Bản án 176/2025/DSST-STTranh chấp hợp đồng tín dụng
Tóm tắt nhanh
Trích nguyên văn đoạn đầu phần Quyết định
1. Buộc bà Nguyễn Thị B phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho Công ty cổ phần M số tiền nợ tính đến ngày 25/9/2025 là 3.159.376.251 đồng (Ba tỷ một trăm năm mươi chín triệu, ba trăm bảy mươi sáu nghìn, hai trăm năm mươi mốt đồng), trong đó: nợ gốc: 2.141.671.177 đồng; nợ lãi trong hạn: 58.653.583 đồng; nợ lãi quá hạn: 929.892.804 đồng, lãi chậm trả: 29.158.687 đồng.
Nhận định của Tòa án
[1] Về quan hệ tranh chấp và thẩm quyền giải quyết: Nguyên đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết buộc bị đơn bà Nguyễn Thị B trả nợ theo Hợp đồng tín dụng đã được ký kết giữa hai bên, trong trường hợp không trả được nợ hoặc trả nợ không đủ thì đề nghị xử lý tài sản bảo đảm theo quy định của pháp luật; Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan đề nghị hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Sở Tài Nguyên và Môi trường tỉnh Nghệ An cấp cho bà Nguyễn Thị B đối với thửa đất số 2082, tờ bản đồ số 4, địa chỉ thửa đất tại xóm Quyết Thắng, xã Nghi Diên, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An.
Do đó, Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An thụ lý vụ án là đúng thẩm quyền và xác định quan hệ tranh chấp là “Tranh chấp hợp đồng tín dụng, thế chấp” là có căn theo quy định theo quy định tại khoản 3 Điều 26, khoản 3 Điều 35, điểm c khoản 1 Điều 37, Điều 469 của Bộ luật tố tụng dân sự.
[2] Về sự vắng mặt của anh Nguyễn Văn C: Quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa, anh Nguyễn Văn C đã được triệu tập hợp lệ nhiều lần 7 nhưng vẫn vắng mặt nên Tòa án đưa vụ án ra xét xử là đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.
[3] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc buộc bà Nguyễn Thị B thanh toán tiền nợ gốc và lãi theo các Hợp đồng tín dụng đã ký kết giữa bà B và Ngân hàng: Tại phiên tòa, Người đại diện theo ủy quyền của Ngân hàng và bà Nguyễn Thị B đều thừa nhận bà B có vay của Ngân hàng TMCP V số tiền 2.200.000.000 đồng theo các hợp đồng tín dụng: Hợp đồng cho vay hạn mức số LN2206206033484 ngày 22/6/2022 và Khế ước nhận nợ ngày 01/7/2022 số tiền vay: 800.000.000 đồng (Tám trăm triệu đồng); Hợp đồng cho vay hạn mức số LN2206206033484 ngày 22/6/2022 và Khế ước nhận nợ ngày 21/12/2022, số tiền vay: 400.000.000 đồng (Bốn trăm triệu đồng); Hợp đồng cho vay hạn mức số LN2112094864003 ngày 16/12/2021 và Khế ước nhận nợ ngày 13/6/2022, số tiền vay: 800.000.000 đồng (Tám trăm triệu đồng); Giấy đăng ký kiêm Hợp đồng cho vay không tài sản bảo đảm, mở và sử dụng tài khoản thanh toán, dịch vụ ngân hàng điện tử ngày 16/6/2021: Số tiền vay: 100.000.000 đồng (Một trăm triệu đồng); Hợp đồng cho vay số LD2306600605 ngày 07/3/2023: Số tiền vay: 100.000.000 đồng (Một trăm triệu đồng). Sau khi vay, bà Nguyễn Thị B đã trả cho Ngân hàng số tiền 277.996.158 đồng, trong đó: nợ gốc 58.328.823 đồng, nợ lãi: 219.339.439 đồng, lãi chậm trả: 327.896 đồng. Tính đến ngày 25/9/2025, bà Nguyễn Thị B còn nợ Ngân hàng số tiền 3.159.376.251 đồng, trong đó: nợ gốc: 2.141.671.177 đồng; nợ lãi trong hạn: 58.653.583 đồng; nợ lãi quá hạn: 929.892.804 đồng, lãi chậm trả: 29.158.687 đồng. Ngày 29/12/2023, Ngân hàng TMCP V đã bán toàn bộ các khoản nợ của bà Nguyễn Thị B cho Công ty cổ phần M theo Hợp đồng mua bán nợ số 01/2023/VPB-M ngày 29/12/2023 và Phụ lục đính kèm giữa Ngân hàng TMCP V (V) với Công ty TNHH MTV M (M). Do vậy, việc Công ty cổ phần M yêu cầu bà Nguyễn Thị B thanh toán cho Công ty cổ phần M số tiền còn nợ 3.159.376.251 đồng, trong đó: nợ gốc: 2.141.671.177 đồng; nợ lãi trong hạn: 58.653.583 đồng; nợ lãi quá hạn: 929.892.804 đồng, lãi chậm trả: 29.158.687 đồng là có căn cứ cần chấp nhận.
[4] Đối với yêu cầu xử lý tài sản bảo đảm để thu hồi nợ, thấy rằng: Để đảm bảo cho khoản vay, bà Nguyễn Thị B đã thế chấp thửa đất số 2082, tờ bản đồ số 4, địa chỉ thửa đất tại xóm Quyết Thắng, xã Nghi Diên, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An và tài sản gắn liền với đất theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số DB 880903 do Sở Tài Nguyên và Môi trưởng tỉnh Nghệ An cấp ngày 07/5/2021 mang tên bà Nguyễn Thị B theo Hợp đồng thế chấp số LN2105293811044 ngày 02/6/2021; Hợp đồng sửa đổi, bổ sung hợp đồng số 01/PLHĐ ngày 16/12/2021, Hợp đồng sửa đổi bổ sung Hợp đồng số 02/PLHĐ ngày 22/6/2022 và Văn bản thỏa thuận ngày 02/6/2021 ký giữa bà Nguyễn Thị B với Ngân hàng TMCP V, chi nhánh Nghệ 8 An, phòng Giao dịch C.
Xét thấy, theo Hồ sơ cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì tài sản thế chấp nêu trên có nguồn gốc là của ông Nguyễn Văn H và bà Nguyễn Thị T được UBND huyện Nghi Lộc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất ngày 17/7/2015. Ngày 20/7/2015 ông H, bà T chuyển nhượng thửa đất nêu trên cho bà Nguyễn Thị B. Quá trình giải quyết vụ án, bà Nguyễn Thị L cho rằng thửa đất nêu trên là của bà L và ông Nguyễn Văn Đ1 (chồng bà L) mua năm 1990, năm 1997 cho anh Đ (chồng bà B) ra ở riêng; anh Nguyễn Văn C cho rằng thửa đất là tài sản chung của bố mẹ anh là bà Nguyễn Thị B và ông Nguyễn Văn Đ nhưng không có chứng cứ chứng minh. Tại phiên tòa, bà Nguyễn Thị B và bà Nguyễn Thị L đều thừa nhận thửa đất có nguồn gốc là của ông H, bà T chuyển nhượng cho bà B vào năm 2015 sau thời điểm ông Nguyễn Văn Đ chồng bà B chết. Tại Trích lục bản đồ địa chính cũng thể hiện chủ sử dụng thửa đất là ông Nguyễn Văn H.
Do đó, việc tại Đơn đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất bà Nguyễn Thị B kê khai nguồn gốc sử dụng đất là công nhận quyền sử dụng đất như giao đất có thu tiền và UBND xã Nghi Diên xác nhận nguồn gốc thửa đất do Hợp tác xã cấp năm 1976 nhưng không nói cấp cho ai là không chính xác. Như vậy, có căn cứ xác định thửa đất tranh chấp là tài sản riêng của bà B nên bà B có toàn quyền sử dụng thửa đất theo quy định của pháp luật đất đai. Ngày 02/6/2021, bà B ký hợp đồng thế chấp thửa đất nêu trên cho Ngân hàng TMCP V. Việc thế chấp tài sản là trên cơ sở tự nguyện. Hợp đồng thế chấp sau khi ký kết đã được công chứng tại Văn phòng công chứng Lê Văn Lan và đăng ký giao dịch bảo đảm tại Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất huyện Nghi Lộc.
Vì vậy, Hợp đồng thế chấp này đã đảm bảo theo đúng các trình tự, thủ tục quy định tại Điều 317, 319 Bộ luật Dân sự nên có hiệu lực pháp luật và làm phát sinh quyền, nghĩa vụ đối với các bên ký kết.
Vì vậy, có cơ sở chấp nhận yêu cầu của Công ty cổ phần M: Trong trường hợp bị đơn không thanh toán hoặc không thanh toán đầy đủ số tiền nợ thì Công ty cổ phần M có quyền yêu cầu Cơ quan thi hành án dân sự xử lý tài sản thế chấp theo Hợp đồng thế chấp số LN2105293811044 ngày 02/6/2021 và các Hợp đồng sửa đổi bổ sung Hợp đồng thế chấp và Văn bản thỏa thuận mà bà B đã ký với Ngân hàng TMCP V. Không chấp nhận tạm ngừng phiên tòa như đề nghị của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Nghệ An.
[5] Đối với yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Sở Tài nguyên và môi trường tỉnh Nghệ An cấp cho bà Nguyễn Thị B và tuyên bố hợp đồng thế chấp thửa đất nêu trên giữa Ngân hàng và bà Nguyễn Thị B vô hiệu của anh Nguyễn Văn C và bà Nguyễn Thị L: Ngày 18/8/2025, Tòa án nhân dân tỉnh Nghệ An đã ban hành Văn bản số 2734/2025/TB-TA yêu cầu anh Nguyễn Văn C và bà Nguyễn Thị B làm đơn yêu cầu độc lập gửi cho Tòa án nhưng anh C và bà L không thực hiện nên Hội đồng xét xử không xem xét. 9
[6] Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ: Công ty cổ phần M không yêu cầu nên miễn xét.
[7] Về án phí sơ thẩm: Nguyên đơn được chấp nhận yêu cầu khởi kiện nên bị đơn phải chịu án phí dân sự sơ thẩm. Hoàn trả cho Công ty cổ phần M số tiền tạm ứng án phí đã nộp.
Quyết định
Căn cứ vào: Khoản 3 Điều 26, khoản 3 Điều 35, khoản 1 Điều 37, khoản 1 Điều 39, Điều 147, Khoản 2 Điều 227, Điều 244 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 117, 292, 295, 299, 317, 318, 319, 463, 466 Bộ luật dân sự năm 2015; Điều 91, 95, 98 Luật các tổ chức tín dụng; Nghị định số 21/2021/NĐ-CP ngày 19/3/2021 của Chính phủ quy định thi hành Bộ luật dân sự về bảo đảm thực hiện nghĩa vụ; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; Xử: Chấp nhận yêu cầu của Công ty cổ phần M:
1. Buộc bà Nguyễn Thị B phải thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho Công ty cổ phần M số tiền nợ tính đến ngày 25/9/2025 là 3.159.376.251 đồng (Ba tỷ một trăm năm mươi chín triệu, ba trăm bảy mươi sáu nghìn, hai trăm năm mươi mốt đồng), trong đó: nợ gốc: 2.141.671.177 đồng; nợ lãi trong hạn: 58.653.583 đồng; nợ lãi quá hạn: 929.892.804 đồng, lãi chậm trả: 29.158.687 đồng.
2. Kể từ ngày tiếp theo liền kề của ngày xét xử sơ thẩm (25/9/2025), bà Nguyễn Thị B còn phải tiếp tục chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án, theo mức lãi suất mà các bên thỏa thuận trong hợp đồng tín dụng cho đến khi thanh toán xong khoản nợ này. Trường hợp trong hợp đồng tín dụng các bên có thỏa thuận về việc điều chỉnh lãi suất cho vay theo từng thời kỳ của Ngân hàng cho vay thì lãi suất mà khách hàng vay phải tiếp tục thanh toán cho Ngân hàng cho vay theo quyết định của Tòa án cũng sẽ được điều chỉnh cho phù hợp với sự điều chỉnh lãi suất của Ngân hàng cho vay.
3. Trường hợp bà Nguyễn Thị B không trả được nợ hoặc trả nợ không đủ thì Công ty cổ phần M có quyền yêu cầu cơ quan thi hành án có thẩm quyền xử lý tài sản bảo đảm là thửa đất số 2082, tờ bản đồ số 4, địa chỉ thửa đất tại xóm Quyết Thắng, xã Nghi Diên, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An và tài sản gắn liền với đất theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất số DB 880903 do Sở Tài Nguyên và Môi trưởng tỉnh Nghệ An cấp ngày 07/5/2021 mang tên bà Nguyễn Thị B, theo Hợp đồng thế chấp số LN2105293811044 ngày 02/6/2021; Hợp đồng sửa đổi, bổ sung hợp đồng số 01/PLHĐ ngày 16/12/2021, Hợp đồng sửa đổi bổ sung Hợp đồng số 02/PLHĐ ngày 22/6/2022 và Văn bản thỏa thuận ngày 02/6/2021 ký giữa bà Nguyễn Thị B với Ngân hàng TMCP V, chi nhánh Nghệ An, phòng Giao dịch Cửa Đông để thu hồi nợ. 10
4. Trong trường hợp tài sản bảo đảm sau khi phát mại không đủ trả nợ thì bà Nguyễn Thị B vẫn phải tiếp tục thực hiện nghĩa vụ trả nợ cho Công ty cổ phần M cho đến khi thanh toán hết toàn bộ khoản nợ.
5. Về án phí: Bà Nguyễn Thị B phải chịu 95.187.000 đồng (Chín mươi lăm triệu, một trăm tám mươi bảy nghìn đồng) tiền án phí dân sự sơ thẩm. Hoàn trả cho Công ty cổ phần M số tiền tạm ứng án phí dân sự sơ thẩm đã nộp là 39.200.000 đồng (Ba mươi chín triệu, hai trăm nghìn đồng) theo Biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0010206 ngày 21/12/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An.
6. Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 L