Bản án 30/2026/KDTM-STThế chấp

[1] Về tố tụng: [1.1] Về quan hệ pháp luật tranh chấp và thẩm quyền giải quyết: Theo yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, đây là vụ án "Tranh chấp hợp đồng xây dựng", hợp đồng được giao kết giữa các công ty có đăng ký kinh doanh với mục đích lợi nhuận nên đây là tranh chấp kinh doanh thương mại, thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 30 Bộ luật tố tụng dân sự. Hợp đồng xây dựng được thực hiện tại Khách sạn R đường T, phường Đ, tỉnh Quảng Trị nên căn cứ quy định tại Điều 35 của Luật sửa đổi bổ sung Bộ luật Tố tụng dân sự, Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự, tranh chấp trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 1, tỉnh Quảng Trị. [1.2] Tại đơn sửa đổi, bổ sung đơn khởi kiện ngày 30/6/2026 nguyên đơn rút yêu cầu buộc bị đơn thanh toán khoản tiền lãi chậm trả theo thoả thuận hợp đồng. Việc rút yêu cầu khởi kiện về nội dung này là hoàn toàn tự nguyện, đúng quy định của pháp luật, căn cứ Điều 244 Bộ luật tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử quyết đình chỉ việc giải quyết đối với yêu cầu này. [1.3] Về sự có mặt, vắng mặt của đương sự và sự tham gia của đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 1 tại phiên tòa: Tại phiên toà người đại diện cho nguyên đơn và bị đơn đều có mặt, vụ án không thuộc trường hợp Viện kiểm sát tham gia.

[2] Về nội dung vụ án: [2.1] Xét tính hợp pháp và hiệu lực của Hợp đồng xây dựng số 1211/2025/HĐXD được ký kết giữa Công ty Đ (bên A) và Công ty K (bên B) vào ngày 12/11/2025, thấy rằng: + Công ty Đ – Đại diện thao pháp luật: Ông Trịnh Việt C: Chức danh: Giám đốc được Phòng đăng ký kinh doanh và Tài chính doanh nghiệp - Sở Tài chính Thành phố H cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp Công ty cổ phần vào ngày 15/10/2025 (Đăng ký thay đổi lần thứ 13). + Công ty K – Đại diện theo pháp luật: Ông Trần Kỳ H – Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc được Phòng đăng ký kinh doanh – Sở Tài chính Thành phố Đ cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp Công ty cổ phần vào ngày 15/4/2025 (Đăng ký thay đổi lần thứ 2). + Hợp đồng xây dựng số 1211/2025/HĐXD giữa Công ty K và Công ty Đ vào ngày 12/11/2025 do đại diện theo pháp luật của hai Công ty đứng ra ký kết trên cơ sở hoàn toàn tự nguyện, không bị ép buộc hay lừa dối. + Hợp đồng xây dựng số 1211/2025/HĐXD được ký kết giữa Công ty Đ (bên A) và Công ty K (bên B) vào ngày 12/11/2025 được nguyên đơn và bị đơn đều thừa nhận nên không phải chứng minh. 6 Như vậy tư cách pháp nhân của các công ty, tư cách đại diện theo pháp luật của các công ty thoả thuận ký kết hợp đồng hoàn toàn phù hợp với quy định của pháp luật, phát sinh điều khoản ràng buộc có hiệu lực pháp luật về quyền và nghĩa vụ giữa các bên. [2.2] Xét yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, thấy rằng: Đây là hợp đồng theo vụ việc và từng giai đoạn cụ thể không phải là hợp đồng thi công trọn gói. Theo quy định tại tiểu mục 2.3.1 Mục 2.3 Điều 2 của hợp đồng về thanh toán: …Giá trị thanh toán mỗi đợt được xác định theo đơn giá trong hợp đồng và biên bản nghiệm thu khối lượng thực tế. Theo quy định tại tiểu mục 2.3.2 Mục 2.3 Điều 2 của hợp đồng về thời gian thanh toán:…Biên bản nghiệm thu khối lượng thực tế trong giai đoạn thanh toán có xác nhận của đại diện bên A (Công ty Đ) và đại diện bên B (Công ty K). Thời hạn thanh toán không quá 02 ngày làm việc sau khi bên B gửi đầy đủ hồ sơ, trường hợp chậm thanh toán quá 5 ngày thì bên A phải chịu số tiền 1.000.000đ/ngày. Quá trình thực hiện hợp đồng các bên đã thực hiện nghiệm thu 05 đợt và thanh toán, cụ thể: Ngày 24/03/2026, hai bên đã ký biên bản nghiệm thu khối lượng hoàn thành số 05 và Biên bản thanh toán khối lượng hoàn thành số 05, xác nhận khối lượng công việc đã hoàn thành và giá trị thanh toán. Mặc dù hồ sơ thanh toán số 05 đã được ký xác nhận đầy đủ nhưng Bị đơn không thực hiện nghĩa vụ thanh toán đúng thời hạn theo cam kết. Nhằm bảo đảm quyền lợi và duy trì quan hệ hợp tác, Nguyên đơn đã nhiều lần chủ động liên hệ, làm việc trực tiếp với đại diện Bị đơn để đề nghị giải quyết công nợ. Ngày 04/05/2026, Nguyên đơn gửi công văn số 01/HOMEC yêu cầu bị đơn thực hiện nghĩa vụ thanh toán theo hợp đồng. Sau khi nhận được công văn này, Bị đơn đã thanh toán số tiền 100.000.000đ (một trăm triệu đồng) và hứa hẹn sẽ thanh toán hết công nợ trong tháng

5. Nhưng tới cuối tháng 5, Nguyên đơn tiếp tục yêu cầu thanh toán thì không nhận được phản hồi từ phía Bị đơn. Vào ngày 06/06/2026 Nguyên đơn tiếp tục gửi công văn số 02/HOMEC yêu cầu thanh toán toàn bộ số tiền còn nợ và đề nghị Bị đơn phối hợp giải quyết dứt điểm vụ việc, đồng thời thông báo sẽ thực hiện các biện pháp pháp lý nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình nếu bị đơn tiếp tục không thực hiện nghĩa vụ thanh toán. - Tổng giá trị đã được xác nhận và xuất hóa đơn: 807.434.535đ (Bằng chữ: Tám trăm lẻ bảy triệu, bốn trăm ba mươi bốn nghìn, năm trăm ba mươi lăm đồng). - Tổng số tiền đã được thanh toán: 627.783.000đ (Bằng chữ: Sáu trăn hai mươi bảy triệu, bảy trăm tám mươi ba nghìn đồng). - Số tiền còn nợ: 179.651.535 đồng (Bằng chữ: Một trăm bảy mươi chín triệu, sáu trăm năm mươi mốt nghìn, năm trăm ba mươi lăm đồng). Như vậy Công ty K khởi kiện yêu cầu Công ty Đ phải thanh toán cho Công ty K số tiền 179.651.535 đồng (Bằng chữ: Một trăm bảy mươi chín triệu, sáu trăm năm 7 mươi mốt nghìn, năm trăm ba mươi lăm đồng) là hoàn toàn có căn cứ, đúng pháp luật. Trong trường hợp có nghĩa vụ trả tiền chậm thực hiện nghĩa vụ thì phải chịu lãi suất theo quy định tại Điều 357 và 468 Bộ luật dân sự trên số tiền chậm trả, tương ứng với thời gian chậm trả sau khi bản án đã có hiệu lực pháp luật. [2.3] Xét yêu cầu của Công ty K buộc bị đơn thanh toán tiền phạt chậm thanh toán theo Điều 2 của hợp đồng với mức 1.000.000 đồng/ngày (một triệu đồng/ngày) kể từ ngày 29/03/2026 cho đến khi hoàn thành nghĩa vụ thanh toán, Hội đồng xét xử thấy: + Hợp đồng xây dựng này không liên quan đến công trình sử dụng vốn đầu tư công, vốn nhà nước ngoài đầu tư công nên không áp dụng mức phạt do Luật xây dựng quy định. + Các Công ty có đăng ký kinh doanh, ký kết hợp đồng có mục đích lợi nhuận nên áp dụng mức phạt vi phạm không quá 8% giá trị phần nghĩa vụ hợp đồng bị vi phạm theo quy định của Luật Thương mại (Điều 301) là phù hợp quy định.

Do đó, nguyên đơn yêu cầu bị đơn thanh toán tiền phạt chậm thanh toán theo Điều 2 của hợp đồng với mức 1.000.000 đồng/ngày (một triệu đồng/ngày) kể từ ngày 29/03/2026 cho đến khi hoàn thành nghĩa vụ thanh toán là không đúng quy định nên không được chấp nhận. Theo đó, Hội đồng xét xử căn cứ quy định của pháp luật để chấp nhận mức phạt 8% giá trị phần nghĩa vụ hợp đồng bị vi phạm theo quy định của Luật Thương mại (Điều 301) là phù hợp quy định, cụ thể: 179.651.535 đồng x 8% = 14.372.122đ (mười bốn triệu, ba trăm bảy mươi hai nghìn, một trăm hai mươi hai đồng). Như vậy, Công ty Đ phải thanh toán cho Công ty K số tiền phạt chậm thanh toán theo Điều 2 của hợp đồng là 14.372.122đ (mười bốn triệu, ba trăm bảy mươi hai nghìn, một trăm hai mươi hai đồng). Trong trường hợp có nghĩa vụ trả tiền chậm thực hiện nghĩa vụ thì phải chịu lãi suất theo quy định tại Điều 357 và 468 Bộ luật dân sự trên số tiền chậm trả, tương ứng với thời gian chậm trả sau khi bản án đã có hiệu lực pháp luật. [2.4] Xét ý kiến của đại diện theo uỷ quyền của Công ty Đ, thấy rằng: Bị đơn không có yêu cầu phản tố. + Đối với nội dung: 05 lần đã ký xác nhận nghiệm thu giữa hai bên Công ty Đ và Công ty K đối với phần xây tô tầng 6, 7 và 8 nhưng xác nhận không đạt yêu cầu và Chủ đầu tư cùng tư vấn giám sát đã yêu Công ty Đ 386 sửa chữa những vị trí không đạt yêu cầu (có biên bản kèm theo). Đây là nội dung giữa Chủ đầu tư và Công ty Đ không liên quan đến nội dung 05 lần đã ký xác nhận nghiệm thu và đã xuất hoá đơn giá trị gia tăng giữa hai bên Công ty Đ và Công ty K. Quá trình thực hiện hợp đồng không có tài liệu, chứng cứ 8 chứng minh có căn cứ phát sinh lỗi thực hiện giữa Công ty Đ và công ty K, nên nội dung này của Công ty Đ là không có căn cứ. + Đối với nội dung: Quá trình thực hiện hợp đồng, Công ty Đ đã thực hiện một phần nghĩa vụ tài chính đối với Công ty K. Cụ thể: Tính đến ngày hoà giải (06/8/2026), Công ty Đ đã trả cho Công ty K tổng số tiền 755.000.000 đồng (B trăm năm mươi lăm triệu đồng chẵn). Trong đó: Công ty Đ đã chuyển trả 627.783.000 đồng và cá nhân ông Nguyễn Văn T1 là chỉ huy trưởng công trường đã chuyển trả 127.217.000 đồng (đã có tài liệu kèm theo là 03 bản sổ phụ chi tiết kiêm báo nợ/báo có), thấy rằng: Công ty Đ đã thực hiện một phần nghĩa vụ tài chính đối với Công ty K và số tiền đã chuyển trả 627.783.000 đồng là hoàn toàn phù hợp với lời trình bày của các bên, nên được chấp nhận. Riêng cá nhân ông Nguyễn Văn T1 là chỉ huy trưởng công trường đã chuyển trả số tiền 127.217.000đồng cho Công ty K, đây là quan hệ pháp luật khác, không liên quan đến nội dung hợp đồng xây dựng đã được ký kết giữa các bên, không thuộc hồ sơ thanh toán theo điều khoản của hợp đồng đã ký kết, đồng thời do bị đơn không có yêu cầu phản tố, nếu ông Nguyễn Văn T1 cho rằng quyền và lợi ích của mình bị xâm phạm thì có quyền khởi kiện bằng một án tranh chấp khác theo quy định. + Đối với nội dung: Công ty K chưa thanh toán tiền điện nước cho Cổ phần Thành An 386 với tổng số tiền 4.457.600đồng, vấn đề này phía nguyên đơn chấp nhận để khấu trừ vào số tiền phải thanh toán, nên được chấp nhận. Đối với nội dung: Công ty Đ đã thuê nhân công ngoài để sửa chữa những vị trí mà Công ty K thi công không đạt yêu cầu công trình với số tiền 53.120.000đồng và số tiền chủ đầu tư công trình yêu cầu phạt chậm tiến độ Công ty Đ 386 với số tiền 50.000.00 đồng nên Công ty Đ yêu cầu Công ty K phải liên đới bồi hoàn. Như vậy, tổng số tiền mà Công ty Đ 386 yêu cầu Công ty K phải trả là: 107.577.600 đồng, Hội đồng xét xử thấy: Nội dung này không liên quan đến Công ty K khi các bên trong hợp đồng xây dựng đã ký biên bản nghiệm thu khối lượng, thanh toán và xuất hoá đơn giá trị giá tăng, giữa hai công ty trong quá trình thực hiện không có trao đổi và không có biên bản xác nhận lỗi giữa hai bên đối với các hạng mục này, mặt khác bị đơn không có yêu cầu phản tố và không xuất trình được tài liệu, chứng cứ chứng minh nên không được chấp nhận.

Do đó, Bị đơn yêu cầu nguyên đơn đối trừ số tiền mà ông Nguyễn Văn T1 đã chuyển cho Công ty K vào số tiền mà Công ty Đ đang nợ công ty K là không có căn cứ, nên không được chấp nhận. Như vậy sau khi đối trừ khoản tiền điện, nước các bên đã thống nhất nêu trên, số tiền còn lại Công ty Đ phải trả cho Công ty K là (179.651.535đ + 14.372.122đ) - 4.457.600đ = 189.566.057đ (một trăm tám chín triệu, năm trăm sáu mươi sáu nghìn, không trăm năm bảy đồng). 9 Trong trường hợp có nghĩa vụ trả tiền chậm thực hiện nghĩa vụ thì phải chịu lãi suất theo quy định tại Điều 357 và 468 Bộ luật dân sự trên số tiền chậm trả, tương ứng với thời gian chậm trả.

[3] Về án phí Kinh doanh thương mại sơ thẩm: - Về án phí: Căn cứ Điều 147 của Bộ luật tố tụng dân sự, căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án: Do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được chấp nhận nên bị đơn Công ty Đ phải chịu án phí Kinh doanh thương mại sơ thẩm là 9.478.303đồng để sung công quỹ nhà nước. Nguyên đơn không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm và được hoàn trả lại số tiền tạm ứng án phí 4.492.000đồng đã nộp theo biên lai thu tiền tạm ứng án phí số 0000234 ngày 15/7/2026 của Thi hành án dân sự tỉnh Quảng Trị.