Bản án 376/2026/DS-STTranh chấp về hụi, họ, biêu, phường

[1] Bà Lê Thị Diệu H khởi kiện yêu cầu bà Hồ Thị Kiều O và ông Nguyễn Quốc T trả số tiền hụi còn nợ nên đây là vụ án “Tranh chấp hụi”. Bị đơn có địa chỉ tại: Số E khu phố T, phường Đ, Thành phố Hồ Chí Minh, căn cứ theo quy định tại khoản 3 Điều 26, Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 thì vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 16 – Thành phố Hồ Chí Minh.

[2] Tại đơn khởi kiện, do có sự nhầm lẫn nên nguyên đơn bà Lê Thị Diệu H xác định người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Nguyễn Văn T1. Sau khi xác minh, bà xác định tên đúng của ông T1 là Nguyễn Quốc T. Nay, Tòa án đính chính lại tên người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Văn T1 3 trong các văn bản tố tụng của Tòa án từ khi thụ lý vụ án cho đến trước khi ra Quyết định xét xử tên đúng là ông Nguyễn Quốc T.

[3] Về việc tham gia tố tụng: Nguyên đơn bà Lê Thị Diệu H, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Hoàng V có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt. Quá trình thụ lý giải quyết vụ án, Tòa án thông báo và tống đạt các văn bản tố tụng cho bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Quốc T theo đúng quy định tại các Điều 177; Điều 220; Điều 227 và Điều 233 Bộ luật Tố tụng dân sự, nhưng bị đơn chỉ gửi bản đề nghị và vắng mặt tại phiên tòa không rõ lý do. Riêng người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Quốc T không đến Tòa án làm việc và vắng mặt tại phiên tòa không rõ lý do.

Do đó, Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt nguyên đơn; bị đơn; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan theo quy định tại khoản 2 Điều 227; khoản 1 Điều 228, Điều 238 Bộ luật Tố tụng dân sự. Theo quy định tại khoản 4 Điều 91 của Bộ luật Tố tụng dân sự, đương sự có nghĩa vụ đưa ra được chứng cứ hoặc không đưa ra đủ chứng cứ thì Tòa án giải quyết vụ việc dân sự theo những chứng cứ đã thu thập được có trong hồ sơ vụ việc. Bị đơn; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đã từ bỏ quyền được chứng minh của mình qua việc không đến Tòa án tham gia tố tụng nên bị đơn và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan phải chịu hậu quả của việc không chứng minh theo quy định tại khoản 1 Điều 91 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[4] Tại bản đề nghị ngày 05/4/2026 bị đơn bà Hồ Thị Kiều O đề nghị Tòa án cho bà thời gian 6 tháng để bà thỏa thuận nợ gốc với tất cả các hụi viên, nhưng yêu cầu của bà O không được bà H đồng ý nên không có cơ sở để Tòa án chấp nhận đề nghị của bà H.

[5] Đối với yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về nợ hụi, Hội đồng xét xử nhận thấy: Nguyên đơn xác định có tham gia hai dây hụi do bà O làm chủ, gồm: Dây hụi mở ngày 20-3-2021 (âm lịch) có 27 phần hụi, mỗi kỳ đóng 10.000.000 đồng, nguyên đơn đã đóng được 25 kỳ với số tiền 250,000,000 đồng; dây hụi mở ngày 15-5-2022 (âm lịch) có 22 phần hụi, mỗi kỳ đóng 10.000.000 đồng, nguyên đơn đã đóng được 14 kỳ với số tiền 140,000,000 đồng. Tổng số tiền hụi nguyên đơn đã đóng cho bị đơn là 390,000,000 đồng. Quá trình tố tụng, nguyên đơn và bị đơn cung cấp giấy nhận nợ đề ngày 12/8/2023 có nội dung thể hiện bà Hồ Thị Kiều O xác nhận còn thiếu tiền hụi của bà H số tiền 390,000,000 đồng. Nội dung giấy nhận nợ còn ghi nhận cụ thể từng dây hụi, số kỳ đã đóng và số tiền còn nợ.

Do đó, có đủ cơ sở xác định bà H có tham gia chơi 02 dây hụi do bà O làm chủ, do vỡ hụi nên bà O không có khả năng trả tiền hụi cho bà H. Theo giấy nhận nợ ngày 12/8/2023, bà O cam kết đến tết trả tiền hụi cho bà H, nhưng đến tháng 12/2023 bà O không trả được tiền và viết giấy hẹn cam kết tháng 12/2024 sẽ trả bà H số tiền này. Đến tháng 12/2024 bà O tiếp tục viết giấy hẹn trả nợ bà H vào tháng 10/2025, sau đó lại viết giấy hẹn trả nợ vào tháng 12/2026, nhưng không được bà H đồng ý nên bà H khởi kiện bà O yêu 4 cầu trả nợ. Do bà O đã vi phạm nghĩa vụ trả nợ hụi đối với bà H, bà H khởi kiện yêu cầu bà O trả nợ hụi là có căn cứ nên được Hội đồng xét xử chấp nhận.

[6] Ý kiến của bà O cho rằng số tiền xác nhận nợ với các hụi viên không phải nợ gốc mà tính cả tiền lãi, nhưng bà O không cung cấp được chứng cứ để chứng minh và vắng mặt tại phiên tòa nên không có cơ sở để Hội đồng xét xử xem xét ý kiến của bà O.

[7] Bà H xác định số tiền nợ hụi có liên quan đến chồng của bà O là ông Nguyễn Quốc T, nhưng bà H không cung cấp được bất cứ tài liệu, chứng cứ nào chứng minh có việc ông T có liên quan đến số tiền nợ hụi này nên không có cơ sở để Hội đồng xét xử buộc ông T phải có trách nhiệm cùng bà O trả số tiền nợ hụi cho bà H.

[8]

Từ những phân tích nêu trên có cơ sở chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc buộc bà O phải trả số tiền nợ hụi là 390,000,000 đồng; không có cơ sở chấp nhận buộc ông T phải có trách nhiệm trả tiền nợ hụi cùng bà O.

[9] Đại diện Viện kiểm sát đề nghị chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có căn cứ nên được Hội đồng xét xử chấp nhận.

[10] Về án phí dân sự sơ thẩm: Bà Hồ Thị Kiều O phải chịu theo quy định của pháp luật. Bà Lê Thị Diệu H là người cao tuổi theo quy định của Luật người cao tuổi năm 2009 nên bà H thuộc trường hợp được miễm án phí theo quy định tại Điểm đ Khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội khóa 14 qui định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án nên bà H được miễn án phí. Vì các lẽ trên, Căn cứ: