Bản án 04/2026/DS-STTranh chấp về hụi, họ, biêu, phường

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh luận tại các phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về thẩm quyền: Nguyên đơn bà D khởi kiện yêu cầu bị đơn bà N đang có địa chỉ cư trú tại Khu vực T, phường N, thành phố Cần Thơ yêu cầu trả tiền hụi.

Do đó, Hội đồng xét xử xác định quan hệ pháp luật tranh chấp là “Tranh chấp hợp đồng góp hụi” và vụ án thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 7 – Cần Thơ theo qui định tại khoản 3 Điều 26, Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự sửa đổi, bổ sung.

[2] Về nội dung vụ án: Nguyên đơn bà Nguyễn D yêu cầu bị đơn bà Lê N có trách nhiệm trả số tiền nợ hụi là 33.300.000 đồng. Bị đơn bà N chỉ đồng ý trả lại số tiền bà D đã đóng hụi cho bà N tổng cộng là 21.230.000 đồng. Hội đồng xét xử nhận thấy: [2.1] Tại biên bản hòa giải lập ngày 06/01/2026 cũng như tại phiên tòa thì người đại diện hợp pháp cho nguyên đơn bà D và người đại diện hợp pháp cho bị đơn bà N thống nhất bà Lê N là chủ hụi, bà Nguyễn D là hụi viên. Dây hụi thứ nhất: Thống nhất bà N có mở dây hụi tháng khui ngày 08/4/2021, hụi một tháng khui một lần, loại hụi 1.000.000 đồng, hụi có 48 phần, bà D có tham gia 01 phần hụi, bà D đã đóng hụi sống cho bà N đến lần hụi thứ 21 thì bà N tuyên bố vỡ hụi, 21 lần hụi sống này nếu được hốt là 21.000.000 đồng. Dây hụi thứ hai: Thống nhất dây hụi tuần, một tuần khui một lần, loại hụi 100.000 đồng; hụi có 100 phần; bà D có tham gia 03 phần hụi, đã đóng hụi đến lần thứ 41, thì bà N tuyên bố vỡ hụi, 41 lần hụi sống của 03 phần hụi này nếu được hốt là 12.300.000 đồng. Những tình tiết sự kiện này được các bên đương sự thừa nhận nên không cần phải chứng minh theo quy định tại khoản 2 Điều 92 của Bộ luật Tố tụng dân sự. [2.2] Xét nghĩa vụ của chủ hụi bà N: Chủ hụi là người tổ chức, quản lý các dây hụi, thu các phần hụi và giao các phần hụi đó cho các thành viên được lãnh hụi trong kỳ mở hụi cho tới khi kết thúc dây hụi. Dây hụi chấm dứt khi theo sự thỏa thuận của những người tham gia hụi, mục đích tham gia hụi của các thành viên đã đạt được hoặc trường hợp khác.

Tuy nhiên, đây là trường hợp chủ 3 hụi bà N tự ý chấm dứt dây hụi mà không có sự đồng ý của tất cả những người tham gia hụi là hụi viên. Cho nên bà N là chủ hụi phải có trách nhiệm hoàn trả số tiền hụi viên đã đóng cho bà cùng với khoản lãi của từng lần mở hụi mà hụi viên sẽ được hưởng khi họ hốt hụi. Tức là 21 lần hụi sống đóng hụi của loại hụi 1.000.000 đồng số tiền hụi viên được hưởng khi hốt hụi là 21.000.000 đồng; 41 lần hụi sống, loại hụi 300.000 đồng, 03 phần, số tiền hụi viên được hưởng khi hốt hụi là 12.300.000 đồng. Bà N cho rằng bà D chỉ đóng hụi được số tiền 21.300.000 đồng, đây là số tiền bà N tự liệt kê chứ không có cung cấp sổ sách ghi chép theo dõi việc thu tiền hụi và không được hụi viên bà D thừa nhận số tiền này.

Từ những phân tích này thì nguyên đơn bà D yêu cầu bà N trả số tiền hụi cho bà D tổng cộng 33.300.000 đồng là có căn cứ theo quy định tại Điều 166, Điều 471 Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 15 và các khoản 3, 4 Điều 18; khoản 1 Điều 23 của Nghị định số 19/2019/NĐ-CP ngày 19/02/2019 của Chính phủ quy định về họ, hụi, biêu, phường nên được Hội đồng xét xử chấp nhận.

[3] Xét về yêu cầu xin trả dần của bị đơn bà N: Tại phiên tòa người đại diện hợp pháp cho nguyên đơn bà D không chấp nhận cho bị đơn bà N trả dần tiền hụi từng tháng nên không có cơ sở để Hội đồng xét xử xem xét. Việc trả nhiều lần các đương sự có thể thương lượng thỏa thuận tại giai đoạn thi hành án.

[4] Về án phí dân sự sơ thẩm: Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn bà Nguyễn D được chấp nhận nên bà D không phải chịu án phí. Bà Nguyễn D được hoàn trả lại số tiền tạm ứng án phí đã nộp là 832.500 đồng theo biên lai thu số 0011777 ngày 09/12/2025 của cơ quan Thi hành án dân sự thành phố Cần Thơ. Bị đơn bà Lê N phải chịu án phí theo quy định tại khoản 2 Điều 26 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Số tiền án phí bà N phải chịu là 33.300.000 đồng x 5% = 1.665.000 đồng.