Bản án 216/2026/DS-STTranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Phan Thị H đối với chị Nguyễn Thị HI về "Tranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu". - Văn bản từ chối nhận di sản do Văn phòng C chứng nhận theo số công chứng 4398/2025/CCGD ngày 13/9/2025 là vô hiệu.
Nhận định của Tòa án
Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hô sơ vụ án được xem xét tại phiên tòa, ý kiên của đương sự, ý kiên của đại diện Viện kiêm sát, Hội đồng xét xử nhận định: * Về tố tụng:
[1] Căn cứ đơn khởi kiện cùng các tài liệu chứng cứ kèm theo của nguyên đơn và các tài liệu chứng cứ trong hô sơ vụ án, có cơ sở xác định quan hệ pháp luật tranh chấp trong vụ án là "Tranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu" được quy định tại khoản 11 Điều 26 của Bộ luật Tố 4 tụng dân sự.
[2] Bị đơn cư trú tại Khu phố A, phường T, tỉnh Tây Ninh nên theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự, vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án nhân dân khu vực 10 - Tây Ninh.
[3] Bà Phan Thị H, chị Nguyễn Thị HI, bà Trân Thị M, bà Dương Kim H3 là người đại diện theo pháp luật của Văn phòng C có đơn đề nghị vắng mặt Căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 227, Điều 228 và Điều 238 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử tiến hành xét xử vắng mặt bà H, chị H1, bà M và bà H3 * Về nội dung:
[1] Xét yêu cầu khởi kiện của bà Phan Thị H thì thấy rằng, quá trình giải quyết vụ án, chị Nguyễn Thị H1 trình bày: Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 48/2023/DS-ST ngày 25/4/2023 của Tòà án nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh tuyên xử, buộc chị có nghĩa vụ trả cho bà H 492.000.000 đồng tiền vay gốc và 213.248.000 đồng tiền lãi, tổng cộng 705.248.000 đồng. Chị không đồng ý với phần quyết định trên của bản án, nhưng do chị không còn tài sản gì nên chị không kháng cáo.
Tuy nhiên, chị H1 không đồng ý theo yêu cầu khởi kiện của bà H vê việc tuyên bố văn bản từ chối nhận di sản ngày 13/9/2025 của chị tại Văn phòng C là vô hiệu. Vì chị H1 cho rằng cha mẹ đã tặng cho chị trước tài sản để chị trả nợ, nên chị không còn được hưởng thêm bất cứ tài sản nào khác từ cha mẹ, tài sản còn lại là của cha mẹ, do cha mẹ quyết định cho những người con còn lại, trừ chị.
[2] Tại biên bản lấy lời khai ngày 30/3/2026 (bút lục 54) bà Trân Thị M trình bày: " ... vợ chồng bà bán vàng, vay ngân hàng nhưng do không đủ nên bán luôn tài sản là vàng của những người con còn lại với số tiền hơn 2.000.000.000 (hai tỷ) đồng là xem như chị H1 không còn được hưởng thêm bất cứ tài sản nào khác từ vợ chồng bà. Tài sản còn lại là của vợ chồng bà, do vợ chồng bà quyết định cho những người con còn lại, ... Nên Văn bản từ chối nhận di sản được ký ngày 13/9/2025 là có hiệu lực."
[3] Tại Văn bản từ chối nhận di sản ngày 13/9/2025 (bút lục 03, 04) thể hiện: Ong Nguyên Đăng H2 (sinh ngày 10/02/1957 - chêt ngày 27/12/2022), ông H2 chết không đê lại di chúc. Chị Nguyễn Thị H1 là con - người thừa kế ch lậi hằng hin kể thịt nhấi ,hóo pháp sa, tou c đp 7, Kà T: huyện C, th2 chầy Ninh (nay là khu phố T, phường T, tỉnh Tây Ninh); ½ thửa đất 91, tờ bản đồ 13 và ½ thưa đất 222, tờ bản đồ 137 cùng toạ lạc Khu phố E, Phường C, thành phố T, tỉnh Tây Ninh (nay là Khu phố E, phường T, tỉnh Tây Ninh) trong tài sản chung với bà Trần Thị M. Chị H1 tự nguyện từ chối phần di sản nêu trên mà chị được hưởng.
[4] Tại dòng thứ 4, 5, 6 từ trên xuống trang 2 của Văn bản từ chối nhận di sản ngày 13/9/2025 thể hiện: "Chị H1 cam kết: ... việc từ chối nhận di sản thừa 5 kế nêu trên không nhằm trốn tránh thực hiện bất kỳ một nghĩa vụ tài sản nào, nếu có thì văn bản từ chối này là vô hiệu;".
[5] Tại Điều 612 Bộ luật Dân sự quy định: "Di sản bao gồm tài sản riêng của người chết, phần tài sản của người chết trong tài sản chung với người khác. "
[6] Tại khoản 1 Điều 620 Bộ luật Dân sự quy định : "Người thừa kế có quyền từ chối nhận di sản, trừ trường hợp việc từ chối nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài sản của mình đối với người khác"
[7]
Xét thấy, Bản án dân sự sơ thấm số 48/2023/DS-ST ngày 25/4/2023 của Toà án nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh đã có hiệu lực pháp luật. Theo phân quyêt định của Bản án nêu trên và Quyêt định thi hành án theo yêu câu sô 298/QĐ-CCTHADS ngày 31/5/2023 của Chi cục Thi hành án dân sụ huyện Châu Thành, tinh Tây Ninh thì chị H1 có nghĩa vụ trả cho bà H tông số tiền 705.248.000 đồng và tiền lãi chậm thực hiện nghĩa vụ theo quy định tại khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự đối với số tiền chưa thi hành án. Mặt khác, phần tài sản của ông H2 chết để lại đã chuyển thành di sản kế từ thời điểm ông H2 chết. Ông H2 chết không để lại di chúc nên phần di sản của ông H2 được giải quyết về thừa kế theo pháp luật.
Do đó, việc chị H1 từ chối nhận di sản thừa c tun g cấ chan thi kàn nĩ vu ti n cho bà H theo Bản án đã có hiệu lực pháp luật là nhằm trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ tài sản của mình đối với người khác.
[8] Từ các phân tích nêu trên, Hội đồng xét xử nhận thấy lời trình bày của nguyên đơn bà Phan Thị H là có căn cứ, nên chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Phan Thị H, tuyên bố "Văn bản từ chối nhận di sản", số công chứng 4398/2025/CCGD ngày 13/9/2025 tại Văn phòng C là vô hiệu.
[9] Về đề nghị của Đại diện Viện kiếm sát nhân dân khu vực 10 - Tây Ninh tại phiên tòa, xét thấy: Đây là đề nghị có căn cứ nên Hội đồng xét xử chấp nhận.
[10] Về án phí: Chị Nguyễn Thị H1 phải chịu án phí dân sự sơ thẩm không có giá ngạch đối với yêu cầu khởi kiện của bà Phan Thị H được Tòa án chấp nhận theo quy định tại Nghị Quyêt 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uy ban thường vụ Quôc hội.
Quyết định
Căn cứ Điều 122, 123, 131, 620 Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 54, 60 Luật Công chứng năm 2024; khoản 2 Điều 26 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uy ban thường vụ Quôc hội quy định vê mức thu, miên, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. 6
1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Phan Thị H đối với chị Nguyễn Thị HI về "Tranh chấp liên quan đến yêu cầu tuyên bố văn bản công chứng vô hiệu". - Văn bản từ chối nhận di sản do Văn phòng C chứng nhận theo số công chứng 4398/2025/CCGD ngày 13/9/2025 là vô hiệu.
2. Về án phí: - Chị Nguyễn Thị H1 phải chịu 300.000 (ba trăm nghìn) đồng án phí dân sự sơ thâm. - Bà Phan Thị H thuộc trường hợp được miễn nộp tiền tạm ứng án phí, án phí theo quy định của pháp luật. Đương sự có quyên kháng cáo lên Tòa án nhân dân tỉnh Tây Ninh để xét xử phúc thẩm trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự. Thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự. - PRIM HO BONG HH XU SƠ THAM - VNA BHÁ Nin CHỦ TỌA PHIÊN TÒA - VKSND khu vực 10 - Tây Ninh; - THADS tỉnh Tây Ninh; - Đương sự; - Lưu: VT, hồ sơ vụ án.