S vẫn không tự nguyện tháo dỡ, di dời các tài sản nói trên để trả lại mặt bằng hoàn chỉnh cho nguyên đơn thực hiện quyền sử dụng đất của mình, mà tiếp tục duy trì tài sản trên đất của người khác là hành vi vi phạm quyền sở hữu, quyền sử dụng tài sản hợp pháp của công dân được pháp luật bảo vệ. Đối với lời khai bị đơn ông Mai Văn T cho rằng diện tích đất của ông C, bà L có sự mâu thuẫn về số liệu giữa sổ đỏ và thực tế, cũng như có các dấu hiệu sai sót trong quá trình cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất năm 2005 - 2007.

Tuy nhiên, HĐXX xét thấy các khiếu nại, tranh chấp liên quan đến tính hợp pháp của Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và ranh giới thửa đất đều đã được cơ quan có thẩm quyền xem xét và được giải quyết tại các Bản án số 54/2025/DS-ST và Bản án số 337/2025/DS-PT, bị đơn không đưa ra được các tình tiết hay chứng cứ mới hợp pháp nào khác để thay đổi bản chất vụ án.

Do đó, các lập luận phản đối của bị đơn là không có cơ sở để chấp nhận. Từ những nhận định trên, Hội đồng xét xử xét thấy hành vi không di dời tài sản của ông T, bà S đã cản trở nghiêm trọng quyền sử dụng đất hợp pháp của ông C, bà L.

Vì vậy, có đủ cơ sở pháp lý để chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn để buộc ông Mai Văn T và bà Lê Thị S phải có trách nhiệm tháo dỡ, di dời toàn bộ tài sản (bức tường gạch, mái tôn, khung sắt, công trình vệ sinh) nằm trên tổng diện tích 5,9m² (gồm hai phần 3,58m² và 2,32m² cụ thể theo hồ sơ đo đạc) thuộc thửa đất số 23, tờ bản đồ số 19 tại địa chỉ số A N, phường B, tỉnh Đắk Lắk để trả lại nguyên trạng mặt đất và không gian cho nguyên đơn. Đối với phần móng đá và ống nước ngầm sâu dưới mặt đất theo trình bày của ông T, bà S tại biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ; ông T, bà S xác định không có tài liệu thể hiện những tài sản này. Tại phiên tòa, ông C và bà L xác định đối với các tài sản ngầm sâu dưới mặt đất không thể xem xét thẩm định, không có tài liệu liên quan, không ảnh hưởng đến quá trình sử dụng đất và không yêu cầu khởi kiện, nên Hội đồng xét xử không xem xét giải quyết.

[4] Về chi phí tố tụng: Ông Nguyễn Đình C và bà Ngô Thị L tự nguyện chịu chi phí thẩm định tại chỗ với số tiền là 1.000.000đồng.

[5] Về án phí: Do bị đơn ông Mai Văn T và bà Lê Thị S là người cao tuổi, tại phiên tòa có yêu cầu miễn án phí nên được miễn án phí dân sự sơ thẩm.