Bản án 854/2026/DS-PTTranh chấp hợp đồng tín dụng

9 Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra tại phiên tòa, ý kiến tranh luận tại phiên tòa, ý kiến của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng: [1.1] Tính hợp lệ của kháng cáo: Đơn kháng cáo của Ngân hàng TMCP Q, bà Đặng Thị Bạch T1 và bà Lê Kim B thực hiện đúng theo quy định tại các 271, 272, Điều 273 và 276 của Bộ luật Tố tụng dân sự nên được xem xét theo trình tự phúc thẩm. [1.2] Việc vắng mặt của các đương sự: Tại phiên tòa phúc thẩm, vắng mặt người đại diện theo uỷ quyền của bị đơn bà Đặng Thị Bạch T1 và người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan ông Lương Phi H1, người đại diện theo uỷ quyền của bà Lê Kim B nhưng những người này đã được triệu tập hợp lệ hai lần và có đơn xin xét xử vắng mặt. Căn cứ Điều 296 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Toà án tiến hành xét xử vắng mặt các đương sự này. [1.3] Phạm vi xét xử phúc thẩm: Căn cứ nội dung đơn kháng cáo của Ngân hàng TMCP Q, bà Đặng Thị Bạch T1 và bà Lê Kim B, cấp phúc thẩm xem xét lại phần bản án dân sự sơ thẩm của Toà án nhân dân khu vực 11 - Tây Ninh bị kháng cáo theo quy định tại Điều 293 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về nội dung: Xét kháng cáo của bà Đặng Thị Bạch T1, bà Lê Kim B và Ngân hàng TMCP Q (V1), thấy rằng: [2.1] Ngày 16/7/2020, ông Lương Trường T2 và bà Trần Thị Huỳnh N lập Hợp đồng ủy quyền số công chứng 2497 quyển số 01/TP/CC-SCC/HĐGD tại Văn phòng C, ủy quyền cho bà Lê Kim B được toàn quyền quản lý, sử dụng và định đoạt quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 149, tờ bản đồ số 61, diện tích 610,6m² tọa lạc tại ấp H, xã T, huyện T, tỉnh Tây Ninh (nay là xã T, tỉnh Tây Ninh). Cùng ngày 16/7/2020, căn cứ hợp đồng ủy quyền nêu trên, bà Lê Kim B đại diện cho ông T2 và bà N ký Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất số công chứng 2498, quyển số 01/TP/CC-SCC/HĐGD tại Văn phòng C cho bà Đặng Thị Bạch T1. Sau đó quyền sử dụng đất được chỉnh lý sang tên bà T1 ngày 21/7/2020. Quá trình giải quyết vụ án, ông T2 và bà N xác định giữa ông bà với bà B là quan hệ vay tài sản số tiền 100.000.000 đồng, việc ký hợp đồng ủy quyền chỉ nhằm bảo đảm khoản vay. Trong khi đó bà B cho rằng có việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất nhưng không cung cấp được tài liệu chứng minh việc giao nhận tiền chuyển nhượng giữa các bên. Mặt khác, kể từ thời điểm ký hợp đồng ủy quyền đến khi vụ án được giải quyết, ông T2, bà N và các thành viên trong gia đình vẫn trực tiếp quản lý, sử dụng nhà đất ổn định, không có việc bàn giao tài sản cho bà B hoặc bà T1 quản lý sử dụng. Ngoài ra, lời khai của bà B và bà T1 về giá chuyển nhượng không thống nhất. Bà B cho rằng nhận chuyển nhượng của ông T2, bà N với giá 1.000.000.000 đồng rồi chuyển nhượng lại cho bà T1 với giá 1.100.000.000 đồng. Trong khi bà T1 khai nhận chuyển nhượng từ bà B với giá 2.000.000.000 đồng. Tuy nhiên các bên đều 10 không xuất trình được chứng cứ chứng minh việc giao nhận tiền. Nội dung hợp đồng chuyển nhượng chỉ thể hiện giá chuyển nhượng 50.000.000 đồng. Những mâu thuẫn này cho thấy giao dịch được xác lập không phản ánh đúng ý chí thực sự của các bên.

Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm xác định Hợp đồng ủy quyền số 2497 ngày 16/7/2020 là giao dịch giả tạo nhằm che giấu giao dịch vay tài sản giữa ông T2, bà N với bà B, từ đó tuyên bố hợp đồng ủy quyền vô hiệu theo Điều 124 Bộ luật Dân sự năm 2015 là có căn cứ. Khi hợp đồng ủy quyền vô hiệu thì bà B không có quyền đại diện định đoạt tài sản của ông T2 và bà N, nên việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất theo Hợp đồng số 2498 ngày 16/7/2020 cho bà Đặng Thị Bạch T1 cũng không có căn cứ pháp luật để phát sinh hiệu lực.

Vì vậy, kháng cáo của bà Lê Kim B và bà Đặng Thị Bạch T1 không có căn cứ chấp nhận. [2.2] Đối với Hợp đồng thuê nhà lập ngày 17/7/2020 giữa bà Đặng Thị Bạch T1 với ông Lương Trường T2 và bà Trần Thị Huỳnh N, xét thấy tại thời điểm ký kết hợp đồng thuê nhà, quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất vẫn chưa được chỉnh lý sang tên bà T1. Hơn nữa, toàn bộ quá trình sử dụng nhà đất từ trước đến nay đều do gia đình ông T2, bà N trực tiếp quản lý, sử dụng. Tòa án cấp sơ xác định hợp đồng thuê nhà được lập nhằm hợp thức hóa việc ông T2, bà N giao tiền hàng tháng cho bà B là có căn cứ, nên việc hủy hợp đồng thuê nhà là phù hợp. Kháng cáo của bà T1 về nội dung này không được chấp nhận. [2.3] Xét kháng cáo của Ngân hàng Thương mại cổ phần Q về Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất số 4400172.23.655 ngày 28/6/2023. Mặc dù tại thời điểm ký hợp đồng thế chấp, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên bà Đặng Thị Bạch T1, hợp đồng thế chấp đã được công chứng và đăng ký giao dịch bảo đảm theo quy định, nhưng quá trình giải quyết vụ án thể hiện tài sản thế chấp vẫn do ông T2, bà N và anh H1 trực tiếp quản lý, sử dụng liên tục từ năm 2020 cho đến nay. Ngân hàng cho rằng đã thực hiện việc thẩm định tài sản trước khi cho vay.

Tuy nhiên, hồ sơ thẩm định mà Ngân hàng cung cấp chỉ thể hiện hình ảnh tài sản, không có tài liệu thể hiện thời gian làm việc, xác minh với những người đang trực tiếp quản lý, sử dụng tài sản là ông T2, bà N và anh H1. Ngân hàng cũng không cung cấp được biên bản khảo sát hiện trạng thể hiện việc kiểm tra nguồn gốc, quá trình sử dụng tài sản hoặc xác minh tình trạng pháp lý thực tế của tài sản ngoài căn cứ vào giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Mặt khác, tài sản thế chấp là nhà đất có người đang cư trú, sử dụng công khai, ổn định trong thời gian dài. Với tính chất là tổ chức tín dụng, trước khi nhận thế chấp tài sản có giá trị lớn, Ngân hàng có nghĩa vụ kiểm tra, thẩm định đầy đủ tình trạng pháp lý và thực tế của tài sản.

Do đó, có căn cứ xác định Ngân hàng chưa thực hiện đầy đủ nghĩa vụ thẩm định, kiểm tra tình trạng pháp lý của tài sản thế chấp. Vì vậy không đủ cơ sở xác định Ngân hàng là người thứ ba ngay tình theo quy định tại Điều 133 Bộ luật Dân sự năm 2015. 11 Tòa án cấp sơ thẩm tuyên bố Hợp đồng thế chấp quyền sử dụng đất số 4400172.23.655 ngày 28/6/2023, số công chứng 4541, quyển số 06/2023/TP/CC- SCC/HĐGD tại Văn phòng C vô hiệu là có căn cứ pháp luật. [2.4] Đối với nghĩa vụ thanh toán theo Hợp đồng tín dụng số 8430378.23 ngày 27/6/2023 và các khoản nợ phát sinh từ việc sử dụng thẻ tín dụng, bà Đặng Thị Bạch T1 thừa nhận có vay tiền, đã nhận tiền giải ngân và sử dụng thẻ tín dụng do Ngân hàng phát hành. Các khoản nợ gốc, lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi và phí thẻ tín dụng được xác định trên cơ sở các hợp đồng, điều khoản sử dụng thẻ mà bà T1 đã chấp thuận khi giao kết với Ngân hàng. Bà T1 cho rằng không đồng ý thanh toán khoản lãi quá hạn và phí thẻ tín dụng nhưng không xuất trình được tài liệu, chứng cứ chứng minh yêu cầu kháng cáo là có căn cứ.

Vì vậy, Tòa án cấp sơ thẩm buộc bà T1 thanh toán số tiền 1.922.914.941 đồng cho Ngân hàng V1 là đúng quy định pháp luật.

[5]

Từ những phân tích trên, các kháng cáo của bà Đặng Thị Bạch T1, bà Lê Kim B và Ngân hàng Thương mại cổ phần Q đều không có căn cứ chấp nhận, giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 113/2026/DS-ST ngày 24/4/2026 của Tòa án nhân dân Khu vực 11 - Tây Ninh. Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa đề nghị không chấp nhận kháng cáo của các đương sự, giữ nguyên bản án sơ thẩm là có căn cứ, phù hợp nên được chấp nhận.

[4] Về án phí dân sự phúc thẩm: Do kháng cáo của bà Đặng Thị Bạch T1, bà Lê Kim B và Ngân hàng Thương mại cổ phần Q không được chấp nhận nên mỗi người phải chịu 300.000 đồng theo quy định tại Điều 148 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Điều 29 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/6/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án.

[5] Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ khi hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị. Vì các lẽ trên, Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự;