Bản án 31/2026/DS-STTranh chấp hợp đồng trao đổi tài sản
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
Khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 91, khoản 2 Điều 92, Điều 147, khoản 2 Điều 227, Điều 228, Điều 238, Điều 271 và Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 116, Điều 117, Điều 118, Điều 119, Điều 430, khoản 1 Điều 440, Điều 357, khoản 1 Điều 468 Bộ luật dân sự; Khoản 2 Điều 26 Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội. Xử:
Nhận định của Tòa án
[1] Về thủ tục tố tụng: [1.1] Về quan hệ pháp luật: nguyên đơn ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang khởi kiện yêu cầu bị đơn ông Nguyễn Thạch B trả số tiền mua mua vật tư nông nghiệp, bị đơn ông Nguyễn Thạch B không có đăng ký kinh doanh, cư trú tại ấp H, xã H, huyện C, tỉnh An Giang (nay là xã A, tỉnh An Giang), do đó căn cứ quy định tại Điều 430 Bộ luật dân sự, khoản 3 Điều 26, khoản 1 Điều 28, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự thì đây là tranh chấp hợp đồng mua bán tài sản và vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 10 - An Giang. [1.2] Về sự vắng mặt của đương sự: Ngày 10/02/2026 nguyên đơn có đơn đề nghị xét xử vắng mặt được Hội đồng xét xử chấp nhận. Bị đơn đã được Toà án triệu tập hợp lệ lần thứ hai mà vẫn vắng mặt không lý do, căn cứ khoản 2 Điều 227, Điều 228, Điều 238 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015, Hội đồng xét xử vẫn tiến hành xét xử vắng mặt đối với các đương sự.
[2] Về áp dụng pháp luật nội dung: Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang thấy: Tại đơn khởi kiện nguyên đơn xác nhận ông Thạch B là khách hàng mua vật tư nông nghiệp phân bón và thuốc bảo vệ thực vật của cửa hàng T1 do ông Phan Thanh T là chủ hộ kinh doanh. Tại biên bản xác nhận công nợ ngày 02/7/2024 giữa ông T với ông Thạch B, có dấu vân tay, chữ ký và chữ viết xác nhận nợ của ông Nguyễn Thạch B thể hiện tính đến ngày 02/7/2024 số tiền mà ông Thạch B còn nợ ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang là 53.897.000 đồng. Căn cứ thoả thuận mua bán ngày 02/7/2024 và biên bản xác nhận công nợ ngày 02/7/2024 có sự tồn tại giao dịch mua bán vật tư nông nghiệp phân bón và thuốc bảo vệ thực vật giữa ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang với ông Nguyễn Thạch B.
Xét thấy, giao dịch trên được xác lập trên cơ sở tự nguyện, hình thức và nội dung của giao dịch không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội phù hợp với quy định tại Điều 116, Điều 117, Điều 118, Điều 119 của Bộ luật dân sự nên được xem là hợp pháp, qua đó làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của các bên.
Căn cứ vào Điều 430 Bộ luật dân sự quy định “Hợp đồng mua bán tài sản là sự thỏa thuận giữa các bên, theo đó bên bán chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua và bên mua trả tiền cho bên bán” và khoản 1 Điều 440 Bộ luật dân sự quy định về nghĩa vụ trả tiền:“Bên mua có nghĩa vụ thanh toán tiền theo thời hạn, địa điểm và mức tiền được quy định trong hợp đồng”. Như vậy, qua đối chiếu công 4 nợ thể hiện bên mua ông Thạch B còn nợ ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang số tiền gốc 53.897.000 đồng.
Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết vụ án, bị đơn ông Nguyễn Thạch B đã được Tòa án tống đạt hợp lệ văn bản tố tụng nhưng bị đơn vắng mặt không lý do, không tham gia phiên họp tiếp cận công khai chứng cứ, hòa giải, không có văn bản trình bày ý kiến, cung cấp tài liệu, chứng cứ để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình. Căn cứ quy định tại Điều 91 của Bộ luật Tố tụng dân sự quy định về nghĩa vụ chứng minh, thì “2) Đương sự phản đối yêu cầu của người khác đối với mình phải thể hiện bằng văn bản và phải thu thập, cung cấp, giao nộp cho Tòa án tài liệu, chứng cứ để chứng minh cho sự phản đối đó. 4) Đương sự có nghĩa vụ đưa ra chứng cứ để chứng minh mà không đưa ra được chứng cứ hoặc không đưa ra đủ chứng cứ thì Tòa án giải quyết vụ việc dân sự theo những chứng cứ đã thu thập được có trong hồ sơ vụ việc” và khoản 2 Điều 92 Bộ luật Tố tụng dân sự quy định “Một bên đương sự thừa nhận hoặc không phản đối những tình tiết, sự kiện, tài liệu, văn bản, kết luận của cơ quan chuyên môn mà bên đương sự kia đưa ra thì bên đương sự đó không phải chứng minh”. Mặt khác, tại phiên tòa xét xử hôm nay (lần thứ 2) bị đơn ông Thạch B tiếp tục vắng mặt được coi là đã từ bỏ quyền, nghĩa vụ của mình theo quy định tại khoản 5 Điều 70 Bộ luật tố tụng dân sự.
Do đó, Hội đồng xét xử căn cứ xác nhận công nợ ngày 02/7/2024 xác định ông Thạch B còn nợ ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang số tiền 53.897.000 đồng và phải có nghĩa vụ thanh toán số nợ này cho nguyên đơn. Từ đó, Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp T, buộc bị đơn ông Nguyễn Thạch B trả cho ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang số tiền là 53.897.000 đồng. * Về lãi suất: Căn cứ quy định tại Điều 357 Bộ luật dân sự: “Trường hợp bên có nghĩa vụ chậm trả tiền thì bên đó phải trả lãi đối với số tiền chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả. Lãi suất phát sinh do chậm trả tiền được xác định theo thỏa thuận của các bên nhưng không vượt quá mức lãi suất quy định tại khoản 1 Điều 468 Bộ luật này, nếu không thỏa thuận thì thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật này” thì ông Thạch B vi phạm nghĩa vụ thanh toán cho nguyên đơn nên nguyên đơn yêu cầu bị đơn phải trả tiền lãi đối với số tiền chậm trả là phù hợp.
Tuy nhiên, tại biên bản xác nhận công nợ ngày 02/7/2024 các bên thoả thuận lãi suất 2%/tháng, lãi suất này vượt quá quy định tại khoản 1 Điều 468 Bộ luật dân sự, do đó cần điều chỉnh mức lãi suất là 20%/năm là phù hợp với quy định pháp luật. 5 Tính từ ngày xác nhận công nợ (ngày 02/7/2024) đến ngày xét xử sơ thẩm là ngày 11/02/2026, tính tròn là 01 năm 07 tháng là: 53.897.000 đồng x 01 năm 07 tháng x 20% = 17.042.231 đồng Tổng cộng vốn gốc và lãi là: 53.897.000 đồng + 17.042.231 đồng = 70.939.231 đồng. Như vậy, ông Thạch B có nghĩa vụ phải thanh toán cho nguyên đơn tổng số tiền vốn và lãi là: 70.939.231 đồng.
[3] Về án phí sơ thẩm:
Căn cứ vào quy định tại Điều 147 Bộ luật tố tụng dân sự, khoản 2 Điều 26 Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội. Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được chấp nhận nên nguyên đơn được nhận lại số tiền tạm ứng án phí đã nộp. Bị đơn phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo quy định pháp luật.
[4] Quyền kháng cáo: Các đương sự được quyền kháng cáo theo quy định tại Điều 271 và Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự. Vì các lẽ trên,
Căn cứ vào:
Quyết định
Khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, Điều 91, khoản 2 Điều 92, Điều 147, khoản 2 Điều 227, Điều 228, Điều 238, Điều 271 và Điều 273 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 116, Điều 117, Điều 118, Điều 119, Điều 430, khoản 1 Điều 440, Điều 357, khoản 1 Điều 468 Bộ luật dân sự; Khoản 2 Điều 26 Nghị quyết 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội. Xử:
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang. Buộc bị đơn ông Nguyễn Thạch Ba P trả cho ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang số tiền là: 70.939.231 đồng (Bảy mươi triệu, chín trăm ba mươi chín ngàn, hai trăm ba mươi mốt đồng), trong đó tiền vốn là 53.897.000 đồng (Năm mươi ba triệu, tám trăm chín mươi bảy ngàn đồng), lãi là: 17.042.231 đồng (Mười bảy triệu, không trăm bốn mươi hai ngàn, hai trăm ba mươi mốt đồng). 6 Kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật (đối với các trường hợp cơ quan thi hành án có quyền chủ động ra quyết định thi hành án) hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án (đối với các khoản tiền phải trả cho người được thi hành án) cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, khoản 1 Điều 468 của Bộ luật Dân sự.
2. Về án phí sơ thẩm: Nguyên đơn ông Phan Thanh T, sinh năm 1982 – Chủ hộ kinh doanh vật tư nông nghiệp Tuyền Trang được nhận lại số tiền 1.751.000 đồng (Một triệu, bảy trăm năm mươi mốt ngàn đồng) tạm ứng án phí đã nộp tại biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0004516 ngày 15/10/2025 Phòng thi hành án dân sự khu vực 10 - An Giang. Bị đơn ông Nguyễn Thạch Ba P chịu 3.546.961 đồng (Ba triệu, năm trăm bốn mươi sáu ngàn, chín trăm sáu mươi mốt đồng) án phí dân sự sơ thẩm.
3. Quyền kháng cáo: Nguyên đơn và bị đơn được quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày tính từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 luật thi hành án dân sự.