Thông tư 35/2009/TT-BXD Của Bộ Xây dựng hướng dẫn giám định tư pháp xây dựng

Căn cứ Luật Xây dựng ngày 26 tháng 11 năm 2003;

Căn cứ Pháp lệnh Giám định tư pháp số 24/2004/PL-UBTVQH11 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội ngày 29/9/2004 (sau đây viết tắt là Pháp lệnh Giám định tư pháp);

Căn cứ Nghị định số 17/2008/NĐ-CP ngày 04/02/2008 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Xây dựng;

Căn cứ Nghị định số 67/2005/NĐ-CP ngày 19/5/2005 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Pháp lệnh Giám định tư pháp;

Căn cứ Nghị định số 209/2004/NĐ-CP ngày 16/12/2004 của Chính phủ về quản lý chất lượng công trình xây dựng;

Căn cứ Nghị định số 12/2009/NĐ-CP ngày 12/02/2009 của Chính phủ về quản lý dự án đầu tư xây dựng công trình,

Bộ Xây dựng hướng dẫn giám định tư pháp xây dựng như sau:

Thông tư này quy định về tổ chức chuyên môn giám định tư pháp xây dựng; hướng dẫn trình tự, thủ tục thực hiện giám định tư pháp xây dựng và chi phí giám định tư pháp xây dựng do tổ chức chuyên môn giám định tư pháp xây dựng thực hiện.

Trường hợp cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng trưng cầu giám định viên tư pháp hoặc người giám định tư pháp theo vụ việc để giám định tư pháp xây dựng thì thực hiện theo quy định Pháp lệnh Giám định tư pháp.

Thông tư này áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan trong hoạt động giám định tư pháp xây dựng trên lãnh thổ Việt Nam.

Trong Thông tư này, các từ ngữ sau đây được hiểu như sau:

Các lĩnh vực giám định tư pháp xây dựng bao gồm:

Tuỳ theo đối tượng, nội dung trưng cầu giám định; người trưng cầu giám định lựa chọn tổ chức chuyên môn phù hợp với lĩnh vực giám định theo quy định.

Các tổ chức chuyên môn khi thực hiện giám định tư pháp xây dựng phải đáp ứng các yêu cầu sau:

a) Đối với lĩnh vực giám định tư pháp về hoạt động xây dựng: tổ chức chuyên môn phải có đủ năng lực theo quy định, thực hiện được các công việc tương ứng với đối tượng và nội dung được trưng cầu giám định (ví dụ: trường hợp trưng cầu giám định báo cáo kết quả khảo sát xây dựng hoặc hồ sơ thiết kế xây dựng công trình cấp I thì tổ chức chuyên môn được trưng cầu phải có đủ điều kiện năng lực thực hiện khảo sát xây dựng hoặc thiết kế công trình từ cấp I trở lên).

b) Đối với lĩnh vực giám định tư pháp về công trình xây dựng hoặc bộ phận công trình xây dựng:

- Trường hợp đối tượng giám định là công trình xây dựng thì tổ chức chuyên môn phải đáp ứng đủ các điều kiện năng lực theo quy định tại Điều 5 và Điều 6 của Thông tư số 22/2009/TT-BXD ngày 6/7/2009 của Bộ Xây dựng quy định chi tiết về điều kiện năng lực trong hoạt động xây dựng, tương ứng với đối tượng và nội dung trưng cầu giám định;

- Trường hợp đối tượng giám định là bộ phận công trình xây dựng thì tổ chức chuyên môn phải đảm bảo điều kiện năng lực theo quy định của pháp luật, thực hiện được các công việc tương ứng với đối tượng và nội dung được trưng cầu giám định (ví dụ: trường hợp đối tượng trưng cầu là bộ phận kết cấu công trình, nội dung trưng cầu là giám định chất lượng bê tông của bộ phận kết cấu đó thì tổ chức chuyên môn được trưng cầu phải có năng lực thí nghiệm các chỉ tiêu chất lượng bê tông và đủ năng lực đánh giá được chất lượng bê tông của bộ phận kết cấu).

c) Đối với lĩnh vực giám định tư pháp về sản phẩm xây dựng: tổ chức chuyên môn phải là tổ chức thực hiện việc giám định, kiểm định phù hợp với đối tượng và nội dung trưng cầu giám định, có đủ điều kiện năng lực theo quy định tại Khoản 3 Mục II của Thông tư số 08/2009/TT-BKHCN ngày 08/4/2009 của Bộ Khoa học và Công nghệ hướng dẫn về yêu cầu, trình tự, thủ tục đăng ký lĩnh vực hoạt động đánh giá sự phù hợp.

Tổ chức chuyên môn thuộc một trong những trường hợp sau đây thì không được thực hiện giám định tư pháp đối với vụ việc được trưng cầu:

a) Thực hiện giám định theo đúng nội dung được trưng cầu, bố trí nhân sự thực hiện giám định có năng lực phù hợp với đối tượng và nội dung trưng cầu giám định theo quy định tại Khoản 5 Điều 11 Thông tư này;

b) Thực hiện giám định theo đúng thời hạn yêu cầu; trong trường hợp cần thiết phải có thêm thời gian để thực hiện giám định thì phải thông báo kịp thời cho người trưng cầu giám định biết.

c) Điều động người thực hiện giám định có mặt theo giấy triệu tập của người trưng cầu giám định và giải thích kết luận giám định khi có yêu cầu.

d) Bảo quản các mẫu vật giám định tư pháp xây dựng, tài liệu liên quan đến vụ việc giám định tư pháp xây dựng.

đ) Giữ bí mật về kết quả giám định, thông tin và tài liệu giám định.

e) Hoàn trả chi phí giám định, bồi thường thiệt hại trong trường hợp cố ý đưa ra kết luận giám định sai sự thật gây thiệt hại cho cá nhân, tổ chức có liên quan.

a) Yêu cầu người trưng cầu giám định cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến đối tượng giám định; đảm bảo an toàn, an ninh và tạo điều kiện để thực hiện giám định.

b) Lựa chọn phương pháp cần thiết và phù hợp để tiến hành giám định tư pháp xây dựng theo nội dung trưng cầu.

c) Sử dụng kết quả khảo sát, thí nghiệm bổ sung hoặc các kết luận chuyên môn do tổ chức, cá nhân khác thực hiện nhằm phục vụ cho việc giám định tư pháp xây dựng.

d) Độc lập đưa ra kết luận giám định tư pháp xây dựng.

đ) Từ chối thực hiện giám định tư pháp xây dựng khi:

- Không đáp ứng yêu cầu thực hiện giám định tư pháp xây dựng theo quy định tại Điều 4 của Thông tư này;

- Thuộc trong những trường hợp quy định tại Điều 5 của Thông tư này;

- Đối tượng giám định, các tài liệu liên quan được cung cấp không đủ hoặc không có giá trị để kết luận giám định;

- Thời gian không đủ để thực hiện giám định;

- Có các lý do chính đáng khác.

e) Các quyền khác theo quy định của pháp luật.

a) Tuân thủ các nguyên tắc thực hiện giám định tư pháp theo quy định của pháp luật.

b) Tuân thủ theo đề cương giám định được người trưng cầu giám định chấp thuận.

c) Có mặt khi có giấy triệu tập của người trưng cầu giám định và giải thích kết luận giám định khi có yêu cầu.

d) Giữ bí mật về kết quả giám định, thông tin và tài liệu giám định.

đ) Chịu trách nhiệm trước tổ chức chuyên môn và trước pháp luật về những thiệt hại trong trường hợp cố ý đưa ra kết luận giám định sai sự thật gây thiệt hại cho cá nhân, tổ chức có liên quan.

e) Các nghĩa vụ khác theo quy định của pháp luật.

a) Tiếp cận và được cung cấp thông tin, tài liệu liên quan đến đối tượng giám định phục vụ việc thực hiện giám định tư pháp.

b) Từ chối thực hiện việc giám định tư pháp do tổ chức chuyên môn giao trong trường hợp đối tượng giám định tư pháp, các tài liệu liên quan được cung cấp không đủ hoặc không có giá trị để kết luận giám định; thời gian không đủ để thực hiện giám định hoặc có lý do chính đáng khác.

c) Được bảo đảm an toàn khi thực hiện giám định hoặc khi tham gia tố tụng với tư cách là người thực hiện giám định tư pháp xây dựng.

d) Các quyền khác theo quy định của pháp luật.

Sở Xây dựng là cơ quan đầu mối giúp Uỷ ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện các công việc trên.

Cục Giám định Nhà nước về chất lượng công trình xây dựng là cơ quan đầu mối giúp Bộ trưởng Bộ Xây dựng thực hiện công việc trên.

Khi cơ quan trưng cầu gửi quyết định trưng cầu giám định tư pháp xây dựng, tổ chức chuyên môn có trách nhiệm tiếp nhận quyết định trưng cầu và tổ chức thực hiện giám định theo nội dung được trưng cầu trừ trường hợp được quyền từ chối theo quy định tại Điểm đ Khoản 2 Điều 6 Thông tư này. Việc thoả thuận trưng cầu và thực hiện giám định giữa người trưng cầu giám định và tổ chức chuyên môn được thể hiện bằng hợp đồng hoặc bằng các hình thức văn bản khác theo quy định của pháp luật.

Trường hợp từ chối tiếp nhận trưng cầu giám định, tổ chức chuyên môn được trưng cầu phải có văn bản gửi người trưng cầu giám định và nêu rõ lý do không thực hiện.

Trường hợp người trưng cầu giám định không trưng cầu được tổ chức chuyên môn thực hiện giám định tư pháp xây dựng phù hợp với đối tượng và nội dung trưng cầu giám định thì có thể đề nghị cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng ở địa phương hoặc Bộ Xây dựng để được giới thiệu.

Việc giao nhận đối tượng giám định phải tuân thủ các quy định sau:

a) Đối tượng giám định được giao, nhận trực tiếp thì phải được tiến hành giao nhận tại trụ sở của tổ chức chuyên môn được trưng cầu; nghiêm cấm việc giao, nhận ngoài trụ sở tổ chức chuyên môn.

b) Khi đối tượng giám định được gửi qua bưu điện thì việc giao, nhận phải có đại diện lãnh đạo và 01 nhân viên của tổ chức chuyên môn được trưng cầu cùng tham gia mở niêm phong.

c) Nếu đối tượng giám định có niêm phong thì trước khi mở phải kiểm tra kỹ niêm phong. Nếu phát hiện niêm phong bị rách hoặc có dấu hiệu bị thay đổi thì tổ chức chuyên môn được trưng cầu được quyền từ chối nhận và ghi vào biên bản mở niêm phong.

a) Quy trình, nội dung thực hiện giám định, phương pháp giám định.

b) Các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật được áp dụng trong việc thực hiện giám định.

c) Danh sách nhân sự thực hiện giám định, người được phân công chủ trì thực hiện giám định, các thông tin về năng lực của các cá nhân thực hiện giám định.

d) Các thiết bị chính, phòng thí nghiệm được sử dụng để thực hiện giám định.

đ) Kinh phí thực hiện giám định, đề xuất mức tạm ứng và tiến độ giải ngân trong quá trình thực hiện giám định.

e) Thời gian dự kiến hoàn thành việc giám định.

f) Các điều kiện khác để thực hiện giám định.

Trường hợp cần thiết, tổ chức chuyên môn có thể thực hiện khảo sát sơ bộ đối tượng giám định để phục vụ công tác lập đề cương giám định.

Tổ chức chuyên môn thông báo bằng văn bản cho người trưng cầu giám định biết các thay đổi về nhân sự thực hiện giám định hoặc các thay đổi khác liên quan đến quá trình thực hiện giám định như phát sinh khối lượng thực hiện, điều chỉnh thời gian hoàn thành công việc giám định...

a) Phải có năng lực chuyên môn phù hợp với tính chất, quy mô công việc được trưng cầu.

b) Người được phân công chủ trì thực hiện giám định phải đáp ứng đủ điều kiện năng lực theo quy định tại Điều 3 của Thông tư số 22/2009/TT-BXD và các quy định khác của pháp luật có liên quan, phù hợp với đối tượng, nội dung được trưng cầu giám định và phải có ít nhất 10 năm kinh nghiệm hoạt động xây dựng.

c) Không thuộc một trong những trường hợp quy định tại Điều 37 của Pháp lệnh Giám định tư pháp.

Người trưng cầu giám định có thể yêu cầu giám định bổ sung nếu xuất hiện các tình tiết mới của vụ án hoặc trong quá trình thực hiện giám định phát sinh các yêu cầu cần giám định bổ sung. Tổ chức chuyên môn có thể đề xuất giám định bổ sung nếu việc này là cần thiết cho công tác giám định.

Khi hết thời hạn lưu trữ hồ sơ giám định, tổ chức chuyên môn tiến hành tiêu huỷ hồ sơ giám định tư pháp xây dựng theo quy định của pháp luật về lưu trữ.

Hội đồng giám định có ít nhất ba thành viên gồm chủ tịch Hội đồng và các thành viên Hội đồng và là những người có uy tín và trình độ chuyên môn cao về những lĩnh vực liên quan đến vụ việc cần giám định.

a) Chi phí lập đề cương;

b) Chi phí khảo sát;

c) Chi phí thí nghiệm;

d) Chi phí máy, thiết bị phục vụ cho công tác giám định;

đ) Chi phí xem xét hồ sơ tài liệu;

e) Chi phí tính toán, thẩm tra lại;

f) Chi phí lập báo cáo và kết luận;

g) Chi phí vận chuyển, chi phí quản lý và các chi phí cần thiết khác

Kinh phí thực hiện giám định tư pháp xây dựng được người trưng cầu giám định chi trả cho tổ chức chuyên môn từ dự toán kinh phí hàng năm của tổ chức này hoặc từ các nguồn hợp pháp khác do các bên có liên quan đến vụ việc được trưng cầu thoả thuận theo quy định của pháp luật.

Kinh phí thực hiện giám định tư pháp xây dựng được người trưng cầu giám định chi trả từ nguồn do đương sự nộp cho cơ quan tiến hành tố tụng theo quy định của Luật Tố tụng dân sự hoặc từ các nguồn hợp pháp khác do các bên có liên quan đến vụ việc được trưng cầu thoả thuận theo quy định của pháp luật.

Những tổ chức tham gia thực hiện giám định tư pháp xây dựng từ ngày 01/7/2010 phải thuộc danh sách các tổ chức chuyên môn được công bố theo quy định của Thông tư này.

Nguyễn Hồng Quân