Bản án 364/2026/DS-PTTranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định: 6

[1] Đơn kháng cáo của bà Lê Thị Anh V và Quyết định kháng nghị của Viện trưởng viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Long làm trong hạn luật định và đúng trình tự thủ tục mà Bộ luật tố tụng dân sự quy định nên Hội đồng xét xử chấp nhận giải quyết theo thủ tục phúc thẩm.

[2] Xét quyết định kháng nghị số 207/QĐ-VKS –DS ngày 29/10/2025 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Long và kháng cáo của bà Lê Thị Anh V, Phạm Đình T3 hủy toàn bộ bản án sơ thẩm số 116/2025/DS-ST ngày 30/9/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 3- Vĩnh Long để giải quyết lại theo thủ tục sơ thẩm. Xét thấy: Nguyên đơn ông Nguyễn Ngọc Đ yêu cầu vô hiệu hợp đồng ủy quyền ngày 21/4/2020 giữa ông Nguyễn Ngọc Đ và bà Lê Thị T1; Vô hiệu hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 05/05/2020 giữa ông Nguyễn Ngọc Đ với ông Võ Hoàng Duy T2; Vô hiệu hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 27/5/2020 giữa ông Võ Hoàng Duy T2 với ông Phạm Văn H, bà Nguyễn Thị N; Vô hiệu hợp đồng ủy quyền ngày 01/10/2021 giữa ông Phạm Văn H, bà Nguyễn Thị N với ông Phạm Đình T3; Vô hiệu hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất ngày 02/11/2021 giữa ông H, bà N với bà Lê Thị Anh V. Công nhận cho ông Nguyễn Ngọc Đ được đứng tên quyền sử dụng đất thửa đất số 90, tờ bản đồ số 53, diện tích 153,6m2, tọa lạc phường C, tỉnh Vĩnh Long. Ông Đ đồng ý trả lại bà T1 số tiền 50.000.000 đồng và tiền lãi theo quy định của pháp luật. Bị đơn Lê Thị T1 thống nhất theo yêu cầu khởi kiện của ông Đ, bà T1 đồng ý trả lại tiền nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất số tiền 100.000.000 đồng cho ông Võ Hoàng Duy T2. Đồng thời, bà T1 yêu cầu ông Đ trả lại cho bà số tiền vay 50.000.000 đồng và tiền lãi phát sinh tính từ ngày 21/4/2020 cho đến khi xét xử sơ thẩm. Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan bà Lê Thị Anh V cho rằng bà nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất thửa số 90, tờ bản đồ số 53, diện tích 153,6m2, tọa lạc phường C, tỉnh Vĩnh Long là phù hợp quy định pháp luật, bà V đã chuyển mục đích sử dụng từ đất trồng cây lâu năm sang đất ở nông thôn để cất nhà ở, bà là người thứ ba ngay tình nên không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của ông Đ, yêu cầu giữ nguyên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Sở Tài nguyên và môi trường tỉnh V đã cấp cho bà V vào ngày 19/11/2021 .

[3]

Xét thấy, bản án sơ thẩm có vi phạm nghiêm trọng về thủ tục tố tụng và nội dung vụ án như sau: -Vi phạm về tố tụng: Bản án dân sự sơ thẩm đã quyết định tuyên vô hiệu 02 Hợp đồng ủy quyền: -Hợp đồng ủy quyền giữa ông Nguyễn Ngọc Đ và bà Lê Thị Thu K tại Phòng C Vĩnh Long, công chứng số 1441, quyển số 01 TP/CC-SCC/HĐGD ngày 21/4/2020. 7 -Hợp đồng ủy quyền giữa ông Phạm Văn H, bà Nguyễn Thị N với ông Phạm Đình T3 ký tại Văn Phòng C2, công chứng số 3535, quyển số 2, ngày 01/10/2021. Tuyên vô hiệu 03 hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất: - Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Nguyễn Ngọc Đ (do bà Lê Thị T1 làm đại diện) với ông Võ Hoàng Duy T2 ký tại phòng C tỉnh Vĩnh Long, số công chứng 1575, quyển số 01 TP/CC-SCC/HĐGD ngày 05/5/2020. - Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Võ Hoàng Duy T2 với ông Phạm Văn H ký tại Phòng công chứng số B tỉnh Vĩnh Long, công chứng số 1908, quyển số 01 ngày 27/5/2020. - Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Phạm Văn H, bà Nguyễn Thị N (do ông Phạm Đình T3 làm đại diện) với bà Lê Thị Anh V, ký tại phòng công chứng số B tỉnh Vĩnh Long công chứng số 4348 ngày 02/11/2021. Nhưng tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án không thể hiện Thẩm phán được phân công giải quyết vụ án tiến hành lập văn bản giải thích cho các đương sự biết về từng trường hợp Tòa án tuyên bố hợp đồng vô hiệu để các đương sự có quyền yêu cầu xem xét giải quyết hậu quả của hợp đồng vô hiệu, là không đúng với hướng dẫn tại Điều 2, Mục III Giải đáp một số vấn đề về nghiệp vụ số 01/2017/GĐ-TANDTC ngày 07/4/2017 của Tòa án nhân dân tối cao. -Về nội dung: Thửa đất số 90, tờ bản đồ số 53, diện tích 153,6m2, địa chỉ thửa đất khóm M, phường C, tỉnh Vĩnh Long, ngày 12/7/2018 ông Nguyễn Ngọc Đ được chỉnh lý mặt 3 đứng tên trên GCNQSDĐ. Ngày 21/4/2025 ông Nguyễn Ngọc Đ ủy quyền cho bà Lê Thị T1 được quyền ký tên trên hợp đồng đặt cọc, hợp đồng chuyển nhượng, tặng cho, cho thuê, thế chấp quyền sử dụng đất của ông Đ với người khác và thực hiện các quyền của chủ sơ hữu, sử dụng bất động sản theo quy định của pháp luật tại cơ quan công chứng và các cơ quan có thẩm quyền. Xuất phát từ hợp đồng ủy quyền giữa ông Đ và bà T1 thửa đất số 90 nêu trên đã chuyển nhượng qua nhiều người. Cụ thể: Ngày 05/5/2020 ông Nguyễn Ngọc Đ (do bà Lê Thị T1 làm đại diện) ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất cho ông Võ Hoàng Duy T2, giá chuyển nhượng ghi trong hợp đồng là 100.000.000đ ( một trăm triệu đồng). Ngày 27/5/2020 ông Võ Hoàng Duy T2 ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, chuyển nhượng sang cho ông Phạm Văn H, giá chuyển nhượng ghi trong hợp đồng là 350.000.000đ (ba trăm năm mươi triệu đồng). Ngày 02/11/2021 ông Phạm Văn H và vợ là bà Nguyễn Thị N ( do ông Phạm Đình T3 đại diện) tiếp tục ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất sang cho bà Lê Thị Anh V, giá chuyển nhượng ghi trong hợp đồng là 20.000.000đ (hai mươi triệu đồng) ( bà V cung cấp giá chuyển nhượng là 550.000.000đ). Ngày 19/11/2021 bà Lê Thị Anh V được Sở tài nguyên và môi trường tỉnh V cấp giấy CNQSDĐ và bà V chuyển mục đích sử dụng từ đất trồng 8 cây lâu năm sang đất ở nông thôn. Qua các lần chuyển nhượng quyền sử dụng đất, các bên đã ghi nhận đầy đủ số tiền chuyển nhượng trong hợp đồng.

[4] Trong quá trình giải quyết vụ án không có bản tự khai của ông Võ Hoàng Duy T2, ông Phạm Văn H và bà Phạm Thị N1. Tòa án cũng không lấy lời khai của các đương sự này để làm căn cứ giải quyết vụ án. Tại đơn ghi ý kiến ngày 24/9/2025 bà Lê Thị T1 đồng ý trả lại cho ông Võ Hoàng Duy T2 số tiền chuyển nhượng 100.000.000đ theo Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất giữa ông Nguyễn Ngọc Đ (do bà Lê Thị T1 làm đại diện) với ông Võ Hoàng Duy T2, công chứng ngày 05/5/2020, nhưng Tòa án cấp sơ thẩm không giải quyết yêu cầu này của bị đơn.

[5] Bản án sơ thẩm tuyên vô hiệu toàn bộ 03 hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất như đã nêu trên, buộc bà Lê Thị Anh V phải giao trả đất cho ông Nguyễn Ngọc Đ thửa đất số 90, tờ bản đồ số 53, diện tích 153,6m2, địa chỉ thửa đất khóm M, phường C, tỉnh Vĩnh Long, nhưng Tòa án cấp sơ thẩm không buộc các đương sự có nghĩa vụ hoàn trả cho nhau số tiền chuyển nhượng theo các hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất mà lại dành cho bị đơn bà Lê Thị T1, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Võ Hoàng Duy T2, ông Phạm Văn H, bà Nguyễn Thị N, bà Lê Thị Anh V, ông Phạm Đình T3 một vụ kiện dân sự khác về việc tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, tranh chấp hợp đồng ủy quyền khi có phát sinh tranh chấp và khi có yêu cầu là không đúng quy định tại khoản 2 Điều 131 Bộ luật dân sự năm 2015. Tại khoản 2 Điều 131 Bộ luật dân sự 2015 quy định: Khi giao dịch dân sự vô hiệu thì các bên khôi phục lại tình trạng ban đầu, hoàn trả cho nhau những gì đã nhận. Nhưng Tòa án cấp sơ thẩm không giải quyết làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của các đương sự.

[6] Bản án sơ thẩm không phân tích đánh giá cụ thể từng hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, chỉ cho rằng hợp đồng ủy quyền công chứng số 1441 ngày 21/4/2025 giữa ông Nguyễn Ngọc Đ và bà Lê Thị Thu K tại phòng C do giả tạo để nhằm che giấu hợp đồng vay tài sản của ông Đ và bà T1 dẫn đến các hợp đồng còn lại vô hiệu là thiếu khách quan. Cấp sơ thẩm cần phải tiến hành xác minh các điều kiện xác lập hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất từ ông Phạm Văn H, bà Nguyễn Thị N sang cho bà Nguyễn Thị Anh V1 có phù hợp quy định tại Điều 133 Bộ luật dân sự 2015 hay không.

[7] Từ những nhận định trên, xét thấy Tòa án nhân dân khu vực 3 - Vĩnh Long thu thập chứng cứ chưa đầy đủ, đánh giá chứng cứ chưa toàn diện dẫn đến giải quyết vụ án không đúng quy định của pháp luật, Tòa án cấp phúc thẩm không thể thực hiện bổ sung được. Vì vậy chấp nhận kháng nghị của Viện trưởng viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Long, chấp nhận kháng cáo của bà Lê Thị Anh V và ông Phạm Đình T3. Căn cứ khoản 3 Điều 308, Điều 310 Bộ luật tố tụng dân sự, hủy toàn bộ bản án dân sự sơ thẩm số 116/2025/DS-ST ngày 30/9/2025 của Tòa án nhân dân khu vực 3- Vĩnh Long. Chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân 9 dân khu vực 3-Vĩnh Long giải quyết lại vụ án theo thủ tục sơ thẩm như đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên tòa.

[8] Về án phí phúc thẩm: Căn cứ khoản 3 Điều 29 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí lệ phí Tòa án. Bà Lê Thị Anh V không phải chịu án phí phúc thẩm.

[9] Nghĩa vụ chịu án phí sơ thẩm và chi phí tố tụng được xác định lại khi giải quyết vụ án theo thủ tục sơ thẩm.