Nghị quyết 53/2024/NQ-HĐND Về việc quyết định các biện pháp bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa

Xét Tờ trình số 236/TTr-UBND ngày 16 tháng 11 năm 2024 của Ủy ban nhân dân tỉnh về việc đề nghị ban hành Nghị quyết quyết định các biện pháp bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa; Báo cáo thẩm tra số 875/BC-PC ngày 09 tháng 12 năm 2024 của Ban Pháp chế Hội đồng nhân dân tỉnh; ý kiến thảo luận của đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh tại kỳ họp,

1. Phạm vi điều chỉnh

2. Đối tượng áp dụng

a) Các cơ quan nhà nước, các đơn vị sự nghiệp công lập, các xã, phường, thị trấn và các tổ chức có sử dụng lao động trên địa bàn tỉnh.

b) Cán bộ, công chức, viên chức, người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, ở thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh.

c) Các tổ chức, cá nhân có liên quan đến thực hiện dân chủ ở cơ sở.

1. Nguyên tắc

a) Thực hiện đầy đủ, nghiêm túc các nguyên tắc được quy định tại Điều 3 Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở.

b) Thực hiện dân chủ ở cơ sở phải thường xuyên, liên tục, trở thành nền nếp và phải bảo đảm tính thống nhất; nâng cao chất lượng hoạt động của các cơ quan hành chính nhà nước, các đơn vị sự nghiệp công lập, các xã, phường, thị trấn và các tổ chức, cá nhân có sử dụng lao động trên địa bàn tỉnh; nâng cao nhận thức, trách nhiệm của tổ chức, cá nhân trong việc thực hiện dân chủ ở cơ sở; phát huy những nhân tố mới, tích cực và điển hình tiên tiến ở cơ sở, góp phần hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị của cơ quan, đơn vị, địa phương.

c) Các biện pháp bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở phải kịp thời, nghiêm túc, phù hợp với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị; gắn thực hiện dân chủ với cải cách hành chính.

d) Các nội dung cần xin ý kiến Nhân dân phải được đăng tải công khai trên Cổng Thông tin điện tử của tỉnh và Cổng (Trang) thông tin điện tử của các cơ quan, đơn vị, địa phương. 

2. Mục tiêu

a) 100% cán bộ, công chức, viên chức, người lao động được giao nhiệm vụ tổ chức thực hiện pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở được tham gia các lớp đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn về thực hiện dân chủ ở cơ sở, nhằm nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ được giao.

b) 100% nội dung liên quan đến thực hiện dân chủ ở cơ sở phải được công khai theo quy định; các cơ quan, đơn vị, địa phương phải công khai nội dung liên quan đến thực hiện dân chủ ở cơ sở để cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và người dân được biết, tham gia ý kiến, giám sát và triển khai thực hiện.

c) 100% cơ quan, đơn vị, địa phương ban hành quy chế thực hiện dân chủ ở cơ sở; hương ước, quy ước ở thôn, khu phố phải được rà soát, sửa đổi, bổ sung theo quy định; Hội đồng nhân dân các cấp ban hành Nghị quyết quyết định các biện pháp bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở.

d) 100% các cơ quan, đơn vị, địa phương phải đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, khoa học - kỹ thuật, trang bị phương tiện kỹ thuật và bảo đảm các điều kiện cần thiết khác cho việc thực hiện dân chủ ở cơ sở, phù hợp với nhiệm vụ xây dựng chính quyền điện tử, chính quyền số, xã hội số.

đ) 100% cơ quan, đơn vị, địa phương hỗ trợ, tạo điều kiện để Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ và phát huy hiệu quả hoạt động tại cơ sở.

1. Bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho người được giao nhiệm vụ tổ chức thực hiện pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở.

a) Các cơ quan, đơn vị, địa phương quan tâm, tạo điều kiện, cử cán bộ, công chức, viên chức, người lao động được giao nhiệm vụ tổ chức thực hiện pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở tham gia các lớp đào tạo, bồi dưỡng, tập huấn nhằm nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ tổ chức thực hiện pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở; có tư duy triển khai thực hiện pháp luật, có kỹ năng thu thập và xử lý thông tin nhanh nhạy, ứng dụng hiệu quả công nghệ thông tin vào quản lý nhà nước trong thực hiện dân chủ cơ sở.

b) Các cơ quan, đơn vị, địa phương thường xuyên tổ chức bồi dưỡng, tập huấn cho cán bộ, công chức, viên chức, người lao động thuộc cơ quan, đơn vị, địa phương mình về các nội dung, nhiệm vụ, biện pháp bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở. Phối hợp chặt chẽ với các cơ sở đào tạo, báo cáo viên có uy tín để nâng cao chất lượng các lớp bồi dưỡng, tập huấn, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ.

c) Các cơ quan, đơn vị, địa phương thường xuyên đổi mới phương thức quản lý; chỉ đạo, điều hành; tăng cường kiểm tra thực thi công vụ.

d) Toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động của các cơ quan, đơn vị, địa phương phải chủ động nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ.

2. Tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở; nâng cao nhận thức cộng đồng về việc bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở.

a) Các cơ quan, đơn vị, địa phương thường xuyên tuyên truyền, phổ biến, quán triệt các nội dung thực hiện dân chủ ở cơ sở bằng nhiều hình thức đa dạng, phong phú đến toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, người lao động.

b) Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, khai thác hiệu quả tiện ích của chính quyền số trong công tác thông tin, tuyên truyền, phổ biến pháp luật. Tăng cường thông tin, tuyên truyền trên Cổng/Trang thông tin điện tử của cơ quan, đơn vị, địa phương hoặc trên các thiết bị di động…

c) Đẩy mạnh công tác phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị, địa phương, đặc biệt là với cơ quan Tư pháp trong công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật; công tác phối hợp giữa các sở, ban, ngành, Ủy ban nhân dân các cấp với Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội trong việc cung cấp thông tin, tham gia góp ý vào các dự thảo văn bản có liên quan đến quyền, lợi ích hợp pháp chính đáng của đoàn viên, hội viên và Nhân dân.

d) Phát huy vai trò của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội trong việc tuyên truyền, vận động các đoàn viên, hội viên và Nhân dân thực hiện dân chủ ở cơ sở theo quy định của pháp luật hiện hành. Nâng cao hiệu lực, hiệu quả và chất lượng giám sát, phản biện xã hội của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp, các tổ chức chính trị - xã hội và của cộng đồng dân cư trong việc thực hiện pháp luật và thực hiện dân chủ ở cơ sở.

3. Nâng cao trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, tổ chức, vai trò nêu gương của người đứng đầu, cán bộ lãnh đạo, quản lý, đảng viên, cán bộ, công chức, viên chức, người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, ở thôn, tổ dân phố trong việc thực hiện dân chủ và bảo đảm thực hiện dân chủ ở cơ sở; lấy mức độ thực hiện dân chủ ở cơ sở của chính quyền địa phương cấp xã, cơ quan, đơn vị, tổ chức làm căn cứ đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ.

a) Duy trì thực hiện hiệu quả các hình thức dân chủ trực tiếp để đội ngũ cán bộ, đảng viên và Nhân dân tham gia xây dựng Đảng, chính quyền; trong việc bầu Bí thư chi bộ, Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố theo quy định; định kỳ hằng năm, tổ chức khảo sát để các tổ chức, công dân đánh giá sự hài lòng đối sự phục vụ của cơ quan hành chính nhà nước, các đơn vị sự nghiệp công lập trên địa bàn; nâng cao hiệu lực, hiệu quả, tính thiết thực trong công tác vận động Nhân dân, tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc và niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, chính quyền các cấp.

b) Thực hiện nghiêm Luật Tiếp công dân; Quy định số 2866-QĐ/TU ngày 27 tháng 9 năm 2023 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy về quy định cấp ủy viên cấp trên dự sinh hoạt chi bộ; tăng cường đối thoại, trao đổi thông tin với người dân, doanh nghiệp; quan tâm giải quyết hiệu quả đơn thư, khiếu nại, tố cáo của công dân; hướng dẫn công dân chấp hành tốt các quy định pháp luật về khiếu nại, tố cáo.

c) Nâng cao chất lượng hoạt động và phát huy vai trò của Ban Thanh tra nhân dân trong các cơ quan, đơn vị, địa phương và Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng ở địa phương. Thường xuyên củng cố, kiện toàn Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng, lựa chọn, bố trí những người có phẩm chất, năng lực và có uy tín. Hằng năm, Ban Thanh tra nhân dân, Ban Giám sát đầu tư của cộng đồng xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch hoạt động và kiểm tra, giám sát theo quy định của pháp luật; phát huy vai trò, trách nhiệm trong thực hiện kiểm tra, giám sát tại cơ sở.

d) Tập trung chỉ đạo, cụ thể hóa phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”; thực hiện công khai các hoạt động của cơ quan, đơn vị, địa phương, tổ chức, cá nhân có sử dụng lao động bằng nhiều hình thức theo quy định (trừ các thông tin thuộc bí mật Nhà nước); tổ chức hội nghị cán bộ, công chức, viên chức, người lao động hằng năm theo quy định.

đ) Thực hiện nghiêm việc lấy ý kiến tham gia của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động khi xây dựng các quy chế, quy định của cơ quan, đơn vị, địa phương; lấy ý kiến tham gia của Nhân dân khi xây dựng quy ước, hương ước tại địa phương; bảo đảm các điều kiện để cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân được kiểm tra, giám sát việc tổ chức thực hiện các nội dung đã bàn, quyết định theo quy định.

e) Thường xuyên rà soát, đánh giá, sửa đổi, bổ sung, hoàn thiện các quy chế, quy định, quy ước, hương ước về thực hiện dân chủ ở cơ sở đã ban hành.

g) Cán bộ, công chức, viên chức, người lao động có trách nhiệm tham gia đầy đủ ý kiến, bàn và quyết định các nội dung được xin ý kiến nhằm bảo đảm quyền, lợi ích của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và nghiêm túc thực hiện các quyết định đã được tập thể thống nhất.

h) Người dân, hộ gia đình tích cực quan tâm đến công việc chung của cộng đồng dân cư; có trách nhiệm tham gia hoặc cử đại diện hộ gia đình tham gia họp bàn, thảo luận, quyết định các nội dung và thực hiện nghiêm túc các nội dung thuộc trách nhiệm đã được cộng đồng dân cư quyết định bằng văn bản.

i) Hằng năm, đánh giá kết quả thực hiện dân chủ ở cơ sở gắn với thực hiện công tác cải cách hành chính để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ của người đứng đầu cơ quan, đơn vị, địa phương.

4. Kịp thời biểu dương, khen thưởng các gương điển hình, có nhiều thành tích trong việc phát huy và tổ chức thực hiện tốt dân chủ ở cơ sở; phát hiện và xử lý nghiêm cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân vi phạm pháp luật về thực hiện dân chủ ở cơ sở.

a) Hằng năm, các cơ quan, đơn vị, địa phương xây dựng và tổ chức triển khai kế hoạch thực hiện dân chủ ở cơ sở; tổ chức đăng ký xây dựng các mô hình điển hình về thực hiện dân chủ ở cơ sở. Tổ chức tuyên truyền, phổ biến, phát hiện, nhân rộng và kịp thời tôn vinh mô hình điển hình tiên tiến.

b) Các cơ quan, bộ phận làm công tác thi đua, khen thưởng các cấp tích cực, chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan làm tốt công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức cho các tầng lớp Nhân dân về vai trò, ý nghĩa của các phong trào thi đua và tuyên truyền các gương điển hình tiên tiến trong thực hiện dân chủ ở cơ sở; đồng thời, phát hiện các gương điển hình tiên tiến trong thực hiện dân chủ ở cơ sở để biểu dương, khen thưởng kịp thời theo quy định.

c) Hằng năm, Ủy ban nhân dân các cấp chỉ đạo cơ quan chuyên môn xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch kiểm tra việc thực hiện dân chủ ở cơ sở theo thẩm quyền; các cơ quan, đơn vị, địa phương chủ động thực hiện công tác tự kiểm tra thực hiện dân chủ ở cơ sở.

d) Kiên quyết xử lý những hành vi lợi dụng dân chủ để vi phạm pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và quyền làm chủ của Nhân dân, cản trở việc thực hiện nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị, địa phương. Xử lý kịp thời những hành vi vi phạm quy định về thực hiện dân chủ ở cơ sở; điều chuyển, thay thế những cán bộ lãnh đạo, quản lý có nhiều dư luận xấu, uy tín giảm sút, có biểu hiện tham nhũng, lãng phí, không đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ.

5. Hỗ trợ, khuyến khích ứng dụng công nghệ thông tin, khoa học - kỹ thuật, trang bị phương tiện kỹ thuật và bảo đảm các điều kiện cần thiết khác cho việc tổ chức thực hiện dân chủ ở cơ sở phù hợp với tiến trình xây dựng chính quyền điện tử, chính quyền số, xã hội số.

a) Bố trí trang thiết bị đầy đủ, hiện đại để cán bộ, công chức, viên chức, người lao động nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác; nâng cao hiệu quả tổ chức thực hiện dân chủ ở cơ sở của cơ quan, đơn vị, địa phương.

b) Thường xuyên cử cán bộ, công chức, viên chức, người lao động tham gia các khóa đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng về ứng dụng công nghệ thông tin nhằm nâng cao trình độ, khả năng tiếp cận, khai thác, sử dụng công nghệ thông tin.

c) Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong giải quyết thủ tục hành chính, trong công tác chỉ đạo, điều hành của các cơ quan hành chính nhà nước; nâng cao hiệu quả hoạt động của Trung tâm Phục vụ hành chính công tỉnh, Bộ phận Tiếp nhận và Trả kết quả ở cấp huyện, cấp xã; thực hiện công khai, minh bạch trong tiếp nhận, giải quyết hồ sơ, thủ tục hành chính của công dân, tổ chức. Mở rộng các tiện ích hỗ trợ người dân trong việc thực hiện dịch vụ công.

Kinh phí thực hiện Nghị quyết này được bố trí từ nguồn ngân sách nhà nước và các nguồn lực hợp pháp khác theo quy định hiện hành của pháp luật.

1. Giao Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo, tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết này theo đúng quy định pháp luật.

2. Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh, các Ban của Hội đồng nhân dân tỉnh, các Tổ đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh và các đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh giám sát việc thực hiện Nghị quyết này.

3. Đề nghị Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội của tỉnh phối hợp giám sát việc tổ chức triển khai, thực hiện.