Bản án 109/2026/DS-PTTranh chấp đất đai về đòi đất cho mượn, cho sử dụng nhờ, lấn chiếm
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc đòi lại tài sản là quyền sử dụng đất. Buộc các ông, bà: Nguyễn Thị N, Đào Duy T1, Đào Duy M trả lại cho ông Mai Xuân V và bà Nguyễn Thị Thu H đối với diện tích đất 15.564m2 thuộc thửa đất số 45, tờ bản đồ số 5 tại thôn C, xã D, tỉnh Khánh Hòa và các tài sản gắn liền với đất gồm: - Nhà cấp 4 có cấu trúc: Nhà xây gạch 100 + 200 quét vôi, nền xi măng, mái tole prô xi…
Nhận định của Tòa án
Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định như sau:
[1] Về thủ tục tố tụng: [1.1] Ngày 30/9/2025 Tòa án nhân dân Khu vực 3 – Khánh Hòa tuyên Bản án dân sự sơ thẩm số 20/2025/DS-ST. Ngày 13/10/2025 bị đơn bà Nguyễn Thị N, ông Đào Duy A, người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của bị đơn ông Đào Duy Q là cháu Đào Duy M; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Đào Duy T1, bà Võ Thị T2 có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm. Đơn kháng cáo của các đương sự nêu trên trong thời hạn luật định, hợp lệ nên được xem xét theo trình tự phúc thẩm. [1.2] Phiên tòa được mở lần thứ hai, các đương sự vắng mặt đã được Tòa án triệu tập hợp lệ. Người đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện. Người kháng cáo giữ nguyên nội dung kháng cáo. Các đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án.
[2] Xét nội dung kháng cáo của các đương sự: [2.1] Thửa đất số 45, tờ bản đồ số 5 thôn C, xã D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa (nay là xã D, tỉnh Khánh Hòa), gọi tắt là thửa đất số 45, là tài sản của vợ chồng ông Đào Duy T1, bà Võ Thị T2 mua thông qua bán đấu giá tài sản nên không thuộc quyền sử dụng chung của hộ gia đình như đơn kháng cáo của các ông, bà Nguyễn Thị N, Đào Duy A, Đào Duy M. Kết quả xác minh của Tòa án cấp sơ thẩm chứng minh trước thời điểm ông Đào Duy T1, bà Võ Thị T2 chuyển nhượng thửa đất số 45 cho ông Mai Xuân V thì các ông, bà Nguyễn Thị N, Đào Duy A, Đào Duy M không đăng ký cư trú tại thôn C, xã D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa (bút lục số 58, 59, 68). Thời điểm Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết vụ án trên đất không có tài sản hoặc công trình, vật kiến trúc của các ông, bà N, A, M. [2.2] Bút lục số 110, 113, ông Đào Duy T1, bà Võ Thị T2 thừa nhận có khoản nợ phải thi hành án; giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (thửa đất số 45) đang bị giữ tại thi hành án. Số tiền phải thi hành án của vợ chồng ông T1 là 1.705.863.000đ, nên ông V đồng ý nộp vào cho cơ quan Thi hành án 1.705.863.000đ và giao thêm cho vợ chồng T1 tiền mặt 3.294.137.000đ, tổng cộng 5.000.000.000đ. Vợ chồng ông T1 chuyển nhượng thửa đất số 45, tờ bản đồ số 5 cho vợ chồng ông V. Sau này nếu vợ chồng ông T1 lấy lại đất thì phải trả cho ông V 5.000.000.000đ và lãi suất 2%/ tháng trên tổng số tiền 5.000.000.000đ. Nội dung ông T1, bà T2 thừa nhận phù hợp biên bản ngày 04/6/2020 (bút lục số 118, 119), trang phía sau của tờ thỏa thuận có bút tích của ông Đào Duy T1 đã nhận của ông Mai Xuân V số tiền 3.194.137.000đ vào ngày 29/6/2020 (bút lục số 147). Như vậy, ông Mai Xuân V đã giao cho vợ chồng ông Đào Duy T1, Võ Thị T2 số tiền 5.000.000.000đ và vợ chồng ông T1, bà T2 chuyển nhượng quyền sử dụng đất thửa đất số 45 cho vợ chồng ông Mai Xuân V là có thật. Hợp đồng được công chứng, chuyển quyền sang tên cho ông V hợp pháp. [2.3] Bút lục số 152, ngày 19/10/2021, ông Đào Duy T1 đặt cọc cho ông Mai Xuân V, bà Nguyễn Thị Thu H 240.000.000đ để nhận chuyển nhượng lại thửa đất số 45 giá chuyển nhượng 6.500.000.000đ. Sau khi trừ tiền đặt cọc số tiền còn lại 6.260.000.000đ sẽ được giao và công chứng tại Văn phòng C3 vào ngày 30/12/2021, để hoàn tất thủ tục chuyển nhượng. Ông T1 cũng thừa nhận chứng cứ này nhưng sau đó ông T1, bà T2 không thực hiện. Tại phiên tòa phúc thẩm, ông T1 thừa nhận vì giá cao nên vợ chồng ông không thực hiện theo cam kết. [2.4] Biên bản làm việc ba bên (các bút lục số 116, 117), các ông V, T1, Anh không có chứng cứ chứng minh việc vay tiền; không có chứng cứ chứng minh việc trả tiền lãi. Ông Võ Duy T6, bà Võ Thị T2 yêu cầu Tòa án hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất; hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Sở T cấp cho vợ chồng Mai Xuân V, bà Nguyễn Thị Thu H đối với thửa đất số 45 diện tích 15.564m2 tờ bản đồ số 5 thôn C, xã D, D là không có căn cứ; Tòa án cấp sơ thẩm bác yêu cầu độc lập của ông T6, bà T2 là đúng. [2.5] Sau khi nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất của vợ chồng ông T6, bà T2 đối với thửa đất số 45 thì ông V và ông T6 có thỏa thuận thời hạn cho ông T6 nhận chuyển nhượng lại quyền sử dụng đất nhưng ông T6 không thực hiện dẫn đến phát sinh người sử dụng đất là bà N, ông Đào Duy A, ông Đào Duy M chiếm hữu nhà, đất thuộc quyền sử dụng hợp pháp của vợ chồng ông Mai Xuân V nên Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông V buộc những người đang chiếm hữu tài sản không có căn cứ pháp luật là bà N, ông A, ông M trả lại quyền sử dụng và tài sản trên đất là đúng. [2.6]
Từ những phân tích, lập luận nêu trên, Hội đồng xét xử cấp phúc thẩm chấp nhận quan điểm giải quyết vụ án của Kiểm sát viên; không chấp nhận kháng cáo của các bị đơn và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan. Chi phí tố tụng giai đoạn xét xử sơ thẩm là 44.800.000đ, nguyên đơn ông Mai Xuân V tự nguyện chịu toàn bộ chi phí, biên bản nghị án có nội dung này nhưng bản án không ghi nhận, không tuyên là thiếu sót, cần rút kinh nghiệm.
[3] Nghĩa vụ chịu án phí phúc thẩm: Do kháng cáo không được chấp nhận nên bà Nguyễn Thị N, ông Đào Duy A, anh Đào Duy M, ông Đào Duy T1, bà Võ Thị T2 phải chịu án phí dân sự phúc thẩm theo quy định pháp luật.
Quyết định
Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Không chấp nhận toàn bộ yêu cầu kháng cáo của bị đơn bà Nguyễn Thị N, ông Đào Duy A, người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của bị đơn ông Đào Duy Q là cháu Đào Duy M; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Đào Duy T1, bà Võ Thị T2; giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 20/2025/DS-ST ngày 30 tháng 9 năm 2025 của Tòa án nhân dân Khu vực 3 - Khánh Hòa. Căn cứ Điều 26; khoản 1 Điều 35, khoản 1 Điều 39; các điều 147, 157, 165, 228, 229, 271, 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự; các điều 158, 161, 164, 166, 423, 500, 502, 503 của Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 26 Luật Đất đai năm 2024; Điều 26 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội; Tuyên xử:
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc đòi lại tài sản là quyền sử dụng đất. Buộc các ông, bà: Nguyễn Thị N, Đào Duy T1, Đào Duy M trả lại cho ông Mai Xuân V và bà Nguyễn Thị Thu H đối với diện tích đất 15.564m2 thuộc thửa đất số 45, tờ bản đồ số 5 tại thôn C, xã D, tỉnh Khánh Hòa và các tài sản gắn liền với đất gồm: - Nhà cấp 4 có cấu trúc: Nhà xây gạch 100 + 200 quét vôi, nền xi măng, mái tole prô xi măng với diện tích 70m2. - Mái che: lộp tole, nền xi măng, diện tích xây dựng 74 m2. - Hàng rào B40: cao 1,5m; dài 66m; trụ bê tông. - Bể (hồ) diện tích 38,1 m2 - Cổng khung sắt, cánh lưới B40, diện tích 7,6 m2. - Các cây trồng trên đất: 02 cây bơ lại B, 2 cây bơ loại C, 4 xoài (trồng từ hạt) loại B, 5 cây xoài loại C, 17 cây sưa, 5 cây mít loại B, 2 cây mít loại C, 14 cây chanh loại B, 4 cây mận loại A, 1 cây cau cảnh loại B, 4 cây mai loại B, 1 cây khế loại C, 3 cây mãng cầu ta loại C, 1 cây sa kê, 5 cây nhãn loại B, 1 cây ổi loại C, 2 cây măng cụt loại C, 1216 cây tre loại C. Giao cho ông Mai Xuân V và bà Nguyễn Thị Thu H được quyền sử dụng diện tích đất 15.564m2 thuộc thửa đất số 45, tờ bản đồ số 5 tại thôn C, xã D, tỉnh Khánh Hòa và các tài sản gắn liền với đất nêu trên. Giao cho ông V được quyền sở hữu các cây trồng gồm: 05 cây xoài 3 - 4 năm, 02 cây xoài ghép loại C; 02 cây sưa loại từ 2 - 3 năm, 12 cây chanh loại C, 02 cây chùm ruột loại C, 02 cây bưởi loại C, 01 cây điệp loại B. Về nghĩa vụ thanh toán: Ông Mai Xuân V thanh toán cho Đào Duy T1 và Võ Thị T2 số tiền là 9.593.750 đồng và thanh toán cho ông Đào Duy A số tiền là 8.908.846 đồng.
2. Không chấp nhận yêu cầu của ông Đào Duy T1 và bà Võ Thị T2 về việc hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số vào sổ CS00921, do Sở T cấp ngày 25/6/2020 đứng tên ông Mai Xuân V và bà Nguyễn Thị Thu H đối với thửa đất số 45, tờ bản đồ số 5 tại thôn C, xã D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa (nay là xã D, tỉnh Khánh Hòa).
3. Không chấp nhận yêu cầu độc lập của ông Đào Duy T1 và bà Nguyễn Thị T5 về việc tuyên bố hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa Ông Đào Duy T1, bà Võ Thị T2 và ông Mai Xuân V, bà Nguyễn Thị Thu H được công chứng viên Đỗ Hữu T3 - Văn phòng C công chứng ngày 04/6/2020, số 2343, quyển số 01 TP/CC-SCC/HĐGD đối với thửa đất số