Bản án 248/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng tín dụng

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được xem xét tại phiên toà và căn cứ kết quả tranh tụng, Hội đồng xét xử nhận định: * Về tố tụng:

[1]. Về quan hệ pháp luật tranh chấp: - Ngày 23/02/2023, ông Trần Văn T7 và bà Trần Thị T nộp đơn khởi kiện ghi ngày 21/02/2023 đối với Uỷ ban nhân dân huyện G, thành phố Hà Nội về việc: + Buộc UBND huyện G bồi thường cho ông Trần Văn T7 số tiền 597.707.500 đồng là số kỷ phần thừa kế mà ông T được hưởng từ khối di sản thừa kế do cụ Trần Văn C1 và cụ Chử Thị T6 để lại theo quy định của pháp luật. + Buộc UBND huyện G bồi thường cho bà Trần Thị T số tiền 597.707.500 đồng là số kỷ phần thừa kế mà bà T được hưởng từ khối di sản thừa kế do cụ Trần Văn C1 và cụ Chử Thị T6 để lại theo quy định của pháp luật. + Buộc UBND huyện G bồi thường cho bà Trần Thị T5 số tiền 597.707.500 đồng là số kỷ phần thừa kế mà bà T5 được hưởng từ khối di sản 7 thừa kế do cụ Trần Văn C1 và cụ Chử Thị T6 để lại theo quy định của pháp luật. - Ngày 19/3/2025, ông Trần Văn T7 chết. Ngày 20/5/2025, anh Trần Văn D là con trai ông Trần Văn T7 và bà Trần Thị T có đơn sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện đối với Ủy ban nhân dân huyện G, thành phố Hà Nội và giữ nguyên các yêu cầu khởi kiện trên. Quá trình thụ lý, giải quyết vụ án, Tòa án xác định quan hệ pháp luật tranh chấp là: “Tranh chấp về đòi tài sản”.

Tuy nhiên, căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử xác định lại quan hệ pháp luật tranh chấp là: “Tranh chấp về bồi thường thiệt hại theo Luật Trách nhiệm bồi thường Nhà nước” theo quy định tại khoản 14 Điều 26 của Bộ luật Tố tụng Dân sự là có căn cứ.

[2]. Về thẩm quyền giải quyết vụ án: Bị đơn là UBND huyện G, thành phố Hà Nội, địa chỉ: Số 1 T1, thị trấn T2, huyện G, thành phố Hà Nội nên căn cứ vào Điều 35 và Điều 39 của Bộ luật Tố tụng Dân sự, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện G, Hà Nội. Theo Nghị quyết số 81/2025/UBTVQH15 ngày 27/6/2025 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về thành lập Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực, quy định phạm vi thẩm quyền theo lãnh thổ của Tòa án nhân dân cấp tỉnh, Tòa án nhân dân khu vực và Nghị quyết số 01/2025/NQ-HĐTP ngày 27/6/2025 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao về việc: Hướng dẫn áp dụng một số quy định về tiếp nhận nhiệm vụ, thực hiện thẩm quyền của các Tòa án nhân dân quy định: Từ ngày 01/7/2025, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Hà Nội tiếp nhận thẩm quyền của Tòa án nhân dân quận Long Biên và Tòa án nhân dân huyện G, thành phố Hà Nội.

Do đó, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Hà Nội tiếp tục giải quyết và xét xử vụ án là đúng quy định của pháp luật.

[3]. Về việc xác định tư cách của đương sự: Anh Trần Văn D và bà Trần Thị T là người khởi kiện nên là nguyên đơn. UBND huyện G, thành phố Hà Nội là người bị kiện nên là bị đơn. Những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan gồm: Ông Trần Văn H; bà Chử Thị N; bà Trần Thị T5; bà Chử Thị L; chị Trần Thị B; chị Trần Thị N1 và Ủy ban nhân dân xã K, huyện G, thành phố Hà Nội. Quá trình giải quyết vụ án, từ ngày 01/7/2025, UBND huyện G, thành phố Hà Nội và UBND xã K, huyện G, thành phố Hà Nội kết thúc hoạt động nên người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của UBND huyện G và UBND xã K, huyện G, thành phố Hà Nội là UBND xã B, thành phố Hà Nội. * Về nội dung: Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, Hội đồng xét xử thấy rằng: 8

[4]. Theo bản án dân sự sơ thẩm số 21/2019/DS-ST ngày 16/8/2019 của Tòa án nhân dân huyện G, thành phố Hà Nội và bản án dân sự phúc thẩm số 127/2020/DS-PT ngày 19/5/2020 của Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội đã quyết định: Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn - cụ Chử Thị T6, ông Trần Văn T7, bà Trần Thị T và bà Trần Thị T5: Hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số Q328665 do UBND huyện G cấp ngày 21/4/2000, vào sổ cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 00109 QSD/…đứng tên hộ gia đình ông Trần Văn H, đối với thửa đất số 37, tờ bản đồ số 04, địa chỉ: thôn C, xã V, huyện G, thành phố Hà Nội. [4.1]. Bản án dân sự sơ thẩm và bản án dân sự phúc thẩm nêu trên đã nhận định: Về nguồn gốc thửa đất: Được nhà nước cấp đất thoát lũ năm 1954 tại thôn C, xã V, huyện G, Hà Nội cho vợ chồng cụ Trần Văn C1 và cụ Chử Thị T6. Vợ chồng cụ C1 và cụ T6 sinh được 4 người con: Trần Văn H, Trần Văn T7, Trần Thị T, Trần Thị T5. Năm 1976, cụ T6 và cụ C1 xây ngôi nhà ngói 5 gian diện tích khoảng 74m2, bếp khoảng 14m2 và các công trình phụ trên đất cùng các con sinh sống tại nhà đất được cấp đó. Đến năm 1986 - 1987, khi nhà nước tiến hành kê khai và đo đạc bản đồ địa chính theo quy định thì diện tích đất nêu trên thuộc thửa số 224, diện tích 294m2 và chủ sử dụng đất đứng tên trên sổ mục kê là cụ Trần Văn C1. Năm 1993, Nhà nước tiến hành đo đạc lại thì bản đồ địa chính và sổ mục kê thể hiện thửa đất trên thuộc thửa số 37, tờ bản đồ số 04 và diện tích đo đạc thực tế là 336m2, tại: Thôn C, xã V, huyện G, Hà Nội và chủ sử dụng vẫn đứng tên cụ Trần Văn C1.

Vì vậy, thửa đất trên là tài sản chung của vợ chồng cụ T6 và cụ C1. Tháng 5/1994, cụ C1 chết (đăng ký khai tử tại UBND xã V ngày 14/6/1994) không để lại di chúc gì. Như vậy, từ khi cụ C1 chết đã phát sinh quyền thừa kế của hàng thừa kế thứ nhất là vợ (cụ T6) và các con của cụ C1. Di sản của cụ C1 đã là tài sản chung của cụ T6 và các con cụ C1, cụ T6. Gia đình chưa đi làm thủ tục kê khai di sản thừa kế của cụ C1. Ngày 21/4/2000, UBND huyện G đã cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số Q328665, tờ bản đồ số 04, thửa số 37, mục đích sử dụng: Làm nhà ở + vườn, thời hạn sử dụng: Lâu dài, tại thôn C, xã V, huyện G, thành phố Hà Nội cho Hộ gia đình ông Trần Văn H. [4.2]. Tại Đơn xin đăng ký quyền sử dụng đất ở, đất vườn liền kề của ông Trần Văn H ghi ngày 18/10/1998 và được UBND xã V xác nhận ngày 25/11/1999; Đơn xin chuyển mục đích sử dụng đất ghi tên ông Trần Văn H và bà Nguyễn Thị N lập ngày 20/3/2012 và 02 Giấy cam kết đề tên bà Nguyễn Thị N lập ngày 20/3/2012 (có xác nhận của UBND xã V) thì đều không phải do ông H, bà N làm đơn và ký đơn theo Kết luận giám định số 226/GĐKTHS-P11 ngày 25/10/2017 của Phòng giám định KTHS-Bộ Quốc phòng. Mặt khác, khi cụ C1 chết thì vợ và các con cụ C1 chưa làm thủ tục khai nhận di sản thừa kế của cụ C1, 9 không có văn bản nào về việc cụ T6 và các đồng thừa kế đồng ý cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hộ gia đình ông Trần Văn H.

Vì vậy, việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 37, tờ bản đồ số 04 tại thôn C, xã V, huyện G là không đúng theo quy định tại Điều 3, 36, 73 Luật đất đai năm 1993 (sửa đổi bổ sung năm 1998) và khoản 2, Điều 3 - Nghị định số 17/1999/NĐ-CP ngày 29/3/1999 của Chính phủ; Thông tư liên tịch số 1442/1999/TTLT-TCĐC- BTC ngày 21/9/1999 hướng dẫn cấp GCNQSDĐ theo chỉ thị số 18/1999/CT- TTG ngày 01/7/1999 của Chính phủ. [4.3]. Theo kết quả thẩm định giá tài sản ngày 05/01/2018, tổng giá trị tài sản chung của cụ Trần Văn C1 và cụ Chử Thị T6 gồm: 336m² đất ở trị giá: 336m2 x 7.000.000đ/m2 = 2.352.000.000 đồng. Các tài sản trên đất gồm nhà cấp 4, nhà tạm, nhà tắm, bể nước, sân láng xi măng, mái vảy lợp tôn, móng bếp, móng khu chăn nuôi, đoạn tường giáp ngõ, đoạn tường giáp đường đi, 01 cây ổi, 01 cây bưởi tổng trị giá là: 38.830.000 đồng. Tổng cộng giá trị tài sản là: 2.390.830.000 đồng.

[5].

Tuy nhiên, Hội đồng xét xử thấy rằng: UBND xã V không biết được chữ ký, chữ viết trong Đơn xin chuyển mục đích sử dụng đất ghi tên ông Trần Văn H và bà Chử Thị N lập ngày 20/3/2012 và 02 Giấy cam kết đề tên bà Chử Thị N lập ngày 20/3/2012 (có xác nhận của UBND xã V) có phải là do ông H, bà N viết ra hay không. Sau khi có hồ sơ của các thôn và bộ phận chuyên môn kiểm tra đưa ra Hội đồng xét duyệt cấp GCNQSDĐ của UBND xã để xét duyệt cho từng trường hợp thì UBND xã đã tiến hành niêm yết công khai tại UBND xã và thôn nhưng gia đình cụ Chử Thị T6 và các con không ai có ý kiến tranh chấp, khiếu kiện gì. Pháp luật không bắt buộc người dân phải tự viết hoặc ký đơn đăng ký cấp GCNQSDĐ trước mặt cán bộ địa chính.

Do đó, việc kết luận giám định kết luận chữ ký, chữ viết không phải do ông H, bà N viết ra không thể khẳng định là do cán bộ của UBND xã V và UBND huyện G đã tự viết đơn cho ông H bà N. Sau khi được cấp GCNQSDĐ, cụ T6 và các thành viên trong gia đình không ai có khiếu nại gì về việc UBND huyện G đã cấp GCNQSDĐ cho hộ gia đình ông Trần Văn H. Khi được giao GCNQSDĐ, ông Trần Văn H hoàn toàn biết việc UBND huyện G cấp GCNQSDĐ cho hộ gia đình của riêng mình là không đúng đối tượng nhưng vì tư lợi cá nhân ông H, bà N đã không có ý kiến gì. Đáng lẽ, ông H phải có ý kiến đề nghị UBND xã V và UBND huyện G xem xét lại việc cấp GCNQSDĐ sai đối tượng để UBND huyện G điều chỉnh lại việc cấp GCNQSDĐ cho đúng những người có quyền sử dụng hợp pháp.

Tuy nhiên, sau đó, ngày 12/8/2012, ông Trần Văn H và vợ là bà Chử Thị N đã thực hiện việc ký kết Hợp đồng chuyển nhượng toàn bộ thửa đất nêu trên cho ông Nguyễn Hữu Đ với giá 1.000.000.000 đồng. Số tiền này, gia đình ông H đã nhận đầy đủ và sử dụng toàn bộ mà không thực hiện việc phân chia cho cụ T6 và các anh chị em trong gia đình. 10 Đến nay, người đại diện theo ủy quyền ông H trình bày, biết việc làm của ông H là không đúng nhưng hiện nay gia đình đã sử dụng hết tiền không còn gì nữa và đề nghị Hội đồng xét xử buộc UBND huyện G bồi thường thiệt hại trước cho các nguyên đơn còn ông H sẽ có trách nhiệm giải quyết với UBND huyện G theo quy định của pháp luật nhưng giải quyết như thế nào thì không biết. Do vậy, cần xác định ông H là người có lỗi trong việc tự ý thực hiện các thủ tục cấp GCNQSDĐ và có lỗi trong việc chuyển nhượng thửa đất không phải là tài sản thuộc quyền sử dụng hợp pháp của mình theo quy định của pháp luật và đã sử dụng toàn bộ số tiền chuyển nhượng dẫn đến di sản thừa kế không còn, gây thiệt hại trực tiếp đến quyền lợi của các thừa kế khác. Theo quy định tại Điều 7 của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước: “1. Nhà nước có trách nhiệm bồi thường khi có đủ các căn cứ sau đây: a) Có một trong các căn cứ xác định hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ gây thiệt hại và yêu cầu bồi thường tương ứng quy định tại khoản 2 Điều này; b) Có thiệt hại thực tế của người bị thiệt hại thuộc phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước theo quy định của Luật này; c) Có mối quan hệ nhân quả giữa thiệt hại thực tế và hành vi gây thiệt hại.” Theo quy định tại điểm a, c khoản 2 Điều 13 của Luật Trách nhiệm bồi thường nhà nước thì người yêu cầu bồi thường có trách nhiệm: “a) Cung cấp kịp thời, chính xác, trung thực tài liệu, chứng cứ có liên quan đến yêu cầu bồi thường và chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc cung cấp tài liệu, chứng cứ của mình;… c) Chứng minh những thiệt hại thực tế của mình được bồi thường theo quy định tại Luật này và mối quan hệ nhân quả giữa thiệt hại thực tế và hành vi gây thiệt hại”. Như vậy, nguyên đơn không chứng minh được mối quan hệ nhân quả trực tiếp giữa hành vi của UBND huyện G và thiệt hại thực tế xảy ra. Hành vi tự ý chuyển nhượng quyền sử dụng thửa đất của ông Trần Văn H là tài sản chung của các thừa kế đã làm mất di sản thừa kế, gây thiệt hại thực tế cho các thừa kế khác.

Do đó, Hội đồng xét xử không có căn cứ chấp nhận yêu cầu của anh Trần Văn D và bà Trần Thị T yêu cầu UBND huyện G (nay là UBND xã B) phải bồi thường thiệt hại cho ông T, bà T, bà T5. Do ông Trần Văn H là người đã nhận được toàn bộ tiền chuyển nhượng thửa đất là di sản thừa kế của cụ C1 và cụ T6 nên ông H phải có trách nhiệm đối với các thừa kế khác mới đảm bảo sự công bằng, hợp lý lẽ.

Vì vậy, Hội đồng xét xử giành quyền khởi kiện cho các thừa kế của cụ Chử Thị T6 và cụ Trần Văn C1 để 11 yêu cầu Tòa án có thẩm quyền giải quyết tranh chấp (nếu có) với ông Trần Văn H và bà Chử Thị N trong một vụ án dân sự khác để đòi lại quyền lợi hợp pháp của mình.

[6]. Về án phí dân sự sơ thẩm: Do không chấp nhận yêu cầu khởi kiện nên các nguyên đơn phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo quy định tại Điều 26 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của UBTVQH quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Cụ thể như sau: [6.1]. Anh Trần Văn D phải chịu 32.897.000 đồng án phí dân sự sơ thẩm. [6.2]. Bà Trần Thị T là người cao tuổi nên Hội đồng xét xử miễn nộp tiền án phí dân sự sơ thẩm theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14.

[7]. Về quyền kháng cáo: Các đương sự được quyền kháng cáo theo quy định của Bộ luật Tố tụng Dân sự.