Bản án 16/2026/DSSTCác tranh chấp khác
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Nguyễn Thị L và ông Nguyễn Văn H. Buộc bị đơn ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 phải liên đới trả cho bà Nguyễn Thị L và ông Nguyễn Văn H số tiền 360.000.000 đồng (Ba trăm sáu mươi triệu đồng). Kể từ ngày người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi đối với số tiền chậm thi hành án…
Nhận định của Tòa án
[1] Về tố tụng: [1.1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết: Nguyên đơn bà Nguyễn Thị L, ông Nguyễn Văn H nộp đơn khởi kiện yêu cầu trả nợ theo hợp đồng vay tài sản đối với bị đơn ông Trần Quốc M, bà Thái Thị H1 có địa chỉ cư trú tại: thôn A, xã C, tỉnh Hà Tĩnh. Đây là tranh chấp “hợp đồng vay tài sản” thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 1 – Hà Tĩnh theo quy định tại khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 BLTTDS năm 2015. [1.2] Về tham gia tố tụng: Bị đơn bà Thái Thị H1 nhiều lần thông báo làm việc, công khai chứng cứ, hòa giải nhưng không có mặt tại Tòa án; Tòa án đã tiến hành lập Biên bản lấy lời khai, Biên bản giao nhận các văn bản tố tụng, đã tống đạt quyết định đưa vụ án ra xét xử hợp lệ nhưng xin xét xử vắng mặt.
Do đó, căn cứ quy định tại Điều 228 Bộ luật tố tụng dân sự, Hội đồng tiến hành xét xử vắng mặt bị đơn Thái Thị H1. [1.3] Về thời hiệu khởi kiện: Các đương sự không ai yêu cầu áp dụng thời hiệu nên không xem xét.
[2] Về nội dung: [2.1] Nguyên đơn bà Nguyễn Thị L, ông Nguyễn Văn H yêu cầu bị đơn ông Trần Quốc M, bà Thái Thị H1 trả số tiền gốc 360.000.000 đồng theo 02 khoản vay gồm: khoản vay ngày 20/10/2018 số tiền 330.000.000 đồng và khoản vay ngày 08/8/2019 (âm lịch) số tiền 30.000.000 đồng; không yêu cầu tính lãi. Để chứng minh yêu cầu khởi kiện, nguyên đơn xuất trình “Giấy vay tiền” ngày 20/10/2018 và nội dung ghi chép vay tiền trong sổ ngày 08/8/2019 (âm lịch). 3 [2.2] Bị đơn ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 cho rằng không vay, không ký vào các giấy vay tiền nói trên, quan hệ giữa các bên là trao đổi mua bán cá, phân bón, có một số lần vay nợ 10.000.000 đồng, 20.000.000 đồng đã trả hết vào năm 2018, có lần ông M, bà H1 nhờ bà L, ông H đóng hộ tiền bảo hiểm nhân thọ sau đó đã thanh toán đầy đủ, tuy nhiên không lập giấy nhận tiền. [2.3] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đối với khoản vay ngày 20/10/2018 số tiền 330.000.000 đồng: Các bên có lập “Giấy vay tiền”, thể hiện nội dung vay tiền để “đóng tàu đánh cá”, thời hạn vay 01 tháng, không thỏa thuận lãi suất. Trong giấy vay tiền có chữ ký, chữ viết ghi tên của ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 tại mục bên vay. Theo Kết luận giám định số 499/KL-KTHS ngày 16/4/2026 của Phòng K Công an tỉnh H xác định chữ viết dưới mục bên vay đề tên “Trần Quốc M”, “Hạnh” trên tài liệu cần giám định là do chính ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 viết ra. Mặc dù cơ quan giám định kết luận “không đủ cơ sở kết luận” đối với chữ ký phía dưới chữ viết “Trần Quốc M”, tuy nhiên không có kết luận xác định chữ ký bị giả mạo hoặc do người khác thực hiện. Ngoài ra, lời khai của người làm chứng ông Nguyễn Đình D phù hợp với nội dung giấy vay tiền và diễn biến sự việc mà nguyên đơn trình bày. Ông D xác nhận trực tiếp chứng kiến việc bà L, ông H giao cho ông M, bà H1 số tiền 330.000.000 đồng; ông M, bà H1 nhận đủ tiền và ký giấy vay tiền. Đây là chứng cứ phù hợp với tài liệu có trong hồ sơ vụ án. [2.4] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đối với khoản vay ngày 08/8/2019 (âm lịch) số tiền 30.000.000 đồng: Nội dung vay tiền được ghi trong sổ vay tiền của bà Nguyễn Thị L “Tháng 8 AL ngày 08-8 thuê bà L số tiền ba mươi triệu”, không thỏa thuận lãi và thời hạn vay, phía dưới có chữ viết, chữ ký ghi tên “H1”. Kết luận giám định xác định chữ viết đề tên “H1” là của bà Thái Thị H1 viết ra. Do đó có căn cứ xác định bà Thái Thị H1 có xác nhận khoản vay này. [2.5] Bị đơn bà Thái Thị H1, ông Trần Quốc M quá trình lấy lời khai và tại phiên tòa cho rằng trước đây chỉ vay các khoản tiền nhỏ và đã trả hết nợ nhưng vợ chồng bị đơn không cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh việc thanh toán; cũng không đưa ra được căn cứ chứng minh các giấy vay tiền do nguyên đơn xuất trình là giả tạo hoặc bị sửa chữa, làm giả. Việc môi giới tham gia bảo hiểm nhân thọ là do vợ chồng bị đơn tự nguyện tham gia và thực tế bị đơn tự nộp tiền cho Công ty B, không liên quan đến các giấy vay tiền do hai bên xác lập. Theo quy định tại Điều 91 Bộ luật Tố tụng dân sự, đương sự có nghĩa vụ chứng minh cho yêu cầu, ý kiến phản đối của mình.
Vì vậy, ý kiến phản đối của bị đơn không có căn cứ để chấp nhận. Từ các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét công khai tại phiên tòa, Hội đồng xét xử có đủ căn cứ xác định: giữa bà Nguyễn Thị L, ông Nguyễn Văn H với ông Trần Quốc M, bà Thái Thị H1 có giao kết hợp đồng vay tài sản; tổng số tiền vay là 360.000.000 đồng và đến nay bị đơn chưa thực hiện nghĩa vụ thanh toán. 4 Căn cứ quy định tại các Điều 463, 466, 469, 470 Bộ luật Dân sự năm 2015, bên vay tài sản có nghĩa vụ hoàn trả đầy đủ tiền vay khi đến hạn đối với giấy vay tiền có thời hạn cho vay và khi có thông báo yêu cầu trả nợ của bên cho vay đối với giấy vay tiền không có thời hạn cho vay. Khoản vay được xác lập trong thời kỳ hôn nhân, nhằm phục vụ hoạt động làm ăn, sinh hoạt chung của gia đình nên ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 phải liên đới thực hiện nghĩa vụ trả nợ theo quy định tại Điều 27, Điều 37 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014. Nguyên đơn không yêu cầu tính lãi suất nên Hội đồng xét xử không xem xét.
Từ những phân tích trên, yêu cầu khởi kiện của bà Nguyễn Thị L và ông Nguyễn Văn H là có căn cứ, cần chấp nhận, buộc vợ chồng ông Trần Quốc M, bà Thái Thị H1 phải liên đới trả nợ.
[3] Về án phí và chi phí tố tụng: Căn cứ Điều 147, Điều 161 Bộ luật tố tụng dân sự và điểm đ khoản 1 Điều 12, điểm b khoản 1 Điều 24, khoản 2, 9 Điều 26 Nghị quyết 326/NQ-UBTVQH, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án: Bị đơn ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 phải liên đới chịu 18.000.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm. Ông Trần Quốc M là người cao tuổi nên được miễn án phí; bà Thái Thị H1 phải chịu 9.000.000 đồng án phí theo quy định pháp luật. Nguyên đơn ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị L được trả lại tiền tạm ứng án phí đã nộp. Ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị L tự nguyện chịu chi phí giám định đã nộp.
[4] Về quyền kháng cáo: Các đương sự được quyền kháng cáo theo quy định pháp luật. Vì các lẽ trên:
Quyết định
Căn cứ khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 147, Điều 161, Điều 228, Điều 271, Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Điều 463, Điều 466, Điều 469, Điều 470 Bộ luật dân sự năm 2015; Điều 27, Điều 37 Luật hôn nhân và gia đình năm 2014; Điều 2 Luật người cao tuổi; điểm đ khoản 1 Điều 12, điểm b khoản 1 Điều 24, khoản 2, 9 Điều 26 Nghị quyết 326/NQ-UBTVQH, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án, xử:
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Nguyễn Thị L và ông Nguyễn Văn H. Buộc bị đơn ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 phải liên đới trả cho bà Nguyễn Thị L và ông Nguyễn Văn H số tiền 360.000.000 đồng (Ba trăm sáu mươi triệu đồng). Kể từ ngày người được thi hành án có đơn yêu cầu thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi đối với số tiền chậm thi hành án theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 357 và khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015. 5 Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các điều 6, 7, 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 luật thi hành án dân sự.
2. Về án phí và chi phí tố tụng khác: Về án phí: Ông Trần Quốc M và bà Thái Thị H1 phải liên đới chịu án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch đối với số tiền phải thanh toán theo quy định pháp luật. Ông Trần Quốc M là người cao tuổi nên được miễn án phí; bà Thái Thị H1 phải chịu 9.000.000 đồng (chín triệu đồng) án phí dân sự sơ thẩm. Trả lại cho bà Nguyễn Thị L và ông Nguyễn Văn H số tiền tạm ứng án phí đã nộp 11.240.000 đồng (mười một triệu hai trăm bốn mươi ngàn đồng) theo biên lai số 0000918 ngày 30 tháng 12 năm 2025 của Thi hành án dân sự tỉnh Hà Tĩnh. Về chi phí giám định: Bà Nguyễn Thị L và ông Nguyễn Văn H tự nguyện chịu chi phí giám định đã nộp.
3. Về quyền kháng cáo: Các đương sự có mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Đương sự vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết.